W rachunku kosztów często stosuje się różne kryteria podziału. W tym pytaniu kluczowe jest kryterium: zależność kosztów od wielkości (wolumenu) produkcji.
Jeżeli wraz ze zmianą rozmiaru produkcji dany koszt:
- nie zmienia się (w typowym, krótkookresowym ujęciu) – traktuje się go jako koszt stały,
- zmienia się razem z produkcją – traktuje się go jako koszt zmienny.
Dlatego odpowiedź "stałe i zmienne" jest właściwa: opisuje podział wynikający bezpośrednio z relacji kosztu do poziomu produkcji.
Pozostałe propozycje odnoszą się do innych kryteriów i dlatego nie pasują do treści:
- "proste i złożone" dotyczy stopnia złożoności kosztu (czy składa się z jednego elementu czy z kilku), a nie jego reakcji na wolumen produkcji.
- "produkcyjne i sprzedaży" to podział według funkcji/obszaru działalności (wytwarzanie vs dystrybucja), a nie według zmienności przy zmianie produkcji.
- "bezpośrednie i pośrednie" opisuje możliwość przypisania kosztu do produktu (identyfikowalność), co jest innym zagadnieniem niż stałość/zmienność.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się sformułowanie o "wielkości produkcji", w pierwszej kolejności skojarz je z pytaniem: "czy koszt rośnie/maleje, gdy produkujemy więcej?". To prowadzi do rozróżnienia stałe–zmienne.