KWALIFIKACJA TKO2 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 15.
Który z wymienionych przekaźników stosowanych w urządzeniach sterowania ruchem kolejowym nie jest przekaźnikiem klasy N?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasa N obejmuje przekaźniki o najwyższym poziomie bezpieczeństwa (m.in. JRB, JRC, JRV). JRK zalicza się do klasy C, czyli może pełnić funkcje bezpieczeństwa tylko przy kontroli działania w układzie. Dlatego to właśnie "JRK" nie jest przekaźnikiem klasy N.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie sprawdza znajomość klas bezpieczeństwa przekaźników SRK. W praktyce utrzymania i projektowania obwodów sterowania ruchem kolejowym kluczowe jest rozróżnienie, czy dany przekaźnik może pracować w obwodach bezpieczeństwa bez dodatkowej kontroli, czy też jego poprawność musi być weryfikowana przez inne elementy układu.

Przekaźniki klasy N (najwyższy poziom bezpieczeństwa) mają cechy konstrukcyjne ograniczające ryzyko niebezpiecznych uszkodzeń i błędnych stanów styków. Do tej klasy zalicza się m.in. JRB, JRC oraz JRV. Z tego powodu odpowiedzi "JRC", "JRB" i "JRV" nie spełniają warunku z pytania, bo wszystkie są przekaźnikami klasy N.

JRK jest natomiast przekaźnikiem klasy C. Oznacza to, że może być stosowany w funkcjach związanych z bezpieczeństwem, ale jego działanie powinno być kontrolowane w każdej czynności łączeniowej przez inne przekaźniki lub układy elektryczne. W konsekwencji "JRK" jest jedyną pozycją z podanych, która nie należy do klasy N, więc jest odpowiedzią poprawną.

Typowy błąd egzaminacyjny polega na myleniu oznaczeń: JRB/JRC/JRV/JRK wyglądają podobnie, ale przynależność do klasy wynika z klasyfikacji i przeznaczenia bezpieczeństwowego, a nie z samego prefiksu "JR". Warto uczyć się tego w formie krótkiej tabeli: N: JRB, JRC, JRV (także JRY, ERE) oraz C: m.in. JRK.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klasa N oznacza przekaźniki o najwyższym poziomie bezpieczeństwa stosowane w kluczowych obwodach SRK. Ich konstrukcja ma minimalizować ryzyko niebezpiecznych stanów styków, dzięki czemu mogą pracować bez dodatkowej kontroli w każdym cyklu łączeniowym.
Klasa C obejmuje przekaźniki, które mogą pełnić funkcje związane z bezpieczeństwem, ale wymagają kontroli działania przez inne elementy układu. Różnica względem klasy N polega na tym, że klasa N jest przeznaczona do obwodów bezpieczeństwa bez dodatkowej kontroli, a klasa C nie.
JRK jest klasyfikowany jako przekaźnik klasy C. Oznacza to, że jego praca w funkcjach bezpieczeństwa powinna być nadzorowana (kontrolowana) przez dodatkowe układy lub inne przekaźniki. Z tego powodu nie spełnia kryterium przekaźnika klasy N.
W klasyfikacji stosowanej w dokumentacji PKP PLK (Ie-121) do klasy N zalicza się m.in. przekaźniki: JRB, JRC, JRV, JRY oraz ERE. Na egzaminie warto kojarzyć je jako grupę przekaźników o najwyższym poziomie bezpieczeństwa w obwodach SRK.
Nie. Podobieństwo oznaczeń może być mylące, ale o klasie bezpieczeństwa decyduje klasyfikacja i cechy konstrukcyjne oraz zasady stosowania. Przykładowo JRB, JRC i JRV są klasy N, a JRK jest klasy C, mimo że wszystkie zaczynają się od "JR".
Jeśli w treści pojawia się sformułowanie "klasa N" lub "klasa bezpieczeństwa", pytanie dotyczy klasyfikacji bezpieczeństwowej, a nie np. tego, czy przekaźnik jest zamknięty/otwarty konstrukcyjnie. Wtedy kluczowa jest znajomość list typów przypisanych do N i C.
Najczęściej myli się oznaczenia o podobnych literach (np. JRK z JRC) oraz ignoruje negację w pytaniu ("nie jest"). Błędem bywa też założenie, że wszystkie przekaźniki z rodziny "JR" należą do tej samej klasy, co nie jest prawdą.
Przekaźniki klasy N stosuje się w kluczowych obwodach bezpieczeństwa, gdzie wymagany jest najwyższy poziom pewności działania i ograniczenie ryzyka stanów niebezpiecznych. Dzięki temu mogą pracować bez dodatkowych obwodów kontrolnych, które są typowe dla przekaźników klasy C.
Tak, ale pod warunkiem spełnienia wymagań układowych: ich działanie musi być kontrolowane przez inne przekaźniki lub układy elektryczne przy każdej czynności łączeniowej. W praktyce oznacza to konieczność zaprojektowania i utrzymania dodatkowych zależności kontrolnych.
Najskuteczniej działa krótka tabela lub fiszki: w jednej kolumnie klasa N (np. JRB, JRC, JRV, JRY, ERE), w drugiej klasa C (np. JRK i inne z tej grupy). Warto ćwiczyć na pytaniach "który nie należy" oraz pilnować słowa "nie".
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Klasa N obejmuje przekaźniki o najwyższym poziomie bezpieczeństwa (m.in. JRB, JRC, JRV)."

Źródła:

  • PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., "Wytyczne obsługi technicznej przekaźników Ie-121", rozdziały dot. klasyfikacji przekaźników na klasy N i C (dokument wewnętrzny PKP PLK)
  • Norma branżowa BN-76/3506-11, postanowienia dotyczące przekaźników stosowanych w urządzeniach sterowania ruchem kolejowym (klasyfikacja/ wymagania)
  • PKP PLK S.A., "Obsługa techniczna przekaźników SRK" (instrukcja/dokumentacja utrzymaniowa), część opisująca klasy przekaźników i przykładowe typy

Materiały:

  • Wytyczne obsługi technicznej przekaźników Ie-121 PKP PLK S.A.
  • Dokumentacja zakładowa/branżowa: instrukcje utrzymania i obsługi technicznej przekaźników SRK
  • Norma branżowa BN-76/3506-11 (klasyfikacja/ wymagania dla przekaźników SRK)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego