Stwardnienie rozsiane (SM) jest chorobą ośrodkowego układu nerwowego, w której zmiany mogą dotyczyć różnych okolic mózgu i rdzenia. Dlatego w typowym obrazie klinicznym pojawiają się objawy z kilku układów jednocześnie, a nie tylko pojedyncza dolegliwość.
Za najbardziej charakterystyczny zestaw objawów uznaje się współwystępowanie:
- zaburzeń czucia (np. parestezje: mrowienie, drętwienie),
- osłabienia siły mięśniowej lub okresowych niedowładów,
- zaburzeń widzenia (np. wynikających z zajęcia nerwu wzrokowego),
- zaburzeń mowy (mowa skandowana może występować w uszkodzeniach dróg nerwowych i zaburzeniach koordynacji),
- zaburzeń chodu i koordynacji (niepewny chód, powłóczenie kończyn, elementy ataksji).
Właśnie taki "mieszany" schemat objawów najlepiej pasuje do SM, bo odzwierciedla rozsiane (wieloogniskowe) uszkodzenia w OUN.
Pozostałe odpowiedzi (inne schematy) są błędne, jeśli opisują:
- objawy ograniczone do jednego narządu lub jednego układu (np. wyłącznie ból, wyłącznie objawy obwodowe),
- zestaw typowy dla ostrego udaru (nagły, jednostronny deficyt bez typowej zmienności),
- obraz kojarzony z chorobami obwodowego układu nerwowego (np. izolowane zaburzenia czucia w dermatomie) lub z jednostkami, w których dominują inne mechanizmy.
W praktyce masażysty rozpoznanie takiego profilu dolegliwości jest ważne w wywiadzie: zaburzenia czucia, wzroku i równowagi wpływają na bezpieczeństwo terapii (np. ryzyko upadku, nieadekwatna reakcja na bodźce). W razie nasilenia lub nowych objawów konieczna jest konsultacja lekarska.