W układzie tokarki CNC oś Z leży wzdłuż osi wałka (w prawo od czoła z PZPO), a oś X jest poprzeczna i w programie najczęściej podawana jako średnica. Rowek opisany w zadaniu ma średnicę zewnętrzną X50 oraz średnicę dna X46, więc skrawanie polega na zejściu narzędzia promieniowo (czyli programowo w osi X).
Dlatego poprawny fragment musi zawierać:
- Dojazd szybki do miejsca rozpoczęcia: ustawienie narzędzia na średnicy zewnętrznej oraz na właściwej współrzędnej Z.
- Ruch roboczy G1 w osi X z posuwem F, aby wykonać nacięcie do dna rowka (X46).
- Odjazd (najczęściej powrót na X50 i wyjazd w Z), żeby nie przetrzeć ścian rowka podczas przejazdu.
Odpowiedź 'G0 X50 Z13; G1 X46 F0.2; G0 X50; G0 Z10;' spełnia te warunki: dojeżdża na prawą krawędź rowka (Z=13, zgodnie z warunkiem ustawienia punktu S), wykonuje skrawanie w osi X do X46 i odjeżdża w bezpieczną pozycję.
Dlaczego pozostałe propozycje są błędne:
- Wariant z ruchem G1 Z10 F0.2 przy stałym X50 realizuje posuw wzdłużny po powierzchni zewnętrznej (toczenie wzdłużne), a nie wejście w materiał do dna rowka. To typowe pomylenie osi przy rowkowaniu.
- Wariant zaczynający od X46 ustawia narzędzie od razu na średnicy dna, co oznacza wejście w materiał bez kontrolowanego skrawania od X50 do X46 (logika ruchu jest odwrócona i technologicznie niepoprawna dla nacięcia).
- Wariant z dojazdem na Z=10 wykonuje nacięcie na lewej krawędzi, mimo że warunek zadania wymaga ustawienia punktu S na prawej krawędzi (Z=13). To błąd interpretacji geometrii narzędzia i położenia punktu wierzchołka.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz w zadaniu rowek i zmianę średnicy (np. X50 → X46), sprawdź, czy w programie skrawanie jest realizowane komendą G1 X.... Ruch G1 Z... zwykle oznacza toczenie wzdłużne, a nie samo rowkowanie.
