KWALIFIKACJA ELE5 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 6.
Który z przedstawionych mierników należy wybrać do pomiaru natężenia prądu w wewnętrznej linii zasilającej budynek bez przerywania zasilania budynku i bez dodatkowych urządzeń?
Ilustracja przedstawia cztery różne mierniki elektryczne, które mogą być używane do pomiaru natężenia prądu.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiar natężenia prądu bez przerywania zasilania wykonuje się miernikiem cęgowym, który obejmuje przewód i mierzy prąd bez rozpinania obwodu.
Dlatego poprawny wybór to "Miernik 4", a pozostałe przyrządy wymagałyby włączenia w obwód lub dodatkowych elementów pomiarowych.

Pełne wyjaśnienie:

Warunek "bez przerywania zasilania budynku i bez dodatkowych urządzeń" oznacza, że nie wolno rozłączać przewodu WLZ ani włączać amperomierza szeregowo (taki pomiar wymaga przerwania obwodu). W praktyce spełnia to miernik cęgowy (lub multimetr z funkcją cęgową), który mierzy prąd, gdy jego szczęki obejmą pojedynczy przewód.

Odpowiedź "Miernik 4" jest poprawna, ponieważ taki przyrząd pozwala wykonać pomiar prądu w sposób bezinwazyjny: instalacja pozostaje pod napięciem, a zasilanie odbiorców nie jest przerywane. To typowa metoda pomiaru prądu w rozdzielnicach i na WLZ podczas diagnostyki obciążenia.

Pozostałe wskazania są nieprawidłowe, bo odpowiadają przyrządom, które:

  • wymagają włączenia w obwód (pomiar szeregowy), co wiąże się z rozpinaniem przewodu i przerwą w zasilaniu,
  • albo nie realizują pomiaru natężenia prądu bez dodatkowych akcesoriów (np. zewnętrznego przekładnika/przystawki).

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się warunek "bez przerywania obwodu" albo "bez wyłączania", najczęściej chodzi o metodę cęgową. W praktyce pamiętaj też o typowym błędzie: obejmowanie cęgami całego kabla wielożyłowego lub dwóch żył naraz — wtedy pola magnetyczne się znoszą i wynik bywa bliski zera.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Miernik cęgowy (amperomierz cęgowy) służy do pomiaru natężenia prądu przez objęcie przewodu szczękami cęgowymi, bez rozłączania obwodu. Jest używany m.in. do szybkiej diagnostyki obciążeń w rozdzielnicach i na WLZ, gdy nie można wyłączyć zasilania.
Należy użyć miernika cęgowego i objąć cęgami jeden przewód (fazowy lub neutralny), a nie cały kabel. Dzięki temu pomiar odbywa się bez rozpinania instalacji. To spełnia warunek pracy "bez przerwy w zasilaniu" i bez dodatkowych przystawek.
W typowym multimetrze pomiar prądu wymaga włączenia miernika szeregowo, czyli przerwania obwodu i wpięcia przewodów pomiarowych. To oznacza wyłączenie lub rozłączenie zasilania, co jest sprzeczne z warunkiem zadania i może być niebezpieczne w instalacjach budynkowych.
Pomiar cęgowy stosuje się, gdy obwodu nie można rozłączyć (ciągłość zasilania, praca urządzeń) albo gdy rozpinanie jest ryzykowne. Amperomierz szeregowy daje dobry pomiar, ale wymaga ingerencji w obwód. Cęgi umożliwiają szybką kontrolę prądu w warunkach eksploatacyjnych.
Najczęściej: obejmowanie cęgami całego kabla (kilku żył naraz), co powoduje znoszenie pól i zaniżony wynik; pomiar na niewłaściwym zakresie (AC/DC); brak domknięcia szczęk; pomiar w pobliżu silnych pól elektromagnetycznych. Na egzaminie zwracaj uwagę na warunek "jeden przewód".
Nie zawsze. Część mierników cęgowych mierzy tylko prąd przemienny (AC), a do prądu stałego (DC) potrzebny jest model z odpowiednią funkcją (np. z czujnikiem Halla). W zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest jednak to, że pomiar cęgowy nie wymaga przerywania obwodu.
Oznacza, że nie wolno zakładać użycia zewnętrznych przystawek (np. osobnego przekładnika prądowego, adapterów, boczników) ani rozbudowy toru pomiarowego. Należy wybrać taki przyrząd, który sam z siebie umożliwia pomiar w danych warunkach, czyli zwykle miernik cęgowy.
Najbardziej charakterystyczne są cęgi (szczęki) u góry przyrządu, otwierane dźwignią. Taki kształt wskazuje na pomiar obejmujący przewód. Klasyczny multimetr bez cęgów zwykle wymaga przewodów pomiarowych i wpięcia w obwód, więc nie spełnia warunku pomiaru bez przerwy.
Jeśli obejmiesz jednocześnie przewód fazowy i neutralny (lub kilka żył), prądy płyną w przeciwnych kierunkach, a ich pola magnetyczne w dużej mierze się znoszą. Miernik cęgowy może wtedy pokazać wynik zaniżony lub bliski zera. Poprawny pomiar wymaga objęcia jednej żyły.
Ćwicz rozpoznawanie przyrządów po wyglądzie (multimetr, cęgi, próbnik), a potem łącz je z metodą pomiaru: prąd bez rozłączania = cęgi; napięcie = pomiar równoległy; rezystancja = obwód bez napięcia. Pomaga też czytanie instrukcji mierników i typowych zasad BHP pomiarów.
info

Około 54% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Amperomierz cęgowy" – opis zasady pomiaru prądu bez rozłączania obwodu, https://pl.wikipedia.org/wiki/Amperomierz_c%C4%99gowy - dostęp 2026-02-27
  • Fluke, "What is a clamp meter?" (opis zastosowań i pomiaru prądu bez przerywania obwodu), https://www.fluke.com/en-us/learn/blog/electrical/what-is-a-clamp-meter - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (PL), "Przekładnik prądowy" – kontekst metod pomiaru prądu i różnic względem rozwiązań wymagających dodatkowych elementów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Przek%C5%82adnik_pr%C4%85dowy - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z elektrotechniki: metody pomiaru prądu i napięcia
  • Instrukcje obsługi mierników cęgowych (zasada działania i ograniczenia pomiarowe)
  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące wykonywania pomiarów w instalacjach budynkowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego