Skrobię oznacza się jakościowo najczęściej próbą jodową, czyli użyciem roztworu jodu I2 w obecności jodku potasu KI (często nazywanego płynem Lugola). Obecność jodków zwiększa rozpuszczalność jodu w wodzie i umożliwia uzyskanie roztworu reagującego ze skrobią.
Istota reakcji polega na tym, że składnik skrobi – głównie amyloza – tworzy z cząsteczkami jodu (oraz formami jodu obecnymi w takim roztworze) kompleks, który daje charakterystyczne granatowe/niebieskofioletowe zabarwienie. Jest to reakcja swoista i bardzo szybka, dlatego nadaje się do prostego potwierdzenia obecności skrobi w próbce.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- Br2(aq): woda bromowa jest typowym odczynnikiem do wykrywania wiązań nienasyconych (odbarwianie) lub do reakcji utleniania w określonych warunkach. Nie stanowi standardowej, charakterystycznej próby barwnej na skrobię.
- CuSO4(aq): siarczan miedzi(II) występuje w różnych reakcjach (np. związanych z kompleksowaniem lub z próbami na związki redukujące w obecności zasady), ale sam wodny roztwór CuSO4 nie jest klasycznym odczynnikiem identyfikującym skrobię.
- NaCl(aq): chlorek sodu w roztworze pełni zwykle rolę elektrolitu, nie daje specyficznej reakcji wskaźnikowej pozwalającej rozpoznać skrobię.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "oznaczenie skrobi" i odpowiedzi zawierają jod, najczęściej chodzi o próbę jodową. Warto też pamiętać, że jest to reakcja jakościowa (barwna), a nie typowe miareczkowanie.