KWALIFIKACJA PGF5 - STYCZEŃ 2021 (test 2)

PYTANIE NR 12.
Który element podlega kontroli w przypadku oceny jakości dwustronnych wydruków cyfrowych, małoformatowych?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pasowanie obrazu na awersie i rewersie jest kluczowym kryterium jakości druku dwustronnego: strony muszą być wzajemnie zgodne po odwróceniu arkusza, aby uniknąć przesunięć elementów (np. ramek, linii cięcia, marginesów). Pozostałe odpowiedzi opisują cechy podłoża lub zjawiska niezwiązane wprost z rejestrem duplex.

Pełne wyjaśnienie:

W ocenie jakości dwustronnych wydruków cyfrowych małoformatowych jednym z najważniejszych elementów jest pasowanie (rejestr) awersu i rewersu. Oznacza to sprawdzenie, czy obraz z jednej strony arkusza jest prawidłowo ustawiony względem obrazu z drugiej strony po odwróceniu/ponownym przejściu arkusza przez maszynę (druk duplex). W praktyce kontroluje się m.in. przesunięcia w pionie/poziomie, ewentualny skręt oraz zgodność z planowanymi marginesami i obszarem cięcia.

Odpowiedź "Pasowanie obrazu na awersie i rewersie wydruku." jest poprawna, ponieważ to właśnie brak zgodności stron jest typową wadą druku dwustronnego: może powodować "uciekanie" ramek, nierówne marginesy, problemy przy bigowaniu i cięciu oraz nieestetyczny wygląd gotowego produktu.

Pozostałe propozycje nie są właściwym kryterium dla tego pytania:

  • "Kierunek włókien w zadrukowanym podłożu." – kierunek włókien jest istotny technologicznie (np. dla zaginania, falcowania, stabilności), ale nie jest podstawowym parametrem oceny pasowania awers–rewers. To inny obszar kontroli.
  • "Białość papieru w miejscach niezadrukowanych." – białość wpływa na postrzeganie koloru i kontrastu, lecz nie dotyczy geometrii i wzajemnego ustawienia stron w druku duplex.
  • "Strzałka ugięcia na środku arkusza." – ugięcie/odkształcenie arkusza może wpływać pośrednio na transport papieru, ale samo w sobie nie jest standardowym kryterium oceny jakości dwustronnego pasowania obrazu w kontekście wskazanym w pytaniu.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się druk dwustronny, szukaj kryteriów odnoszących się do zgodności stron (rejestr/pasowanie), a nie wyłącznie do cech papieru czy ogólnej estetyki barwy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pasowanie (rejestr) awersu i rewersu to zgodność położenia obrazu po obu stronach arkusza. Sprawdza się, czy elementy z przodu i z tyłu nie są przesunięte, obrócone lub "skręcone", co wpływa na marginesy, ramki, wykrojniki i estetykę pracy.
Najczęściej porównuje się pozycję charakterystycznych elementów (np. ramki, znaczniki, marginesy) na awersie i rewersie po podświetleniu arkusza lub po przyłożeniu do wzorca. W praktyce ważne jest też sprawdzenie zgodności z linią cięcia i spadami.
W druku dwustronnym arkusz przechodzi przez maszynę w dwóch przebiegach lub w trybie duplex, więc łatwo o przesunięcie. Złe pasowanie powoduje nierówne marginesy, "ucieczkę" ramek, problemy przy cięciu i składaniu oraz pogorszenie jakości wyrobu finalnego.
Białość papieru może być kryterium oceny jakości podłoża i wpływa na wygląd kolorów, ale nie jest głównym wskaźnikiem poprawności druku dwustronnego w aspekcie pasowania stron. Przy duplex najpierw ocenia się zgodność awersu z rewersem.
Częsty błąd to skupienie się wyłącznie na barwie, kontraście i czystości tła, a pominięcie geometrii: przesunięć, skrętu i zgodności stron. Drugi błąd to mylenie pasowania stron z pasowaniem kolorów (rejestrem między farbami) w druku wielobarwnym.
Kierunek włókien ma znaczenie głównie w obróbce introligatorskiej (składanie, bigowanie, falcowanie) oraz przy odkształceniach arkusza. Może pośrednio utrudnić stabilny transport papieru, ale nie jest podstawowym kryterium kontroli pasowania awers–rewers.
Najczęstsze przyczyny to niestabilny transport arkusza, różnice w prowadzeniu papieru między przebiegami, skurcz/rozszerzalność podłoża pod wpływem temperatury i wilgotności oraz nieprawidłowa kalibracja rejestru w urządzeniu. Pomaga kalibracja i dobór podłoża.
Najbardziej wrażliwe są ramki blisko krawędzi, cienkie linie, tekst w pobliżu marginesów, znaki pasowania oraz elementy symetryczne, które "powinny się pokrywać" po obu stronach. Im mniejsze marginesy i większa precyzja cięcia, tym problem bardziej widoczny.
Nie zawsze. Falowanie lub ugięcie arkusza może wynikać z właściwości papieru i warunków otoczenia, ale nie musi automatycznie oznaczać złej jakości obrazu. W kontekście druku dwustronnego ważniejsze jest, czy odkształcenie wpływa na pasowanie i obróbkę końcową.
Warto uporządkować kryteria jakości w grupach: geometria (pasowanie, marginesy, format), kolor (stabilność, jednolitość), czystość (plamy, smugi) i podłoże (gramatura, wilgotność). Przy słowie "dwustronny" priorytetem jest rejestr stron.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Pozostałe odpowiedzi opisują cechy podłoża lub zjawiska niezwiązane wprost z rejestrem duplex."

Źródła:

  • ISO 12647-8:2021, Graphic technology — Process control for the production of half-tone colour separations, proof and production prints — Part 8: Validation print requirements for digital printing (tytuł normy i zakres tematyczny)
  • ISO 13655:2017, Graphic technology — Spectral measurement and colorimetric computation for graphic arts images (tytuł normy i zakres pomiarów w poligrafii)

Materiały:

  • Instrukcje serwisowe i użytkownika systemów druku cyfrowego (sekcje: rejestr/pasowanie duplex)
  • Materiały szkoleniowe producentów drukarek cyfrowych dotyczące kalibracji i pasowania stron
  • Podstawy technologii poligraficznej: rozdziały o jakości wydruku i kontroli procesu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego