KWALIFIKACJA MOD11 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 17.
Który rodzaj zdobienia zastosowano w bluzce przedstawionej na rysunku?
Ilustracja przedstawia rysunek kobiety ubranej w bluzkę z charakterystycznym zdobieniem na przodzie w postaci żabotu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Żabot to dekoracyjne zdobienie najczęściej na przodzie bluzki, tworzące pionową kaskadę falbanek/marszczeń (często w okolicy zapięcia lub dekoltu).
Nie jest nim kryza (sztywna kryza/kołnierz wokół szyi), ani wolant (falbana na krawędzi), ani drobna riuszka.

Pełne wyjaśnienie:

Żabot jest elementem dekoracyjnym ubioru w formie pionowo układanych falbanek, marszczeń lub plis, umieszczanych zazwyczaj na przodzie bluzki, koszuli lub sukni (często wzdłuż listwy zapięcia albo przy dekolcie). Na rysunku takie zdobienie rozpoznaje się po tym, że "spływa" w dół i tworzy wyraźną, ozdobną kaskadę materiału.

Odróżnienie od pozostałych nazw jest kluczowe:

  • Kryza to historycznie kojarzony, zwykle sztywny i okalający szyję kołnierz/ozdoba w formie koła lub półkola z gęstych fałd. Jeśli dekoracja tworzy głównie "obręcz" wokół szyi, to będzie bliższa kryzie, a nie żabotowi.
  • Wolant to falbana doszyta do krawędzi (np. dołu rękawa, dołu bluzki, krawędzi spódnicy). Charakterystyczne jest to, że wolant biegnie wzdłuż brzegu elementu, a nie tworzy centralnego, pionowego zdobienia na przodzie.
  • Riuszka bywa rozumiana jako drobna falbanka lub marszczona wstążka/tasiemka, stosowana punktowo jako delikatny detal. Gdy dekoracja jest wyraźnie większa i stanowi dominujący element przodu, typowo nie opisuje się jej jako riuszki, tylko właśnie jako żabot.

Na egzaminie warto patrzeć na położenie zdobienia (przód vs krawędzie vs okolica szyi) oraz na skalę i charakter (sztywna obręcz, falbana na brzegu, drobna falbanka czy pionowa kaskada). To zwykle pozwala jednoznacznie wskazać właściwy termin.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Żabot to dekoracyjne zdobienie z falbanek, marszczeń lub plis, zwykle umieszczone na przodzie bluzki/koszuli w formie pionowej kaskady. Najczęściej biegnie wzdłuż listwy zapięcia albo przy dekolcie i ma wyraźnie ozdobny charakter.
Żabot układa się głównie pionowo na przodzie i "spływa" w dół. Kryza natomiast okala szyję jak kołnierz i ma formę bardziej "obręczy" z gęstych fałd. Kluczowe jest położenie: przód vs okolica szyi.
Wolant to falbana doszyta do krawędzi elementu odzieży, np. dołu spódnicy, rękawa lub dekoltu. Rozpoznasz go po tym, że biegnie wzdłuż brzegu i tworzy efekt "falującej" krawędzi, a nie centralnej ozdoby na przodzie.
Nie. Riuszka bywa rozumiana jako drobna falbanka/marszczenie (często wstążka lub wąski pasek materiału) używane jako delikatny detal. Żabot to zwykle większe, dominujące zdobienie na przodzie bluzki, w formie wyraźnej kaskady.
Najczęściej są to: pionowy układ falbanek/marszczeń, umiejscowienie na środku przodu (często przy zapięciu), oraz efekt warstwowości. Jeśli ozdoba jest skoncentrowana na przodzie i jest wyraźnie "kaskadowa", to typowy żabot.
Bo oba elementy bazują na falbanie i dają podobny efekt wizualny. Typowy błąd polega na pominięciu miejsca wszycia: wolant jest na krawędzi (brzeg), a żabot zwykle na przodzie (środek). Warto zawsze sprawdzić, czy ozdoba jest "brzegowa" czy "centralna".
Na przodzie bluzki spotyka się m.in. żaboty, plisy, kontrafałdy, marszczenia, zaszewki dekoracyjne czy aplikacje. W pytaniach egzaminacyjnych często chodzi o nazwy elementów wyraźnie widocznych wizualnie, więc liczy się rozpoznanie kształtu i położenia.
Nazwy "żabot" używa się, gdy w opisie modelu trzeba jednoznacznie wskazać ozdobę z falbanek/marszczeń na przodzie (np. w karcie wyrobu lub opisie konstrukcji). Poprawne nazewnictwo ułatwia dobór operacji technologicznych i komunikację na produkcji.
Często kryzę wybiera się automatycznie, gdy widoczne są fałdy przy dekolcie. Tymczasem kryza to przede wszystkim ozdoba okalająca szyję jak kołnierz, zwykle o bardziej "okrągłym" przebiegu. Jeśli fałdy biegną pionowo po środku przodu, to nie jest typowa kryza.
Najskuteczniej działa nauka na obrazach: zestawiaj zdjęcie/rysunek z nazwą i 2–3 cechami rozpoznawczymi (położenie, kształt, sposób wszycia). Twórz fiszki z parami "żabot–przód/pionowo", "wolant–krawędź", "kryza–szyja/obręcz", "riuszka–drobny detal".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Żabot to dekoracyjne zdobienie najczęściej na przodzie bluzki, tworzące pionową kaskadę falbanek/marszczeń (często w okolicy zapięcia lub dekoltu)."

Źródła:

  • Encyklopedia PWN – hasło "żabot" (definicja terminu), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/zabot;3989412.html - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia PWN – hasło "kryza" (definicja terminu), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/kryza;3925213.html - dostęp 2026-03-01
  • Wikipedia (pl) – artykuł "Wolant" (opis pojęcia odzieżowego), https://pl.wikipedia.org/wiki/Wolant - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Słowniki i leksykony terminów odzieżowych (hasła: żabot, kryza, wolant, riuszka)
  • Atlasy/poradniki konstrukcji i modelowania odzieży z rozdziałami o detalach dekoracyjnych
  • Materiały dydaktyczne szkoły/OKE dotyczące nazewnictwa elementów odzieży i zdobień

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego