KWALIFIKACJA ELE2 - STYCZEŃ 2024 (test 2)

PYTANIE NR 24.
Który zestaw oznaczeń literowych barw izolacji żył jest właściwy dla przewodu przedstawionego na ilustracji?
Ilustracja przedstawia przekrój przewodu elektrycznego z trzema żyłami.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawny jest zestaw "BN, BK, GY", ponieważ na ilustracji widać trzy żyły o izolacji: brązowej, czarnej i szarej. Zgodnie z IEC/PN-EN 60757 odpowiadają im kody literowe: BN (brązowy), BK (czarny) oraz GY (szary). Pozostałe odpowiedzi zawierają BU lub GNYE, których na zdjęciu nie ma.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu trzeba wykonać dwa kroki: (1) rozpoznać barwy izolacji żył na ilustracji, a następnie (2) przyporządkować im dwuliterowe kody znormalizowane.

Na ilustracji widoczne są trzy żyły przewodu wielożyłowego. Ich izolacja ma barwy: brązową, czarną oraz szarą. Zgodnie z systemem kodowania barw wg IEC 60757 (w Polsce wdrożonym jako PN-EN 60757) odpowiadają im kody: BN = brązowy (Brown), BK = czarny (Black), GY = szary (Grey). Dlatego poprawna odpowiedź to "BN, BK, GY".

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "BK, BU, GY" zawiera BU, czyli niebieski (Blue). To częsty błąd, bo przy słabym oświetleniu szary może być mylony z niebieskim, ale na ilustracji nie ma żyły niebieskiej.
  • "BN, BK, GNYE" zawiera GNYE, czyli barwę zielono-żółtą stosowaną typowo dla przewodu ochronnego. Na ilustracji nie widać izolacji zielono-żółtej, więc ten zestaw nie pasuje.
  • "BU, GY, GNYE" zawiera jednocześnie BU i GNYE, czyli dwie barwy, których na zdjęciu brak, co jednoznacznie wyklucza tę odpowiedź.

W praktyce (np. przy automatyce urządzeń gazowych) poprawna identyfikacja żył po barwie i kodzie ogranicza ryzyko błędnego podłączenia oraz ułatwia pracę z dokumentacją i schematami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Są to dwuliterowe kody barw izolacji żył wg IEC/PN-EN 60757. BN oznacza brązowy, BK czarny, a GY szary. Ujednolicają nazewnictwo kolorów w dokumentacji i na oznaczeniach niezależnie od języka.
Kody literowe ograniczają nieporozumienia językowe i opisują barwę w sposób jednoznaczny. Dzięki temu projekt, schemat czy opis serwisowy jest czytelny także w środowisku międzynarodowym, a ryzyko pomyłek wynikających z tłumaczeń nazw kolorów jest mniejsze.
Porównuj żyły między sobą i szukaj "chłodnego" odcienia: BU zwykle ma wyraźną dominantę niebieską, a GY jest neutralny. W razie wątpliwości warto użyć lepszego oświetlenia, sprawdzić opis przewodu na płaszczu lub odnieść się do dokumentacji okablowania.
GNYE oznacza barwę zielono-żółtą. W praktyce instalacyjnej jest kojarzona z przewodem ochronnym, ale w zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie samej barwy i kodu. Jeśli na ilustracji nie ma zielono-żółtej izolacji, GNYE będzie odpowiedzią błędną.
Niekoniecznie. Barwa i kod identyfikują kolor izolacji, a funkcję żyły (np. faza, neutralny, sygnał sterujący) określa dokumentacja układu oraz sposób podłączenia. W przewodach sterowniczych w automatyce urządzeń gazowych funkcje żył mogą być różne mimo typowych kolorów.
Najczęściej myli się szary (GY) z niebieskim (BU), zwłaszcza na zdjęciach słabej jakości. Drugi błąd to "automatyczne" wybieranie odpowiedzi z GNYE, bo kojarzy się z ochroną, mimo że zielono-żółtej żyły nie ma na ilustracji. Pomaga uważne policzenie i porównanie barw.
Najpierw ustal, które żyły są faktycznie widoczne, a potem odczytaj barwy w stałej kolejności (np. od góry do dołu na ilustracji). Na końcu dopasuj kody IEC/PN-EN do barw. Nie sugeruj się "typowym" zestawem żył, tylko tym, co rzeczywiście pokazuje rysunek.
Przy podłączaniu i serwisowaniu urządzeń zasilanych lub sterowanych elektrycznie (np. zawory elektromagnetyczne, regulatory, automatyka kotłów). Poprawne rozpoznanie żył ułatwia montaż zgodny ze schematem i ogranicza ryzyko uszkodzeń lub nieprawidłowego działania układu.
BU oznacza wyłącznie kolor niebieski. W wielu instalacjach niskonapięciowych niebieski bywa używany dla N, ale nie jest to reguła absolutna w każdym przewodzie wielożyłowym i każdym zastosowaniu sterowniczym. Funkcję żyły potwierdza się w dokumentacji i połączeniach.
Warto zrobić własną tabelę: kod → kolor i kolor → kod (np. BN–brązowy, BK–czarny, GY–szary, BU–niebieski, GNYE–zielono-żółty). Ćwicz na zdjęciach przewodów i w zadaniach testowych, zwracając uwagę na pułapki: GY vs BU oraz obecność kodów dwubarwnych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Poprawny jest zestaw "BN, BK, GY", ponieważ na ilustracji widać trzy żyły o izolacji: brązowej, czarnej i szarej."

Źródła:

  • IEC 60757:2017, "Code for designation of colours" (standard – kody literowe barw)
  • PN-EN 60757, "Kod do oznaczania barw" (wdrożenie IEC 60757 w Polsce)

Materiały:

  • PN-EN 60757 / IEC 60757 – zestawienie kodów literowych barw
  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z podstaw elektrotechniki dla instalatorów (identyfikacja przewodów i żył)
  • Instrukcje producentów przewodów i kabli (karty katalogowe, oznaczenia żył)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego