KWALIFIKACJA INF1 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 17.
Który z parametrów przypadających na jednostkę długości przewodu jest oznaczony literą G na schemacie zastępczym linii długiej?
Ilustracja przedstawia schemat zastępczy linii długiej, który jest używany w kontekście kwalifikacji zawodowej technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W schemacie zastępczym linii długiej parametry R i L opisują gałąź szeregową, a C i G gałąź poprzeczną. Litera G oznacza przewodność upływu dielektryka między żyłami (straty izolacji) w przeliczeniu na jednostkę długości przewodu, czyli upływność jednostkową.

Pełne wyjaśnienie:

W modelu linii długiej (linii o parametrach rozłożonych) przyjmuje się, że każdy bardzo krótki odcinek przewodu można zastąpić małym "elementarnym" obwodem, a cała linia jest kaskadą takich odcinków. W tym opisie używa się czterech parametrów na jednostkę długości, najczęściej oznaczanych literami R, L, G, C.

Dlaczego poprawna jest "Upływność jednostkowa."
Parametr G opisuje straty w dielektryku/izolacji między przewodami. Jest to przewodność (konduktancja) toru upływu w gałęzi poprzecznej, czyli "jak łatwo prąd może upływać" przez nieidealną izolację. Ponieważ pytanie dotyczy parametru przypadającego na jednostkę długości, właściwą nazwą jest upływność jednostkowa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne

  • "Pojemność jednostkowa." dotyczy parametru C. Pojemność opisuje zdolność magazynowania ładunku w polu elektrycznym między żyłami (również gałąź poprzeczna), ale nie jest oznaczana literą G.
  • "Rezystancja jednostkowa." dotyczy parametru R. Rezystancja na jednostkę długości opisuje straty w przewodniku (opór żył), czyli element w gałęzi szeregowej, a nie poprzecznej.
  • "indukcyjność jednostkowa." dotyczy parametru L. Indukcyjność na jednostkę długości opisuje zjawiska magnetyczne związane z przepływem prądu w przewodach i również należy do gałęzi szeregowej.

Wskazówka egzaminacyjna
Warto zapamiętać prosty podział: szeregowo są "straty metalu" i "magnes" (R, L), a poprzecznie są "kondensator" i "upływ izolacji" (C, G). To pozwala szybko skojarzyć, że litera G wiąże się z upływem/stratami izolacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Parametr G oznacza upływność (przewodność poprzeczną) na jednostkę długości linii. Opisuje straty w izolacji/dielektryku między przewodami, czyli prąd upływu przez nieidealną izolację, co zwiększa tłumienie sygnału.
Klasyczny model linii długiej używa czterech parametrów na jednostkę długości: R (rezystancja żył), L (indukcyjność), C (pojemność między przewodami) oraz G (upływność izolacji). Razem opisują straty i propagację sygnału.
Izolacja nie jest idealna: ma skończoną rezystancję i w praktyce "przewodzi" niewielki prąd. W modelu obwodowym ten upływ reprezentuje gałąź poprzeczna o przewodności G. Im większe G, tym większe straty dielektryczne i większe tłumienie.
Tak. C (pojemność) i G (upływność) opisują zjawiska poprzeczne między żyłami: magazynowanie energii w polu elektrycznym oraz straty/upływ przez dielektryk. Dlatego w schemacie zastępczym występują w gałęzi równoległej.
Pomaga reguła: R i L są "wzdłuż przewodu" (gałąź szeregowa), bo wynikają z własności przewodnika i prądu płynącego wzdłuż linii. G i C są "między żyłami" (gałąź poprzeczna), bo wynikają z własności izolacji i pola elektrycznego.
G rośnie, gdy pogarsza się stan izolacji: np. przy zawilgoceniu, uszkodzeniach mechanicznych, starzeniu materiału dielektrycznego, zabrudzeniach lub zgnieceniu kabla. W praktyce może to zwiększać tłumienie i podatność na zakłócenia, szczególnie na dłuższych odcinkach.
Zbyt duże G oznacza większy prąd upływu i większe straty w dielektryku, co zwykle daje większe tłumienie sygnału oraz gorsze parametry transmisyjne. Może też wskazywać usterkę izolacji, która z czasem się pogłębia.
To wielkość odniesiona do 1 metra (lub 1 km) linii, dzięki czemu można opisać linię niezależnie od jej długości. Dla dłuższego odcinka parametry "sumują się" zgodnie z modelem rozłożonym, a nie jak pojedynczy element skupiony.
Obie wielkości wiążą się ze stratami, ale w innych miejscach modelu. R opisuje straty w przewodniku (gałąź szeregowa), a G straty w izolacji między żyłami (gałąź poprzeczna). Mylą je osoby, które kojarzą "straty = rezystancja" bez analizy gałęzi schematu.
Najlepiej opanować znaczenie R, L, G, C i umieć je przypisać do gałęzi szeregowej lub poprzecznej. W nauce pomagają krótkie fiszki i rysowanie własnego elementarnego odcinka linii. Warto też ćwiczyć zadania z tłumienia i jakości izolacji kabla.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "W schemacie zastępczym linii długiej parametry R i L opisują gałąź szeregową, a C i G gałąź poprzeczną."

Źródła:

  • Pozar, "Microwave Engineering", rozdział o liniach transmisyjnych i parametrach rozłożonych R, L, G, C (transmission line model)
  • Hayt, Buck, "Engineering Electromagnetics", część dotycząca linii transmisyjnych i parametrów jednostkowych (R′, L′, G′, C′)
  • Wikipedia: "Telegrapher's equations" (sekcja o parametrach R, L, G, C) – https://en.wikipedia.org/wiki/Telegrapher%27s_equations (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki z teorii linii transmisyjnych (parametry rozłożone R, L, G, C)
  • Materiały dydaktyczne z teletransmisji dla techników/monterów (modele torów kablowych)
  • Notatki z podstaw elektrotechniki: przewodność, pojemność, indukcyjność, rezystancja w układach AC

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego