Wymiana tranzystora wykonanego w technologii CMOS wiąże się z kluczowym zagrożeniem: uszkodzeniem przez wyładowanie elektrostatyczne. Ładunek elektrostatyczny może gromadzić się na człowieku (odzież, ruch, tarcie) i zostać rozładowany w chwili dotknięcia wyprowadzeń elementu lub ścieżek na płytce. Skutkiem bywa natychmiastowa awaria albo tzw. uszkodzenie utajone, które ujawnia się dopiero po pewnym czasie pracy urządzenia.
Opaska uziemiająca (na nadgarstek) jest środkiem, który zapewnia kontrolowane odprowadzanie ładunku z ciała operatora do punktu uziemienia. Dzięki temu potencjał człowieka jest wyrównany z potencjałem stanowiska/masy, a ryzyko ESD w trakcie dotykania elementów znacząco spada. W praktyce opaska jest podstawowym wyposażeniem stanowiska ESD podczas serwisu elektroniki.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Okulary ochronne – chronią wzrok przed odpryskami, chemikaliami lub opiłkami, ale nie odprowadzają ładunku i nie zabezpieczają elementu CMOS przed ESD.
- Buty z izolowaną podeszwą – izolacja może wręcz utrudniać samoczynne rozładowanie i sprzyjać gromadzeniu ładunku. W ochronie ESD dąży się do kontrolowanego przewodzenia/odprowadzania ładunku, a nie do izolowania operatora.
- Bawełniany fartuch ochronny – jest elementem odzieży roboczej, może ograniczać zabrudzenia, ale sam w sobie nie zapewnia uziemienia ani kontroli ładunku elektrostatycznego. Do ESD stosuje się odzież o parametrach antystatycznych i procedury uziemienia.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawiają się elementy wrażliwe na ESD (np. układy scalone, tranzystory MOS/CMOS), szukaj odpowiedzi związanej z uziemieniem operatora i organizacją stanowiska ESD.