Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2018 (test 2)



PYTANIE NR 29.
Który z podanych symboli oznacza urządzenie, którym należy zastąpić element instalacji elektrycznej przedstawiony na rysunku?
Ilustracja przedstawia element instalacji elektrycznej, który jest prawdopodobnie bezpiecznikiem topikowym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Oznaczenie L 20 A na pokazanym automacie wkręcowym wskazuje zabezpieczenie nadprądowe o prądzie znamionowym 20 A. Przy wymianie dobiera się aparat o tym samym In oraz zbliżonej charakterystyce wyzwalania (L odpowiada w przybliżeniu B). Dlatego właściwy zamiennik to S 191 B20.

Pełne wyjaśnienie:

Na ilustracji widać automat wkręcowy (gwint E27) z oznaczeniem L 20 A. Jest to zabezpieczenie nadprądowe, czyli chroniące przewody przed przeciążeniem i zwarciem. Dobierając urządzenie na wymianę, należy zachować kluczowe parametry:

  • prąd znamionowy In – tutaj 20 A,
  • charakterystykę wyzwalania – historyczna charakterystyka "L" odpowiada w przybliżeniu współczesnej charakterystyce "B" (typowo szybsze zadziałanie w instalacjach ogólnych).

Odpowiedź "S 191 B20" spełnia oba warunki: ma In=20 A oraz charakterystykę B, więc stanowi właściwy zamiennik w modernizacji instalacji.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "FAZ B10/1" ma prąd znamionowy 10 A, czyli nie odpowiada zabezpieczeniu 20 A. Zmiana In na niższe może powodować niepotrzebne, częste wyłączenia obwodu (zbyt "słabe" zabezpieczenie względem obciążenia).
  • "CF16-25/2/003" to wyłącznik różnicowoprądowy – jego zadaniem jest ochrona przeciwporażeniowa (wykrywa prąd upływu), a nie ochrona przewodów przed przeciążeniem i zwarciem. Nie jest więc zamiennikiem aparatu nadprądowego.
  • "SM 320 230-2z" to stycznik, czyli aparat łączeniowy/sterowniczy. Służy do załączania obwodów, ale sam w sobie nie zastępuje zabezpieczenia nadprądowego.

Na egzaminie warto pamiętać zasadę: zamiennik zabezpieczenia nadprądowego dobieraj po In i charakterystyce, a aparaty o innej funkcji (RCD, stycznik) rozpoznawaj po przeznaczeniu, nie po samym brzmieniu nazwy "wyłącznik".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza napis L 20 A na automacie wkręcowym?
Napis L 20 A informuje, że jest to zabezpieczenie nadprądowe o prądzie znamionowym 20 A oraz o określonej (historycznej) charakterystyce wyzwalania oznaczonej literą L. Przy wymianie trzeba zachować In=20 A i dobrać współczesny odpowiednik charakterystyki.
Jak dobrać zamiennik starego zabezpieczenia typu L na nowe B?
Dobór zamiennika wykonuje się po dwóch parametrach: (1) prąd znamionowy In musi być taki sam (np. 20 A), (2) charakterystyka wyzwalania powinna być zbliżona. W praktyce historyczne L traktuje się jako przybliżony odpowiednik B, więc L 20 A zastępuje się zwykle B20.
Dlaczego nie można zastąpić wyłącznika nadprądowego wyłącznikiem różnicowoprądowym?
Wyłącznik nadprądowy chroni przewody przed przeciążeniem i zwarciem, a wyłącznik różnicowoprądowy chroni głównie przed porażeniem, wykrywając prądy upływu. To różne funkcje ochronne. RCD może być elementem instalacji, ale nie jest bezpośrednim zamiennikiem zabezpieczenia nadprądowego.
Jakie są skutki zastosowania zabezpieczenia 10 A zamiast 20 A?
Zastosowanie zabezpieczenia 10 A w miejscu, gdzie było 20 A, zwykle powoduje częste wyłączenia przy normalnym użytkowaniu (np. większe obciążenie obwodu). Nie jest to "bezpieczna poprawa" bez analizy obciążenia i przekroju przewodów — na egzaminie kluczowa jest zgodność In z elementem zastępowanym.
Co to jest prąd znamionowy In wyłącznika nadprądowego?
In to wartość prądu, dla której wyłącznik jest przeznaczony do pracy ciągłej i od której zależą progi zadziałania przy przeciążeniu i zwarciu. W oznaczeniach spotkasz to jako liczby typu 10, 16, 20 A. Przy wymianie zabezpieczenia In powinien odpowiadać wymaganemu obciążeniu obwodu.
Jak rozpoznać na zdjęciu automat wkręcowy E27?
Automat wkręcowy rozpoznasz po metalowym gwincie (jak w żarówce) i kształcie dopasowanym do gniazda bezpiecznikowego. Często ma przyciski na froncie i opis typu L 20 A. To rozwiązanie spotykane w starszych instalacjach, zastępowane obecnie aparaturą modułową.
Czy stycznik może pełnić funkcję zabezpieczenia instalacji?
Nie. Stycznik to aparat do łączenia i sterowania obwodem (załącz/wyłącz), a nie do ochrony przed przeciążeniem i zwarciem. Zabezpieczenie realizują wyłączniki nadprądowe, bezpieczniki lub urządzenia o funkcji ochronnej. Stycznik może współpracować z zabezpieczeniem, ale go nie zastępuje.
Jakie parametry są najważniejsze przy wymianie zabezpieczenia nadprądowego?
Najważniejsze są: prąd znamionowy (In), charakterystyka wyzwalania (np. B/C/D lub odpowiedniki historyczne), a także dostosowanie do sposobu montażu (np. modułowy w rozdzielnicy). Na egzaminie zwykle wystarczy dobrać odpowiednik po In i charakterystyce, zgodnie z opisem elementu.
Dlaczego charakterystyka wyzwalania ma znaczenie przy doborze wyłącznika?
Charakterystyka (np. B) określa, przy jak dużym prądzie zwarciowym wyłącznik zadziała natychmiast. Zbyt "czuła" lub zbyt "tępa" charakterystyka może powodować niepożądane wyłączenia albo niewłaściwą selektywność. Dlatego przy wymianie dąży się do zachowania zbliżonej charakterystyki (np. L≈B).
Jak przygotować się do zadań o oznaczeniach wyłączników na egzaminie?
Ucz się czytać oznaczenia: litera charakterystyki (B/C/D lub starsze), liczba prądu znamionowego (np. 20 A) i rozpoznawaj funkcję urządzenia (nadprądowy vs różnicowoprądowy vs stycznik). Pomaga też trening na zdjęciach aparatury i porównywanie opisów na tabliczkach znamionowych.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Oznaczenie L 20 A na pokazanym automacie wkręcowym wskazuje zabezpieczenie nadprądowe o prądzie znamionowym 20 A."

Źródła:

  • PN-HD 60364 (seria) Instalacje elektryczne niskiego napięcia – wymagania dotyczące projektowania i wykonania instalacji (odniesienie ogólne)
  • PN-EN 60898-1 Wyłączniki do zabezpieczenia przed prądem przetężeniowym instalacji domowych i podobnych – Wyłączniki instalacyjne do prądu przemiennego (MCB) (odniesienie ogólne)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z elektrotechniki instalacyjnej (zabezpieczenia nadprądowe i RCD)
  • Katalogi/artykuły producentów aparatury modułowej opisujące charakterystyki B/C/D oraz prądy znamionowe
  • Normy dotyczące wyłączników instalacyjnych i projektowania instalacji niskiego napięcia
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego