KWALIFIKACJA EKA6 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 30.
Którym symbolem kategorii archiwalnej powinny być oznaczone pisma typu: zaproszenia, foldery i ulotki reklamowe?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Materiały takie jak zaproszenia, foldery i ulotki reklamowe mają zwykle krótkotrwałą wartość użytkową i nie stanowią dokumentacji archiwalnej do wieczystego przechowywania. Dlatego kwalifikuje się je do dokumentacji niearchiwalnej przeznaczonej do brakowania, oznaczanej symbolem Bc.

Pełne wyjaśnienie:

Kategoria archiwalna informuje, jak postępować z dokumentacją po zakończeniu jej bieżącego wykorzystania: czy ma być przechowywana wieczyście, przez określony czas, czy też może zostać wybrakowana jako dokumentacja o krótkotrwałym znaczeniu.

Odpowiedź "Bc" jest właściwa dla pism i druków o doraźnym, informacyjnym charakterze, takich jak zaproszenia, foldery czy ulotki reklamowe. Tego typu materiały zazwyczaj nie dokumentują kluczowych decyzji, praw i obowiązków ani istotnych zdarzeń. Ich przydatność kończy się szybko (np. po wydarzeniu lub zakończeniu kampanii), więc kwalifikuje się je do dokumentacji niearchiwalnej przeznaczonej do brakowania.

  • "B" wskazuje dokumentację niearchiwalną, ale co do zasady z ustalanym okresem przechowywania. To oznaczenie bywa stosowane dla akt, które mogą być potrzebne jeszcze przez pewien czas (np. rozliczeniowo, organizacyjnie), a nie dla typowych druków reklamowych zużywających się informacyjnie.
  • "A" dotyczy materiałów archiwalnych o trwałej wartości historycznej/dowodowej, przechowywanych wieczyście. Zaproszenia czy ulotki reklamowe w typowej praktyce kancelaryjnej nie spełniają tego kryterium.
  • "BE" wiąże się z dokumentacją, która po upływie określonego czasu wymaga dodatkowej oceny (ekspertyzy) przed ewentualnym brakowaniem. To mechanizm dla akt potencjalnie istotnych, a nie dla prostych materiałów promocyjnych.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać funkcjonalne skojarzenie: "Bc" = materiały pomocnicze, informacyjne, o krótkim życiu. Na testach najczęstsza pułapka polega na automatycznym wyborze "B" jako "bezpiecznej" kategorii, bez rozróżnienia między dokumentacją z okresem przechowywania a typowymi drukami do szybkiego wycofania z obiegu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kategoria archiwalna to oznaczenie mówiące, jak długo przechowywać dokument i co zrobić z nim po wykorzystaniu. Rozróżnia m.in. materiały archiwalne (do wieczystego przechowywania) oraz dokumentację niearchiwalną (do przechowywania czasowego lub brakowania).
Ulotki, foldery i podobne druki mają zwykle krótkotrwałą wartość użytkową: informują o ofercie lub wydarzeniu, a po czasie tracą znaczenie. Nie są dowodem praw i obowiązków ani kluczowych decyzji, dlatego kwalifikuje się je do brakowania jako dokumentację pomocniczą.
Symbol Bc wskazuje dokumentację niearchiwalną o doraźnym, pomocniczym charakterze. W praktyce oznacza to, że po wykorzystaniu materiał może zostać wycofany z obiegu i przeznaczony do brakowania zgodnie z zasadami obowiązującymi w jednostce.
B to dokumentacja niearchiwalna przechowywana przez określony czas (np. kilka lat), bo może być jeszcze potrzebna. Bc dotyczy materiałów o krótkiej przydatności (np. informacyjne druki), które zasadniczo nie wymagają długiego przechowywania po wykorzystaniu.
Kategorię A stosuje się dla dokumentów o trwałej wartości (historycznej, dowodowej), które trzeba przechowywać wieczyście. Nie są to typowe materiały promocyjne, lecz np. dokumenty kluczowe dla funkcjonowania jednostki. Bc wybiera się dla druków doraźnych i pomocniczych.
W typowych sytuacjach zaproszenia kwalifikuje się jako materiały o krótkiej przydatności, ale szczegóły mogą zależeć od wewnętrznych przepisów (instrukcji kancelaryjnej i wykazu akt) danej jednostki. Wyjątki dotyczą sytuacji, gdy dokument ma znaczenie dowodowe lub historyczne.
Najczęstszy błąd to wybór "B" jako domyślnej kategorii dla wszystkiego, co nie jest "A", bez oceny przydatności dokumentu. Drugi błąd to mylenie BE (wymaga oceny po czasie) z Bc (materiały doraźne). Pomaga zapamiętanie celu dokumentu.
To dokumenty, które szybko tracą aktualność i nie dokumentują praw, obowiązków ani decyzji, np. materiały reklamowe, kopie robocze, druki informacyjne. Jeśli po wykorzystaniu nie wraca się do nich w sprawach merytorycznych ani rozliczeniowych, zwykle mają charakter doraźny.
Kategorie archiwalne określa się w dokumentach porządkujących obieg akt, takich jak instrukcja kancelaryjna i wykaz akt (często w formie tabel). W praktyce biurowej pracownik sekretariatu lub kancelarii korzysta z tych zasad przy zakładaniu teczek i porządkowaniu spraw.
Skuteczne są fiszki ze skrótami i przykładami oraz ćwiczenia polegające na przypisaniu kategorii do typów dokumentów. Warto uczyć się "funkcją" dokumentu: czy jest dowodem decyzji (bliżej A/BE) czy tylko informacją doraźną (bliżej Bc). Na testach analizuj cel dokumentu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 40% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Materiały takie jak zaproszenia, foldery i ulotki reklamowe mają zwykle krótkotrwałą wartość użytkową i nie stanowią dokumentacji archiwalnej do wieczystego przechowywania."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z archiwizacji i kancelarii dla technika prac biurowych (dział: kategorie archiwalne)
  • Przykładowy jednolity rzeczowy wykaz akt (JRWA) i ćwiczenia z kwalifikowania dokumentacji
  • Notatki/karteczki skojarzeniowe do symboli A, B, BE, Bc (fiszki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego