KWALIFIKACJA GIW3 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 18.
Która służba kopalniana ma za zadanie sprawdzić kierunki odległości, zagrożenia oraz zasięg przewidywanych wpływów robót górniczych przed ich rozpoczęciem w rejonie filarów i pasów ochronnych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Służby geologiczna i miernicza odpowiadają za przygotowanie i weryfikację danych przestrzennych oraz rozpoznanie warunków złoża, dlatego przed rozpoczęciem robót sprawdzają m.in. kierunki, odległości, zagrożenia i przewidywany zasięg wpływów w rejonie filarów oraz pasów ochronnych.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy tego, kto w kopalni ma kompetencje do sprawdzenia przed rozpoczęciem robót: kierunków i odległości (czyli elementów geometrii i usytuowania), rozpoznanych zagrożeń oraz zasięgu przewidywanych wpływów robót górniczych w rejonie filarów i pasów ochronnych.

Odpowiedź: "Geologiczna i miernicza" jest właściwa, ponieważ te dwie służby łączą kompetencje niezbędne do takiej kontroli:

  • służba miernicza odpowiada za pomiary, wyznaczanie i kontrolę położenia robót, granic oraz odległości, a także za dokumentację kartograficzno-mierniczą,
  • służba geologiczna odpowiada za rozpoznanie budowy geologicznej, warunków złożowych i związanych z nimi zagrożeń oraz za dane wejściowe do oceny wpływów robót (np. w strefach ochronnych).

W rejonie filarów i pasów ochronnych szczególnie istotne jest, aby roboty były prowadzone w ściśle kontrolowanych granicach i z uwzględnieniem możliwego oddziaływania na obiekty chronione. Z tego powodu potrzebna jest jednocześnie kontrola pomiarowa (miernicza) i ocena warunków geologicznych (geologiczna).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "Górnicza i strzałowa" – te służby są kluczowe w organizacji i wykonaniu robót (w tym robót strzałowych), ale nie są podstawowo odpowiedzialne za weryfikację kierunków/odległości oraz formalną ocenę zasięgu wpływów w strefach ochronnych.
  • "Ochrony środowiska" – koncentruje się na oddziaływaniach środowiskowych i wymaganiach ochronnych, lecz nie zastępuje kontroli mierniczo-geologicznej geometrii robót i stref ochronnych.
  • "Geofizyczna" – geofizyka może wspierać rozpoznanie (np. badania), ale nie jest typowo wskazywana jako służba realizująca całość sprawdzeń kierunków/odległości i zasięgu wpływów robót przed ich rozpoczęciem w filarach/pasach ochronnych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się kierunki, odległości, zasięg wpływów oraz obszary ochronne, najczęściej kluczem jest skojarzenie kompetencji mierniczych (geometria, położenie, dokumentacja) i geologów (warunki złoża i zagrożenia).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej odpowiada za to służba miernicza. W praktyce wykonuje pomiary, wytycza elementy robót, kontroluje odległości i kierunki oraz prowadzi dokumentację pomiarową. To właśnie te zadania są kluczowe przy pracy w pobliżu filarów i pasów ochronnych.
To przewidywane oddziaływanie robót na otoczenie, np. zmiany w ukształtowaniu terenu, stateczności skarp czy warunkach wodnych. W strefach ochronnych ocena wpływów pomaga ustalić, czy planowane roboty nie naruszą ograniczeń i nie zwiększą ryzyka zagrożeń.
Bo są to obszary, gdzie obowiązują ograniczenia w prowadzeniu robót ze względu na ochronę obiektów lub bezpieczeństwo. Przed rozpoczęciem prac trzeba potwierdzić położenie granic, zachowanie wymaganych odległości i ocenić ryzyka, aby nie naruszyć stref ochronnych.
Służba geologiczna dostarcza informacji o budowie geologicznej, właściwościach górotworu i złoża oraz o potencjalnych zagrożeniach wynikających z warunków geologicznych. Te dane są potrzebne do bezpiecznego zaplanowania robót i oceny możliwych wpływów w terenie.
Zwykle nie jest to jej podstawowe zadanie. Ochrona środowiska skupia się na wymaganiach środowiskowych i minimalizacji oddziaływania na przyrodę, wodę czy hałas. Kontrola kierunków i odległości robót to typowy zakres służb mierniczych, wspierany danymi geologicznymi.
Pomocne są m.in. mapy i szkice sytuacyjno-wysokościowe, dokumentacja pomiarowa, opisy granic stref ochronnych oraz opracowania dotyczące warunków geologicznych. Na egzaminie warto kojarzyć, że "kierunki i odległości" wynikają z dokumentacji pomiarowej, a "zagrożenia" z rozpoznania geologicznego.
W pytaniu wskazano jednoznacznie: przed rozpoczęciem robót. Chodzi o etap przygotowania i weryfikacji, gdy można jeszcze skorygować plan, przebieg robót lub zabezpieczenia. Dzięki temu ogranicza się ryzyko naruszenia filarów i pasów ochronnych.
Często myli się służby "wykonawcze" (np. strzałowa) ze służbami "kontrolno-dokumentacyjnymi" (miernicza, geologiczna). Jeśli w treści pojawiają się kierunki, odległości, granice stref i ocena wpływów, to zwykle chodzi o pomiary i rozpoznanie geologiczne.
Geologia dotyczy opisu i rozpoznania budowy geologicznej złoża oraz warunków, które wpływają na bezpieczeństwo i prowadzenie robót. Geofizyka bywa narzędziem pomocniczym (badania), ale nie zastępuje standardowych zadań geologów i mierniczych w zakresie kontroli granic i położenia robót.
Ułóż krótką tabelę: kto odpowiada za co (mierniczy, geolog, strzałowy, ochrona środowiska) oraz jakie słowa-klucze na to wskazują (np. "odległości" → mierniczy, "warunki złoża" → geolog). Przećwicz też przykłady sytuacji, gdy roboty zbliżają się do stref ochronnych.
info

Statystycznie 26% uczniów zna prawidłową odpowiedź. bardzo trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z zakresu mierniczo-geologicznej obsługi odkrywki
  • Instrukcje wewnętrzne zakładu górniczego dotyczące filarów i pasów ochronnych (jeśli udostępnione uczniom)
  • Podręczniki do geologii górniczej i mierniczej obsługi zakładów górniczych (rozdziały o wpływach robót)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego