KWALIFIKACJA ROL5 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 35.
Koszty zmienne produkcji 1 sztuki tucznika w gospodarstwie wynoszą 400 zł. Koszty stałe to 25% kosztów zmiennych. Ile wynoszą koszty stałe produkcji 500 sztuk tuczników?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Koszty stałe stanowią 25% kosztów zmiennych na 1 sztukę: 0,25 × 400 zł = 100 zł/szt. Następnie liczymy koszty stałe dla 500 sztuk: 100 zł × 500 = 50 000 zł. Dlatego poprawny wynik to 50 000 zł.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano, że koszty zmienne produkcji 1 sztuki tucznika wynoszą 400 zł. Koszty stałe określono jako 25% kosztów zmiennych. Najpierw trzeba więc obliczyć koszt stały przypadający na 1 sztukę, a dopiero potem przeliczyć go na 500 sztuk.

Krok 1: koszt stały na 1 sztukę
25% to inaczej 0,25, więc:
0,25 × 400 zł = 100 zł
Oznacza to, że koszty stałe "w przeliczeniu na sztukę" wynoszą 100 zł.

Krok 2: koszty stałe dla 500 sztuk
Skoro na 1 sztukę przypada 100 zł kosztu stałego, to dla 500 sztuk:
100 zł × 500 = 50 000 zł

Odpowiedź "50 000 zł" jest poprawna, bo wynika bezpośrednio z obliczenia 25% z 400 zł i pomnożenia przez liczbę sztuk.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • "40 000 zł" może wynikać z policzenia 20% zamiast 25% (0,20 × 400 = 80; 80 × 500 = 40 000) albo z innego błędu w odczycie procentu.
  • "30 000 zł" jest typowym skutkiem pomylenia 25% z 15% (0,15 × 400 = 60; 60 × 500 = 30 000) lub błędnego przeliczenia ułamka procentowego.
  • "60 000 zł" może pojawić się, gdy ktoś błędnie uzna, że 25% z 400 zł to 120 zł (zamiast 100 zł) lub pomyli się w mnożeniu przez 500.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach procentowych zawsze zamień procent na ułamek dziesiętny (25% = 0,25), policz wartość na 1 jednostkę, a dopiero potem skaluj wynik przez liczbę sztuk.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najprościej zamień 25% na ułamek dziesiętny: 25% = 0,25. Potem wykonaj mnożenie: 0,25 × 400 zł = 100 zł. To jest koszt stały przypadający na 1 sztukę (jeśli koszty stałe to 25% kosztów zmiennych na sztukę).
W treści najpierw wyznaczasz koszt stały jako procent kosztu zmiennego na 1 sztukę. Gdy masz już koszt stały na sztukę, to aby uzyskać wartość dla partii 500 sztuk, musisz go przeliczyć na całą produkcję: koszt na sztukę × liczba sztuk.
Koszty zmienne to takie, które zwykle rosną wraz z liczbą wyprodukowanych sztuk, np. pasza, leki, ściółka czy energia przypadająca na cykl. W zadaniu są podane jako 400 zł na 1 sztukę, więc stanowią bazę do dalszych obliczeń procentowych.
Koszty stałe to wydatki, które w krótkim okresie nie zależą bezpośrednio od liczby sztuk, np. amortyzacja budynków, część kosztów utrzymania obiektu czy stałe opłaty. W zadaniu przyjęto uproszczenie: koszty stałe są określone jako 25% kosztów zmiennych.
Najczęstsze pomyłki to: zamiana 25% na 25 zamiast 0,25, obliczenie procentu od złej wielkości (np. od 500), albo pominięcie kroku przeliczenia na liczbę sztuk. Pomaga zapis: procent × koszt na sztukę × liczba sztuk.
25% to jedna czwarta. Jedna czwarta z 400 zł to 100 zł. Potem 100 zł × 500 sztuk to 50 000 zł, bo 100 × 500 = 50 000. Taki skrót myślowy jest szybki i ogranicza ryzyko błędu w zapisie procentów.
Nie zawsze. W praktyce koszty stałe często wynikają z amortyzacji, stałych opłat i utrzymania infrastruktury. W zadaniach egzaminacyjnych czasem podaje się je jako procent kosztów zmiennych, aby uprościć rachunek i sprawdzić umiejętność liczenia procentów oraz kosztów dla określonej skali produkcji.
Koszty całkowite to suma: koszty zmienne + koszty stałe dla tej samej liczby sztuk. Najpierw przelicz koszty zmienne na partię (400 zł × liczba sztuk), potem koszty stałe na partię (np. 100 zł × liczba sztuk), a na końcu dodaj oba wyniki.
Przydaje się przy planowaniu produkcji (ile sztuk opłaca się utrzymywać), porównywaniu wariantów żywienia, ustalaniu minimalnej ceny sprzedaży oraz przygotowaniu budżetu gospodarstwa. Koszt jednostkowy pomaga szybko ocenić, jak zmiana skali wpływa na wynik ekonomiczny.
Wskazuje to sformułowanie "produkcji 1 sztuki". To oznacza koszt jednostkowy. Jeżeli później pytanie dotyczy 500 sztuk, musisz wykonać skalowanie (mnożenie przez 500) po wyznaczeniu odpowiedniej wartości jednostkowej, np. kosztu stałego na sztukę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 80% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Koszty stałe stanowią 25% kosztów zmiennych na 1 sztukę: 0,25 × 400 zł = 100 zł/szt."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z arytmetyki procentowej (procent jako ułamek dziesiętny)
  • Podstawy rachunku kosztów w gospodarstwie rolnym (podział na koszty stałe i zmienne)
  • Zestawy zadań: kalkulacje jednostkowe i koszt dla partii produkcji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego