Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM4 - CZERWIEC 2023



PYTANIE NR 40.
Który rysunek przedstawia przyrząd do pomiaru ciśnienia w układzie pneumatycznym?
Ilustracja przedstawia cztery różne przyrządy pomiarowe, które mogą być używane w kontekście technika automatyka,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyrządem do pomiaru ciśnienia w układzie pneumatycznym jest manometr.
Rozpoznaje się go jako wskaźnik ciśnienia (zwykle tarcza ze skalą i króciec przyłączeniowy), montowany np. przy reduktorze lub na przewodzie zasilającym. Pozostałe rysunki mogą przedstawiać elementy sterujące lub przygotowania powietrza, a nie pomiar.

Pełne wyjaśnienie:

W układach pneumatycznych pomiar ciśnienia realizuje się najczęściej za pomocą manometru, czyli przyrządu wskazującego aktualną wartość ciśnienia (np. w barach lub MPa). Manometr nie steruje przepływem i nie przełącza sygnałów – jego podstawową funkcją jest wskazanie wartości ciśnienia w danym punkcie instalacji.

Na rysunkach/ilustracjach technicznych manometr rozpoznaje się zwykle po cechach typowych dla wskaźnika: element przypominający okrągłą tarczę (zaznaczona skala/strzałka) oraz przyłącze do wkręcenia w gniazdo pomiarowe lub w korpus elementu (często przy reduktorze). W praktyce manometr bywa montowany:

  • na wyjściu zespołu przygotowania powietrza (za filtrem i reduktorem),
  • na rozdzielaczach lub przy siłownikach – do kontroli ciśnienia w danej gałęzi,
  • w punktach diagnostycznych, aby wykryć spadki ciśnienia i nieszczelności.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi (inne rysunki) są błędne? W zestawach elementów pneumatyki często pojawiają się podzespoły, które są mylone z manometrem:

  • Reduktor/regulator ciśnienia – służy do nastawy i utrzymania ciśnienia, ale sam w sobie nie jest przyrządem pomiarowym (może mieć dopiero dołączony manometr).
  • Presostat – reaguje na przekroczenie progu ciśnienia i daje sygnał elektryczny (działa jak czujnik/wyłącznik), nie jest typowym wskaźnikiem do odczytu wartości.
  • Filtr lub smarownica – elementy przygotowania powietrza, rozpoznawalne po obudowie/zbiorniczku, nie pełnią funkcji wskazania ciśnienia.

W zadaniu należy więc wybrać ten rysunek, na którym przedstawiono manometr – przyrząd wskazujący ciśnienie w pneumatyce.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest manometr w układzie pneumatycznym?
Manometr to przyrząd wskazujący wartość ciśnienia w wybranym punkcie instalacji pneumatycznej. Umożliwia odczyt aktualnego ciśnienia (np. na zasilaniu lub za reduktorem) i jest używany głównie do kontroli oraz diagnostyki pracy układu.
Jak rozpoznać manometr na rysunku lub zdjęciu elementów pneumatyki?
Najczęściej widać okrągłą tarczę ze skalą (wskazówka/oznaczenia) oraz króciec przyłączeniowy. W schematach manometr bywa oznaczony symbolem przyrządu pomiarowego podłączonego do przewodu. Kluczowe jest, że element służy do odczytu, a nie do sterowania.
Dlaczego manometr montuje się przy reduktorze ciśnienia?
Reduktor służy do ustawienia wymaganego ciśnienia roboczego, a manometr pozwala sprawdzić, czy nastawa jest prawidłowa i czy układ utrzymuje zadane ciśnienie. Bez manometru trudno szybko zweryfikować, czy problem wynika z braku zasilania, spadków ciśnienia lub złej regulacji.
Czym różni się manometr od presostatu?
Manometr wskazuje wartość ciśnienia do odczytu przez człowieka. Presostat (wyłącznik ciśnieniowy) przełącza sygnał po osiągnięciu ustawionego progu i daje informację elektryczną do sterownika. Presostat nie musi umożliwiać dokładnego odczytu wartości.
Kiedy w pneumatyce wystarczy presostat zamiast manometru?
Gdy w aplikacji potrzebna jest informacja progowa, np. "ciśnienie osiągnięte/nieosiągnięte" do warunku startu cyklu, a nie dokładny odczyt. W praktyce często stosuje się oba: presostat do automatyki, a manometr do nastawy i serwisu.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy wskazywaniu manometru na rysunku?
Najczęstsze pomyłki to wskazanie reduktora, filtra lub smarownicy, bo występują obok manometru w zespole przygotowania powietrza. Inny błąd to mylenie manometru z presostatem. Warto szukać cech wskaźnika: tarczy i elementu do odczytu.
Gdzie w typowym układzie FRL znajduje się manometr?
W zespole FRL (filtr–reduktor–smarownica) manometr zwykle montuje się na reduktorze lub bezpośrednio za nim, aby wskazywał ciśnienie wyjściowe po regulacji. Dzięki temu można szybko ustawić właściwą wartość dla siłowników i zaworów.
Czy manometr mierzy ciśnienie absolutne czy manometryczne?
W praktyce przemysłowej typowy manometr w pneumatyce wskazuje zwykle ciśnienie manometryczne (względem ciśnienia atmosferycznego). Dokładny rodzaj zależy od konstrukcji przyrządu i skali, ale w zadaniach egzaminacyjnych najczęściej chodzi o standardowy manometr instalacyjny.
Jak sprawdzić, czy manometr działa poprawnie w instalacji pneumatycznej?
Porównuje się wskazania z innym sprawdzonym manometrem w tym samym punkcie lub kontroluje zachowanie podczas znanych zmian ciśnienia (np. po regulacji reduktora). Nienaturalne "skakanie" wskazówki lub brak reakcji na zmianę ciśnienia może świadczyć o uszkodzeniu.
Jak przygotować się do zadań o rozpoznawaniu elementów pneumatyki na egzaminie?
Ćwicz rozpoznawanie elementów na zdjęciach i symbolach: manometr, presostat, reduktor, filtr, smarownica, zawory i siłowniki. Ucz się po funkcji: "wskazuje", "reguluje", "filtruje", "przełącza". Na egzaminie szukaj cech charakterystycznych, nie tylko kształtu.
info

Statystycznie 63% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Pozostałe rysunki mogą przedstawiać elementy sterujące lub przygotowania powietrza, a nie pomiar."

Źródła:

  • PN-EN ISO 1219-1:2013 (lub nowsza) "Napędy i sterowania hydrauliczne i pneumatyczne — Symbole graficzne i schematy — Część 1: Symbole graficzne", rozdziały dotyczące symboli przyrządów pomiarowych.
  • Festo Didactic, "Podstawy pneumatyki" (materiały dydaktyczne), rozdziały: przygotowanie sprężonego powietrza oraz pomiar/nadzór ciśnienia.
  • S. Laszczyk, "Pneumatyka i hydraulika w praktyce" (podręcznik/opracowanie), część dotycząca manometrów i kontroli ciśnienia w instalacjach sprężonego powietrza.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z pneumatyki przemysłowej (działy: aparatura pomiarowa i przygotowanie powietrza).
  • Katalogi i materiały dydaktyczne producentów pneumatyki (opisy manometrów, presostatów, zespołów FRL).
  • Normy/standardy dotyczące symboliki i oznaczeń w hydraulice i pneumatyce (dla rozpoznawania oznaczeń na schematach).
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego