KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2024

PYTANIE NR 30.
Który dowód księgowy jest stosowany do ewidencji operacji gospodarczej amortyzacja środków trwałych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Polecenie księgowania" jest typowym dowodem wewnętrznym służącym do ujęcia w księgach zapisów, które nie wynikają bezpośrednio z dokumentu zewnętrznego ani z operacji bankowej. Amortyzacja środków trwałych jest kosztem ujmowanym księgowo (bez przelewu), dlatego ewidencjonuje się ją na podstawie PK.

Pełne wyjaśnienie:

Amortyzacja środków trwałych to systematyczne ujmowanie w kosztach zużycia (utraty wartości użytkowej) składnika majątku trwałego. Kluczowe jest to, że amortyzacja sama w sobie nie powoduje przepływu środków pieniężnych – jest to księgowanie memoriałowe, wykonywane zwykle cyklicznie (np. co miesiąc) na podstawie ustalonego planu amortyzacji.

Do takiego zapisu stosuje się polecenie księgowania, czyli dowód księgowy wewnętrzny, który dokumentuje dokonanie zapisu w księgach rachunkowych, gdy nie ma odrębnego dokumentu zewnętrznego (jak faktura) ani dokumentu bankowego (jak potwierdzenie przelewu). W praktyce PK opisuje m.in. okres, którego dotyczy amortyzacja, podstawę naliczenia (np. plan amortyzacji) oraz wskazuje konta do dekretacji.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "Nota odsetkowa" dotyczy naliczania/rozliczania odsetek (np. za zwłokę) i jest związana z rozrachunkami, a nie z planowym kosztem amortyzacji.
  • "Polecenie przelewu" jest dokumentem inicjującym operację bankową (płatność). Amortyzacja nie jest płatnością, więc taki dowód nie stanowi właściwej podstawy ujęcia kosztu amortyzacji.
  • "Nota księgowa" bywa używana do udokumentowania określonych rozliczeń (często między podmiotami) albo korekt/obciążeń, ale nie jest typowym dowodem do cyklicznego, wewnętrznego naliczania amortyzacji środków trwałych.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli operacja dotyczy wewnętrznego naliczenia (bez kontrahenta i bez banku), najczęściej właściwą podstawą zapisu jest dowód wewnętrzny, np. polecenie księgowania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Polecenie księgowania (PK) to dowód księgowy wewnętrzny, na podstawie którego dokonuje się zapisów w księgach rachunkowych, gdy operacja nie wynika bezpośrednio z dokumentu zewnętrznego (np. faktury) ani z dokumentu bankowego. PK zawiera opis operacji, datę, dekretację i podpisy osób odpowiedzialnych.
Amortyzacja nie jest zakupem ani usługą potwierdzaną fakturą. To wewnętrzne, planowe ujęcie kosztu zużycia środka trwałego w czasie. Dlatego podstawą jest dowód wewnętrzny (najczęściej PK) sporządzony na podstawie planu amortyzacji i zasad przyjętych w jednostce.
Nie. Amortyzacja jest kosztem księgowym ujętym memoriałowo, który odzwierciedla zużycie środka trwałego, ale nie jest płatnością. Przepływ pieniężny występuje zwykle przy zakupie środka trwałego, natomiast amortyzacja rozkłada ten koszt w czasie w ewidencji księgowej.
Najczęściej mylone są: nota księgowa (kojarzona ogólnie z księgowaniem), nota odsetkowa (gdy pojawiają się rozrachunki) oraz polecenie przelewu (gdy ktoś błędnie zakłada, że każdy koszt wiąże się z płatnością). Klucz: amortyzacja to zapis wewnętrzny, bez banku.
PK do amortyzacji powinno umożliwiać identyfikację i kontrolę zapisu: okres (miesiąc), opis operacji (amortyzacja), wskazanie podstawy (np. plan amortyzacji), kwotę, konta do dekretacji oraz akceptację/podpisy osób upoważnionych. Dzięki temu zapis jest kompletny i możliwy do audytu.
Najczęściej sporządza się je cyklicznie, zwykle na koniec miesiąca, zgodnie z przyjętą polityką rachunkowości i planem amortyzacji. W praktyce jednostki przygotowują zestawienie amortyzacji i na jego podstawie wykonują księgowanie, dokumentując je poleceniem księgowania.
Spójrz na charakter operacji. Jeśli dotyczy rozliczeń lub obciążeń między stronami (często zewnętrznych), łatwiej uzasadnić notę księgową. Jeśli jest to wewnętrzne księgowanie wynikające z zasad ewidencji (np. amortyzacja, przeksięgowania), typowo właściwe jest polecenie księgowania.
Nie. Polecenie przelewu dokumentuje (lub inicjuje) operację bankową, czyli wypłatę środków. Amortyzacja jest księgowaniem kosztu bez płatności. Na egzaminie to klasyczna pułapka: koszt nie zawsze oznacza przelew. Dla amortyzacji właściwy jest dowód wewnętrzny, np. PK.
Najczęściej pojawia się ujęcie kosztu amortyzacji oraz zwiększenie umorzenia środka trwałego. Konkretne numery kont zależą od planu kont jednostki, ale mechanizm jest stały: koszt po stronie wynikowej i umorzenie jako korekta wartości bilansowej środka trwałego. PK wskazuje dekretację zgodną z planem kont.
Najlepiej uczyć się przez skojarzenie rodzaju operacji z dokumentem: bankowe → przelewy/wyciągi, zewnętrzne zakupy → faktury, rozrachunki szczególne → noty, operacje wewnętrzne → PK. Rozwiązuj też zadania z dekretacją i klasyfikacją dowodów, bo to często sprawdzany obszar.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że "Polecenie księgowania" jest typowym dowodem wewnętrznym służącym do ujęcia w księgach zapisów, które nie wynikają bezpośrednio z dokumentu zewnętrznego ani z operacji bankowej.

Materiały:

  • Podręczniki do rachunkowości finansowej (działy: środki trwałe, amortyzacja, dowody księgowe)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.7 dotyczące dokumentacji księgowej
  • Przykładowy plan kont i schematy księgowań amortyzacji w jednostkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego