KWALIFIKACJA TWO9 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 10.
Który z elementów wciągarki cumowniczej oznaczono na rysunku cyfrą 1?
Ilustracja przedstawia wciągarkę cumowniczą, która jest urządzeniem używanym w żegludze śródlądowej do cumowania jednostek
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pokrętło hamulca to element nastawczy służący do ręcznej regulacji docisku i działania hamulca wciągarki. Pozostałe odpowiedzi dotyczą innych części: cały hamulec taśmowy jest zespołem, bęben magazynowy dotyczy prowadzenia liny, a wykładzina jest tylko warstwą cierną taśmy.

Pełne wyjaśnienie:

W wciągarce cumowniczej hamulec służy do kontrolowania obrotu bębna i utrzymania zadanego naciągu liny. Elementem, którym operator najczęściej nastawia działanie hamulca, jest pokrętło hamulca (element regulacyjny). Na rysunkach technicznych bywa ono pokazane jako część dostępna z zewnątrz, służąca do dokręcania/odkręcania mechanizmu hamulcowego.

Odpowiedź "Pokrętło hamulca" jest poprawna, ponieważ wskazuje na konkretny element sterująco-regulacyjny, a nie na cały zespół czy materiał cierny. To typowe rozróżnienie w pytaniach rysunkowych: cyfra wskazuje detal (pokrętło), a nie całą grupę elementów.

Pozostałe propozycje są niepoprawne z następujących powodów:

  • "Hamulec taśmowy" oznacza cały mechanizm hamowania (zespół), który obejmuje m.in. taśmę, elementy mocujące oraz układ regulacji. Jeśli na rysunku oznaczono pojedynczy detal, nazwa całego zespołu jest zbyt ogólna.
  • "Bęben magazynowy lin" dotyczy części odpowiedzialnej za nawijanie i przechowywanie liny. Jest to element funkcjonalnie inny niż hamulec, zwykle większy gabarytowo i umieszczony centralnie w układzie nawijania.
  • "Wykładzinę taśmy hamulca" stanowi warstwa cierna na taśmie (materiał eksploatacyjny). Jest to element składowy taśmy, często trudniejszy do jednoznacznego wskazania na uproszczonym rysunku; nie jest też elementem, którym operator reguluje hamowanie.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach "oznaczono na rysunku cyfrą …" najpierw ustal, czy cyfra wskazuje detal zewnętrzny do obsługi (np. pokrętło/dźwignię), czy część roboczą zespołu (taśma/wykładzina), czy element nawijania (bęben). To ogranicza typowe pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wciągarka cumownicza to urządzenie pokładowe służące do wybierania, luzowania i utrzymania naciągu lin cumowniczych. Zwykle składa się z bębna linowego, przekładni/napędu oraz hamulca, który pozwala kontrolować obrót bębna i stabilizować linę podczas postoju.
Hamulce we wciągarkach ograniczają lub zatrzymują obrót bębna, dzięki czemu można bezpiecznie utrzymać zadany naciąg liny. Ułatwia to kontrolę liny przy zmiennych obciążeniach (falowanie, zmiana zanurzenia, praca śluzy) i zmniejsza ryzyko nagłego "wybiegu" bębna.
Pokrętło hamulca jest elementem regulacyjnym, którym operator ustawia siłę hamowania (docisk elementów ciernych). Służy do dokręcania/odkręcania hamulca, a więc do kontrolowanego przytrzymania bębna. Nie jest to cały hamulec, tylko część służąca do nastawy.
Hamulec taśmowy to cały zespół hamujący (taśma, mocowania, elementy cierne, układ regulacji). Pokrętło hamulca to pojedynczy element obsługowy, którym zmienia się nastawę hamulca. Na rysunku może być oznaczony detal, więc nazwanie całego zespołu bywa zbyt ogólne.
Bęben magazynowy (linowy) to część, na którą nawija się linę cumowniczą i na której jest ona przechowywana podczas pracy urządzenia. Jego zadaniem jest prowadzenie i gromadzenie liny, a nie hamowanie. W pytaniach egzaminacyjnych bęben zwykle rozpoznaje się po dużej średnicy i położeniu w osi nawijania.
Wykładzina (warstwa cierna) decyduje o skuteczności hamowania i zużywa się w czasie pracy. Zbyt zużyta lub zaolejona wykładzina może powodować ślizganie hamulca, przegrzewanie i trudności w utrzymaniu naciągu. W praktyce kontroluje się jej stan podczas przeglądów i konserwacji urządzeń pokładowych.
Najpierw ustal, czy oznaczenie wskazuje część obsługową (pokrętło/dźwignię), część roboczą (taśma/wykładzina) czy element nawijania (bęben). Potem porównaj kształt i położenie elementu z funkcją. Na końcu sprawdź, czy wybrana nazwa dotyczy pojedynczego detalu, a nie całego zespołu.
Najczęstszy błąd to wybór nazwy zbyt ogólnej (np. cały "hamulec taśmowy"), gdy cyfra wskazuje tylko detal regulacyjny. Drugim błędem jest mylenie taśmy z jej wykładziną (część vs materiał cierny). Pomaga zwracanie uwagi na to, czy element jest dostępny do ręcznej obsługi.
Kontrolę przeprowadza się przed manewrami cumowania oraz w ramach przeglądów eksploatacyjnych. W praktyce sprawdza się m.in. działanie regulacji, skuteczność hamowania pod obciążeniem, stan taśmy i elementów ciernych oraz czy nie ma luzów i uszkodzeń. Ma to bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo pracy na pokładzie.
Częściowo tak: funkcja pomaga odróżnić bęben (nawijanie liny) od hamulca (zatrzymanie/utrzymanie bębna) i od elementów regulacyjnych (pokrętło). Jednak w zadaniach rysunkowych trzeba połączyć funkcję z wyglądem i położeniem na schemacie, bo podobne nazwy mogą dotyczyć różnych poziomów (detal vs zespół).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pokrętło hamulca to element nastawczy służący do ręcznej regulacji docisku i działania hamulca wciągarki.

Materiały:

  • Instrukcje obsługi (DTR) urządzeń cumowniczych używanych na jednostce (materiały armatora/producenta)
  • Podręczniki z budowy i eksploatacji mechanizmów pokładowych w żegludze śródlądowej
  • Atlas/zeszyt rysunków i schematów mechanizmów pokładowych (ćwiczenia z identyfikacji części)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego