KWALIFIKACJA OGR2 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 7.
Która choroba bakteryjna jabłoni objawia się porażeniem kwiatów, liści, pędów, gałęzi i owoców i jest najlepiej widoczna w czasie kwitnienia, powoduje kurczenie się i brunatnienie kwiatów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zaraza ogniowa to bakteryjna choroba jabłoni, która szczególnie wyraźnie ujawnia się w okresie kwitnienia: kwiaty ulegają więdnięciu, kurczeniu i brunatnieniu, a porażenie może obejmować też liście, pędy, gałęzie oraz owoce. Pozostałe odpowiedzi dotyczą głównie chorób grzybowych o innym obrazie objawów.

Pełne wyjaśnienie:

Z opisu wynika, że chodzi o bakteryjną chorobę jabłoni, która jest najlepiej widoczna w czasie kwitnienia i powoduje kurczenie się oraz brunatnienie kwiatów, a porażeniu mogą ulegać także liście, pędy, gałęzie i owoce. Taki zestaw cech jest typowy dla zarazy ogniowej – choroby, w której pierwsze, łatwe do zauważenia symptomy często dotyczą właśnie kwiatów w czasie kwitnienia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują:

  • Parch jabłoni kojarzy się przede wszystkim z plamami i zmianami o charakterystycznym wyglądzie na liściach i owocach; nie jest to choroba bakteryjna, a jej opis nie koncentruje się na brunatnieniu i zasychaniu kwiatów jako najważniejszym objawie w kwitnieniu.
  • Szara pleśń jest typowo łączona z nalotem pleśni i gniciem tkanek w warunkach wysokiej wilgotności; w praktyce objawy i "kluczowy moment" rozpoznania różnią się od obrazu podanego w pytaniu i nie jest to klasyczna bakteryjna choroba jabłoni.
  • Mączniak właściwy daje charakterystyczny, mączysty nalot na porażonych organach (liściach, młodych pędach), co nie odpowiada opisowi kurczenia i brunatnienia kwiatów jako objawu dominującego w okresie kwitnienia.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach o chorobach roślin zawsze warto najpierw "złapać" czynnik sprawczy (bakteryjna vs grzybowa) oraz moment i organ, na którym objawy są najbardziej widoczne (tu: kwitnienie i kwiaty). To zwykle szybko zawęża wybór do jednej jednostki chorobowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zaraza ogniowa to groźna choroba bakteryjna drzew z rodziny różowatych. W sadach objawia się m.in. porażeniem kwiatów, liści i pędów; tkanki mogą więdnąć i brunatnieć, a porażone fragmenty wyglądają jak "spalone". Kluczowe jest wczesne rozpoznanie w okresie kwitnienia.
Najczęściej zwraca uwagę więdnięcie, kurczenie i brunatnienie kwiatów w czasie kwitnienia. Kwiaty mogą zasychać, a porażenie często przechodzi na krótkopędy i młode przyrosty. W praktyce to właśnie kwiaty bywają pierwszym "sygnałem alarmowym" podczas lustracji sadu.
To słowo od razu zawęża wybór. W jabłoni wiele popularnych chorób (np. parch czy mączniak) jest kojarzonych z patogenami grzybowymi, a tu chodzi o inną grupę sprawców. Na egzaminie taka wskazówka pomaga odróżnić choroby o podobnym skutku (zasychanie) ale innym pochodzeniu.
Zaraza ogniowa jest chorobą bakteryjną i często bardzo wyraźnie ujawnia się w kwitnieniu (porażenie kwiatów, więdnięcie, brunatnienie). Parch jabłoni jest klasycznie rozpoznawany po zmianach na liściach i owocach o innym wyglądzie. Różnią się też podejściem do ochrony i monitoringu.
Mączniak właściwy kojarzy się przede wszystkim z mączystym nalotem na porażonych organach oraz deformacjami młodych przyrostów. Samo brunatnienie kwiatów nie jest w tym przypadku najbardziej charakterystycznym i "wiodącym" objawem w kwitnieniu, dlatego w takich pytaniach zwykle nie jest najlepszym dopasowaniem.
Najłatwiej zauważyć typowe symptomy podczas kwitnienia oraz krótko po nim, gdy porażone kwiaty więdną i brunatnieją. W tym czasie warto prowadzić regularną lustrację, bo wczesne wykrycie problemu pozwala szybciej ograniczać źródła infekcji i zmniejszać ryzyko rozprzestrzeniania.
W praktyce porażeniu mogą ulegać różne organy: kwiaty, liście, pędy, gałęzie, a także owoce. W pytaniach egzaminacyjnych często podkreśla się wielonarządowy charakter objawów, bo pomaga to odróżnić zarazę ogniową od chorób, które dominują na jednym typie organu.
Nie. Szara pleśń jest powszechnie opisywana jako problem o innym charakterze niż choroba bakteryjna. W zadaniach testowych bywa podawana jako "pułapka", gdy uczeń kieruje się tylko ogólnym skojarzeniem z zamieraniem tkanek. Warto zwracać uwagę na typ sprawcy wskazany w treści.
Najczęstsze pomyłki to: ignorowanie informacji "bakteryjna", wybór najbardziej znanej choroby (np. parch) bez dopasowania objawów, oraz skupienie się na jednym słowie (np. "brunatnienie") zamiast na całym obrazie (kwitnienie + wiele porażonych organów). Pomaga porównywanie opcji krok po kroku.
Skuteczne jest uczenie się "pakietami": sprawca (bakteria/grzyb), organ (kwiat/liść/owoc), czas (kwitnienie/lato/przechowalnia) i 1–2 najbardziej charakterystyczne objawy. Dodatkowo warto pracować na zdjęciach z atlasów chorób i robić własne fiszki.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Pozostałe odpowiedzi dotyczą głównie chorób grzybowych o innym obrazie objawów."

Źródła:

  • EPPO Global Database – Erwinia amylovora (fire blight): https://gd.eppo.int/taxon/ERWIAM (dostęp: 2026-02-18)
  • Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa (PIORiN) – informacje o zarazie ogniowej (Erwinia amylovora): https://www.gov.pl/web/piorin (należy przejść do sekcji dot. agrofagów/zarazy ogniowej; dostęp: 2026-02-18)
  • CABI Invasive Species Compendium – Fire blight (Erwinia amylovora): https://www.cabi.org/isc/ (wyszukiwanie hasła "Erwinia amylovora"; dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z fitopatologii sadowniczej (rozdziały: jabłoń – choroby)
  • Komunikaty i poradniki instytucji ochrony roślin dotyczące zarazy ogniowej
  • Karty opisowe agrofagów (zaraza ogniowa / Erwinia amylovora) w bazach EPPO

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego