KWALIFIKACJA BUD18 - CZERWIEC 2023 (test 2)

PYTANIE NR 4.
Którego dziennika pomiarowego należy użyć do zapisu wyników pomiaru niwelacyjnego trasy drogowej przedstawionego na rysunku?
Ilustracja przedstawia cztery dzienniki pomiarowe oraz schemat niwelacji trasy drogowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Do zapisu niwelacji trasy drogowej stosuje się dziennik przeznaczony do niwelacji liniowej (profilu podłużnego), z rubrykami na odczyty wstecz i w przód oraz wyznaczanie wysokości kolejnych punktów wzdłuż kilometrażu. Taki układ odpowiada "Dziennikowi 2", dlatego ten wybór jest właściwy.

Pełne wyjaśnienie:

W niwelacji trasy drogowej (profil podłużny) pomiar ma charakter liniowy: wyznacza się wysokości kolejnych punktów leżących wzdłuż osi trasy, zwykle w powiązaniu z kilometrażem. Z tego powodu dziennik pomiarowy musi umożliwiać konsekwentny zapis sekwencji stanowisk i celowych oraz obliczenie wysokości punktów pośrednich i zwrotnych.

Właściwy dziennik dla takiego zadania zawiera typowe pola dla niwelacji geometrycznej trasy, m.in.:

  • identyfikację punktu/stanowiska (np. reper, punkt zwrotny, punkt pośredni),
  • odczyt wstecz (na punkt o znanej wysokości lub wyznaczony punkt zwrotny),
  • odczyt w przód (na kolejny punkt),
  • miejsce na wyliczenie wysokości instrumentu i wysokości punktów (lub równoważne rubryki do różnic wysokości),
  • informację porządkującą przebieg trasy (np. numeracja/kolejność, często także kilometraż).

Odpowiedź "Dziennika 2" jest poprawna, ponieważ odpowiada dziennikowi dedykowanemu do niwelacji trasy, czyli zapisu kolejnych punktów wzdłuż odcinka drogi.

Pozostałe dzienniki są nieprawidłowe wtedy, gdy ich układ rubryk odpowiada innemu celowi: np. niwelacji powierzchniowej (siatka punktów), innemu typowi pomiaru lub formularzowi, który nie zapewnia logicznego zapisu ciągu wstecz–w przód i obliczeń wysokości wzdłuż profilu. Typowym błędem jest wybór dziennika "na wygląd", bez sprawdzenia, czy umożliwia pełny zapis i kontrolę obliczeń dla niwelacji liniowej.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem dziennika sprawdź, czy formularz ma rubryki pozwalające odtworzyć cały tok obliczeń wysokości oraz czy porządkuje punkty zgodnie z przebiegiem trasy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dziennik pomiarowy w niwelacji to formularz/tabela do zapisu odczytów z łaty oraz obliczeń pośrednich, tak aby dało się odtworzyć przebieg pomiaru i wyznaczyć wysokości punktów. Powinien umożliwiać kontrolę rachunkową i identyfikację punktów (repery, zwrotne, pośrednie).
Rozpoznasz go po układzie rubryk dla pomiaru liniowego: zwykle są kolumny na odczyt wstecz i w przód, miejsce na wyznaczenie wysokości (lub różnic wysokości) kolejnych punktów oraz pola porządkujące ciąg punktów wzdłuż trasy (np. numeracja/kolejność, często kilometraż).
W niwelacji trasy wyznacza się wysokości punktów ułożonych wzdłuż osi obiektu (np. drogi), czyli wzdłuż jednej linii. Pomiar powierzchniowy dotyczy siatki punktów na obszarze (np. plac), gdzie zapis i obliczenia organizuje się inaczej niż w profilu podłużnym.
Najczęściej zapisuje się: oznaczenie punktu (reper/zwrotny/pośredni), odczyt wstecz, odczyt w przód, obliczenia wysokości instrumentu oraz wysokości punktów (lub różnic wysokości). Często dodaje się też informacje porządkowe, np. kilometraż lub numer przekroju/punktu.
W praktyce bardzo często tak, bo przy dłuższych odcinkach konieczna jest zmiana stanowiska niwelatora. Punkt zwrotny pozwala przenieść wysokość na kolejne stanowisko w sposób kontrolowalny. Bez punktów zwrotnych da się pracować tylko na krótkich odcinkach i sprzyjających warunkach terenowych.
Najczęstszy błąd to wybór dziennika "po nazwie" lub numerze, bez analizy rubryk. Uczniowie mylą formularze do niwelacji liniowej z formularzami do niwelacji powierzchniowej albo z dziennikami innych pomiarów. Warto sprawdzić, czy tabelę da się wypełnić odczytami wstecz/w przód i obliczeniami wysokości.
Sprawdź, czy są miejsca na zapis wszystkich odczytów oraz na obliczenia pośrednie (np. wysokość instrumentu i wysokości punktów lub różnice wysokości). Dziennik powinien umożliwiać porównanie sum kontrolnych (jeśli są stosowane w danej metodzie zapisu) i jednoznaczne przypisanie odczytów do punktów.
Kilometraż stosuje się, gdy wyniki mają tworzyć profil podłużny drogi i mają być powiązane z położeniem wzdłuż osi trasy. Ułatwia to opracowanie niwelety, spadków i porównanie z projektem. W dzienniku może być osobna rubryka lub zapis pomocniczy przy punktach.
Dziennik profilu podłużnego porządkuje punkty w kolejności wzdłuż trasy i wspiera zapis ciągu stanowisk (wstecz–w przód). Dziennik siatki niwelacyjnej jest wygodny przy wielu punktach na powierzchni i często ma układ ułatwiający wpisywanie punktów w wierszach/kolumnach siatki, a nie wzdłuż jednej linii.
Ćwicz rozpoznawanie formularzy po rubrykach: gdzie są odczyty wstecz/w przód, gdzie liczy się wysokości i jak oznacza się punkty. Rozwiązuj krótkie przykłady z profilu podłużnego oraz z innych typów niwelacji, aby nie mylić dzienników. Na egzaminie najpierw oceń, jaki to typ pomiaru.
info

Około 52% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Taki układ odpowiada "Dziennikowi 2", dlatego ten wybór jest właściwy."

Materiały:

  • Skrypty szkolne z niwelacji geometrycznej (dzienniki i przykłady wypełnienia)
  • Zadania egzaminacyjne z zakresu niwelacji tras i profili
  • Instrukcje pracowni/geodezyjne materiały dydaktyczne dotyczące prowadzenia dzienników pomiarowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego