KWALIFIKACJA BUD20 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 25.
Który rodzaj energii niekonwencjonalnej jest wykorzystywany podczas pracy pompy ciepła?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pompa ciepła pobiera energię z tzw. dolnego źródła, czyli z otoczenia: z gruntu, wody lub powietrza.
To ciepło jest następnie "podnoszone" do wyższej temperatury w obiegu sprężarkowym i przekazywane do instalacji grzewczej. Odpowiedzi z gazem, biomasą, wiatrem lub słońcem nie opisują typowego dolnego źródła pompy ciepła.

Pełne wyjaśnienie:

Pompa ciepła wykorzystuje energię środowiskową, czyli ciepło zgromadzone w otoczeniu. W praktyce źródłem tego ciepła (tzw. dolnym źródłem) jest:

  • grunt – np. kolektor poziomy lub sondy pionowe (odwierty),
  • woda – np. wody gruntowe lub powierzchniowe (w zależności od warunków),
  • powietrze – powietrze zewnętrzne (pompy powietrze–woda / powietrze–powietrze).

Dlatego odpowiedź "Gruntu, wody lub powietrza." jest poprawna: wymienia typowe media, z których pompa ciepła odbiera energię o niskiej temperaturze i przenosi ją do instalacji centralnego ogrzewania lub c.w.u.

Pozostałe propozycje są mylące, bo zawierają nośniki/źródła, które nie są dolnym źródłem pompy ciepła:

  • Gaz i biomasa to paliwa używane w kotłach lub urządzeniach spalających – pompa ciepła nie pobiera z nich ciepła w sensie dolnego źródła (choć może współpracować z innym źródłem ciepła w układzie hybrydowym).
  • Wiatr i słońce są kojarzone z energetyką wiatrową i fotowoltaiką/kolektorami słonecznymi. Mogą dostarczać energii elektrycznej do zasilania sprężarki, ale to nadal nie jest "rodzaj energii" pobieranej przez pompę ciepła jako dolne źródło ciepła.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się pompa ciepła, szukaj odpowiedzi odnoszącej się do gruntu, wody lub powietrza jako źródeł ciepła, a nie do paliw (gaz, biomasa) ani do technologii wytwarzania prądu (wiatr, słońce).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dolne źródło to medium, z którego pompa ciepła odbiera ciepło o niskiej temperaturze. Najczęściej jest to grunt, woda albo powietrze. Od rodzaju dolnego źródła zależą rozwiązania montażowe (odwierty, kolektor, jednostka zewnętrzna) oraz stabilność pracy.
W praktyce pompa ciepła wykorzystuje ciepło środowiskowe z: gruntu (kolektor/sondy), wody (np. wody gruntowe) lub powietrza (powietrze zewnętrzne). Urządzenie nie "spala" paliwa, tylko przenosi energię z otoczenia do instalacji grzewczej.
Gaz jest paliwem używanym w kotłach lub palnikach, gdzie energia powstaje przez spalanie. Pompa ciepła działa inaczej: pobiera ciepło z otoczenia (grunt/woda/powietrze) i dzięki sprężarce przenosi je na wyższy poziom temperatury. Gaz może co najwyżej być innym źródłem w układzie hybrydowym.
Typowa pompa ciepła nie używa słońca ani wiatru jako dolnego źródła. Może natomiast być zasilana energią elektryczną z fotowoltaiki lub sieci, ale to dotyczy zasilania sprężarki, a nie medium, z którego odbierane jest ciepło. W pytaniach egzaminacyjnych szukaj gruntu, wody lub powietrza.
Najczęstszy podział to: gruntowe (kolektor poziomy/sondy pionowe), wodne (z wykorzystaniem wód, zależnie od warunków) oraz powietrzne (powietrze zewnętrzne). Ten podział pomaga w doborze technologii i zakresu robót ziemnych/montażowych.
Energia środowiskowa to ciepło "z natury" dostępne w gruncie, wodzie i powietrzu. Paliwa to np. gaz i biomasa, które trzeba spalić. W testach często miesza się te pojęcia w odpowiedziach, więc warto sprawdzać, czy odpowiedź dotyczy medium odbioru ciepła przez parownik.
Gruntową pompę ciepła wybiera się, gdy można wykonać kolektor lub odwierty i zależy nam na stabilnym źródle ciepła. Powietrzną wybiera się, gdy ważniejszy jest prostszy montaż i mniejsze roboty ziemne. Dobór zależy od warunków działki, budynku, hałasu i kosztów inwestycyjnych.
Najczęstszą pułapką jest utożsamianie "energii" z prądem zasilającym urządzenie albo z paliwem (gaz/biomasa). W kontekście pomp ciepła pytanie zwykle dotyczy dolnego źródła ciepła, czyli gruntu, wody lub powietrza, z których pobierana jest energia.
Za pobór ciepła z dolnego źródła odpowiada część wymiennika po stronie źródła, czyli w uproszczeniu parownik (w obiegu chłodniczym). To tam czynnik roboczy odbiera energię z gruntu/wody/powietrza. Następnie sprężarka podnosi parametry czynnika, a skraplacz przekazuje ciepło do instalacji.
Skup się na podstawach: definicja dolnego i górnego źródła, podział pomp (gruntowa/wodna/powietrzna), elementy obiegu (sprężarka, parownik, skraplacz, zawór rozprężny) oraz konsekwencje montażowe (odwierty, kolektor, jednostka zewnętrzna). Rozwiązuj testy z rozróżnianiem paliw od energii środowiskowej.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 76% zdających egzamin. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Odpowiedzi z gazem, biomasą, wiatrem lub słońcem nie opisują typowego dolnego źródła pompy ciepła."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Pompa ciepła" – opis dolnego źródła (grunt/woda/powietrze), https://pl.wikipedia.org/wiki/Pompa_ciep%C5%82a (dostęp: 2026-02-28)
  • Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej: materiały informacyjne o pompach ciepła (zasada działania i źródła ciepła), https://www.gov.pl/web/nfosigw (dostęp: 2026-02-28)
  • PORT PC (Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła): sekcja edukacyjna o pompach ciepła i dolnych źródłach, https://portpc.pl (dostęp: 2026-02-28)

Materiały:

  • Materiały producentów pomp ciepła: schemat obiegu i opis dolnego/górnego źródła
  • Podręczniki/kompendia do techniki grzewczej i chłodnictwa (rozdziały o pompach ciepła)
  • Poradniki branżowe o doborze dolnego źródła (grunt/woda/powietrze)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego