KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2020 (test 2)

PYTANIE NR 10.
Która z metod pomiaru sytuacyjnego szczegółów terenowych polega na pomiarze kątów i odległości za pomocą tachimetru?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda biegunowa polega na wyznaczaniu położenia szczegółu przez pomiar kierunku (kąta) i odległości z jednego stanowiska, typowo tachimetrem. Metody ortogonalna i domiarów prostokątnych opierają się na domiarach prostopadłych, a wcięcia kątowe bazują na samych kątach.

Pełne wyjaśnienie:

W pomiarach sytuacyjnych szczegółów terenowych jedną z podstawowych technik jest metoda biegunowa. Jej istota polega na tym, że położenie punktu szczegółu wyznacza się na podstawie dwóch obserwacji wykonanych z jednego stanowiska instrumentu: kierunku (kąta) oraz odległości. Takie obserwacje są typowe dla tachimetru (total station), który pozwala mierzyć kąty poziome i pionowe oraz odległości (najczęściej elektronicznie).

Dlatego odpowiedź "Biegunowa." jest właściwa: opis "pomiaru kątów i odległości za pomocą tachimetru" odpowiada dokładnie definicji pomiaru biegunowego (kąt + odległość do punktu).

  • "Ortogonalna." jest błędna, ponieważ w metodach ortogonalnych punkt szczegółu wyznacza się przez domiary w układzie prostokątnym (np. od linii bazowej), a nie przez jednoczesny pomiar kąta i odległości z jednego stanowiska tachimetru.
  • "Wcięć kątowych." jest błędna w tym kontekście, bo wcięcie kątowe (w ujęciu klasycznym) opiera się na przecięciu kierunków wyznaczonych kątami z co najmniej dwóch stanowisk/punktów nawiązania; kluczowe są kąty, a nie zestaw "kąt + odległość" mierzony do szczegółu z jednego stanowiska.
  • "Domiarów prostokątnych." jest błędna, bo domiary prostokątne to również podejście oparte na odkładaniu domiaru prostopadłego i równoległego (układ prostokątny), a nie na pomiarze biegunowym realizowanym tachimetrem.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się para "kąt + odległość" oraz instrument tachimetryczny, najczęściej chodzi o metodę biegunową. Gdy mowa o "domiarze" i "prostopadłej", zwykle chodzi o metody prostokątne (ortogonalne).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda biegunowa to sposób wyznaczania położenia punktu szczegółu z jednego stanowiska przez pomiar kierunku (kąta) oraz odległości do tego punktu. W praktyce realizuje się ją tachimetrem, a następnie oblicza współrzędne punktu względem punktu nawiązania i orientacji.
Tachimetr w typowym pomiarze biegunowym dostarcza obserwacji kątowych (kierunek/azymut w układzie instrumentu) oraz odległości do celowanego punktu. Na tej podstawie można wyznaczyć położenie sytuacyjne punktu, a często także wysokość, jeśli wykonuje się pomiar pionowy.
W metodzie biegunowej pozycja punktu jest opisana w "współrzędnych biegunowych": kierunek (kąt względem przyjętego kierunku odniesienia) oraz promień (odległość). Dokładnie taki zestaw danych daje tachimetr, więc opis "pomiar kątów i odległości" jest jej najprostszą charakterystyką.
Metoda biegunowa wyznacza punkt przez kąt i odległość z jednego stanowiska. Metoda ortogonalna (prostokątna) opiera się na domiarach prostopadłych i równoległych względem linii odniesienia (np. osi, linii pomiarowej). To inne podejście geometryczne i inne obserwacje terenowe.
Wcięcie kątowe polega na wyznaczeniu położenia punktu przez przecięcie kierunków określonych kątami mierzonymi z co najmniej dwóch znanych punktów. Stosuje się je, gdy pomiar odległości do punktu jest utrudniony lub gdy wygodniej jest wykorzystać obserwacje kątowe z kilku stanowisk.
W praktyce oba pojęcia są blisko powiązane, bo dotyczą wyznaczania punktów w układzie prostokątnym przez domiary (np. prostopadły do linii bazowej). Na testach kluczowe jest jednak to, że nie jest to metoda "kąt + odległość" z tachimetru, więc nie odpowiada opisowi metody biegunowej.
Szukaj w treści słów-kluczy: tachimetr, pomiar kątów, pomiar odległości, stanowisko instrumentu, celowanie na szczegóły. Jeśli punkt ma być wyznaczony z jednego stanowiska na podstawie kąta i odległości, to jest to metoda biegunowa.
Najczęstsze pomyłki wynikają z mylenia nazw (ortogonalna vs domiary prostokątne) oraz z automatycznego kojarzenia słowa "kąt" z wcięciami kątowymi. Pomaga prosta reguła: kąt + odległość + tachimetr → metoda biegunowa.
Tak, w sensie praktycznym musisz znać położenie stanowiska (punkt nawiązania) i mieć ustaloną orientację (kierunek odniesienia), aby zamienić pomierzone kąty i odległości na współrzędne w przyjętym układzie. Bez tego pomiar pozostaje "lokalny" i nie daje poprawnych współrzędnych w terenie.
Utrwal definicje metod (biegunowa, ortogonalna/prostokątna, wcięcia), naucz się rozpoznawać je po opisie obserwacji (kąty/odległości/domiar), a potem rozwiązuj krótkie testy. Dobrą praktyką jest też praca na schematach: co mierzę, z ilu stanowisk i jakie dane są potrzebne.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 55% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Metoda biegunowa polega na wyznaczaniu położenia szczegółu przez pomiar kierunku (kąta) i odległości z jednego stanowiska, typowo tachimetrem."

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Tachimetria" – opis pomiarów tachimetrycznych (kąty i odległości): https://pl.wikipedia.org/wiki/Tachimetria (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL), "Pomiar biegunowy" – ogólna zasada wyznaczania punktu przez kąt i odległość: https://pl.wikipedia.org/wiki/Pomiar_biegunowy (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z tachimetrii (skrypty szkolne i kursy geodezyjne)
  • Instrukcje użytkowania tachimetru/total station (producenta) w zakresie pomiaru kątów i odległości
  • Zbiory zadań i testów z metod pomiarów sytuacyjnych dla technika geodety

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego