KWALIFIKACJA TKO5 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 18.
Którą z wymienionych wkładek topikowych należy zastosować w miejsce uszkodzonej wkładki ogólnego przeznaczenia o pełnozakresowym wyłączaniu i wskaźniku zadziałania w kolorze żółtym?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wkładka ogólnego przeznaczenia o pełnozakresowym wyłączaniu ma oznaczenie "gG". Zamiennik powinien mieć tę samą kategorię użytkowania oraz prąd znamionowy zgodny z oznaczeniem/kolorem wskaźnika. Spośród podanych odpowiedzi tylko "gG25" spełnia jednocześnie warunek "gG" i 25 A.

Pełne wyjaśnienie:

Oznaczenia wkładek topikowych zawierają informację o kategorii użytkowania (czyli do jakich stanów pracy i jakiego typu odbiorów jest przeznaczona wkładka) oraz o prądzie znamionowym (np. 20 A, 25 A). W pytaniu wskazano wkładkę ogólnego przeznaczenia z pełnozakresowym wyłączaniem. Tę funkcję opisuje symbol gG, który jest typowy dla zabezpieczania obwodów ogólnych (przewodów, rozdziału energii) zarówno przed przeciążeniami, jak i zwarciami.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "gG25": zachowuje tę samą kategorię użytkowania "gG" oraz właściwy prąd znamionowy 25 A.

Pozostałe propozycje nie spełniają warunków zamienności:

  • "gM20" – "gM" dotyczy innego zastosowania (związanego z silnikami), a dodatkowo ma 20 A, więc nie jest równoważna wkładce 25 A.
  • "aG20" – litera "a" oznacza wkładkę o niepełnym zakresie działania (zwykle tylko zwarciowym), więc nie odpowiada wymaganiu pełnozakresowego wyłączania; ponadto jest na 20 A.
  • "aF25" – mimo 25 A, kategoria "aF" nie jest wkładką ogólnego przeznaczenia pełnozakresową; dobór takiej wkładki może zmienić sposób ochrony obwodu (np. brak ochrony przeciążeniowej).

W praktyce eksploatacyjnej (także w urządzeniach SRK) dobór zamiennika wkładki powinien utrzymać funkcję ochronną i parametry znamionowe. Różnica w kategorii użytkowania może prowadzić do niewłaściwego wyłączania przy przeciążeniach lub do pogorszenia selektywności zabezpieczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Symbol gG oznacza wkładkę topikową ogólnego przeznaczenia o pełnym zakresie działania (zwykle przeciążenia i zwarcia). Stosuje się ją do ochrony obwodów zasilających i przewodów, gdy potrzebne jest "uniwersalne" zabezpieczenie nadprądowe.
Najpewniej po oznaczeniu literowym na wkładce i w dokumentacji. Zazwyczaj litera g wskazuje zakres pełny (również przeciążeniowy), a litera a zakres niepełny (często tylko zwarciowy). Zawsze potwierdź w danych producenta.
Wkładka z oznaczeniem zaczynającym się od a bywa przeznaczona głównie do ochrony zwarciowej, więc może nie chronić poprawnie przed przeciążeniem. Taka zamiana zmienia funkcję ochronną obwodu i może prowadzić do przegrzewania przewodów lub elementów.
Liczba 25 oznacza prąd znamionowy wkładki, czyli wartość prądu, dla której wkładka jest przeznaczona do pracy w określonych warunkach. Przy doborze zamiennika zwykle zachowuje się tę samą wartość, aby nie zmienić poziomu zabezpieczenia.
Niekoniecznie. Kod barwny może zależeć od systemu wkładek i producenta, dlatego nie powinien być jedyną podstawą doboru. Najbezpieczniej odczytać oznaczenie prądowe z wkładki i porównać z dokumentacją (DTR, schematy, tabelki producenta).
Różni się kategorią użytkowania (inne przeznaczenie) oraz prądem znamionowym (20 A zamiast 25 A). Taka zamiana może powodować niepożądane wyłączenia przy normalnej pracy lub niewłaściwą selektywność w układzie zabezpieczeń.
Najczęstsze błędy to: dobór tylko "po prądzie" bez sprawdzenia kategorii użytkowania, sugerowanie się wyłącznie kolorem/wskaźnikiem, oraz pomijanie wymagań obwodu (np. ochrona przewodów vs ochrona urządzenia). W SRK zawsze sprawdzaj schemat i DTR.
Tylko wtedy, gdy wynika to z projektu lub udokumentowanej zmiany (np. modernizacja obwodu, zmiana przekrojów przewodów, selektywności). Samodzielna zmiana prądu wkładki bez analizy może pogorszyć ochronę albo powodować częste zadziałania.
Wykorzystaj schematy elektryczne i wykazy aparatury (zwykle podają typ i prąd wkładki), a także opisy w DTR rozdzielnic/szaf. Porównaj oznaczenia z elementu (np. gG 25 A) z dokumentacją i upewnij się, że zachowujesz kategorię oraz parametry.
Tak. Najpierw zapewnij brak napięcia i zabezpieczenie przed przypadkowym załączeniem (procedury zakładowe), sprawdź brak napięcia odpowiednim przyrządem i stosuj środki ochrony. Po wymianie zweryfikuj poprawność typu wkładki i stan gniazda/oprawy.
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że wkładka ogólnego przeznaczenia o pełnozakresowym wyłączaniu ma oznaczenie "gG".

Źródła:

  • PN-EN 60269-1, Bezpieczniki topikowe niskonapięciowe – Część 1: Wymagania ogólne (oznaczenia i kategorie użytkowania)
  • PN-EN 60269-2, Bezpieczniki topikowe niskonapięciowe – Część 2: Wymagania dodatkowe dotyczące wkładek topikowych (klasy zastosowań i dobór)

Materiały:

  • Dokumentacje techniczno-ruchowe (DTR) szaf i rozdzielnic stosowanych w SRK (sekcje: zabezpieczenia, dobór wkładek)
  • Katalogi producentów wkładek topikowych (tabele kategorii użytkowania i prądów znamionowych)
  • Materiały dydaktyczne z elektrotechniki: ochrona przeciwzwarciowa i przeciążeniowa, charakterystyki zabezpieczeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego