KWALIFIKACJA MED9 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 11.
Lek recepturowy to lek wykonany na podstawie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Lek recepturowy (magistralny) jest sporządzany w aptece indywidualnie dla pacjenta na podstawie recepty lekarskiej. Przepis farmakopealny dotyczy leku urzędowego, a receptariusze i poradniki mogą być pomocą merytoryczną, ale nie stanowią formalnej podstawy wykonania leku dla pacjenta.

Pełne wyjaśnienie:

Lek recepturowy (często określany też jako lek magistralny) to produkt leczniczy przygotowywany w aptece indywidualnie dla konkretnego pacjenta. Kluczowe jest to, że podstawą jego sporządzenia jest recepta lekarska, czyli dokument, który określa m.in. skład, postać i sposób stosowania leku.

Odpowiedź "recepty lekarskiej" jest poprawna, ponieważ w praktyce receptura apteczna realizuje zlecenie lekarza wystawione dla pacjenta. To odróżnia lek recepturowy od innych kategorii leków wykonywanych w aptece.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Przepisu farmakopealnego" nie wybiera się, bo przepisy farmakopealne są typowe dla leku urzędowego, czyli przygotowywanego według opisu zawartego w farmakopei, a nie według indywidualnej recepty pacjenta.
  • "Przepisu z receptariusza" jest błędne, ponieważ receptariusz może zawierać przykładowe receptury lub wskazówki technologiczne, ale nie zastępuje recepty lekarskiej jako formalnej podstawy sporządzenia leku dla pacjenta.
  • "Przepisu z poradnika lekarskiego" również nie stanowi podstawy wykonania leku w aptece; poradniki są źródłami wiedzy i rekomendacji, natomiast receptura apteczna wymaga konkretnego zlecenia w postaci recepty.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się termin "recepturowy", szukaj skojarzenia z receptą (zleceniem dla pacjenta). Jeśli pojawia się "farmakopealny", myśl o lekach urzędowych i standardowych opisach w farmakopei.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Lek recepturowy to produkt leczniczy sporządzany w aptece indywidualnie dla pacjenta. Powstaje na podstawie recepty i może mieć skład oraz dawki dopasowane do potrzeb konkretnej osoby (np. gdy brak leku gotowego o wymaganej mocy lub postaci).
Recepta jest formalnym zleceniem terapii dla pacjenta i zawiera kluczowe dane: substancje, ilości, postać leku i sposób stosowania. Dzięki temu apteka sporządza lek zgodnie z decyzją lekarza, a nie według ogólnych porad czy przykładowych receptur.
Przepis farmakopealny to opis wykonania i wymagań jakościowych podany w farmakopei. W praktyce odnosi się do leku urzędowego (standardowego), a nie do leku recepturowego wykonywanego na zamówienie pacjenta wynikające z recepty.
Lek recepturowy jest wykonywany według recepty dla konkretnego pacjenta. Lek urzędowy wykonuje się według przepisu opisanego w farmakopei (standard). Różnią się więc przede wszystkim podstawą sporządzenia: indywidualna recepta vs przepis urzędowy.
Receptariusz może pomóc technologicznie (np. podpowiedzieć sposób wykonania, stabilność, typowe podłoża), ale nie jest formalną podstawą wykonania leku dla pacjenta. Podstawą w przypadku leku recepturowego pozostaje recepta wystawiona pacjentowi.
Najczęściej wtedy, gdy nie ma na rynku odpowiedniego leku gotowego (brak postaci, dawki, połączenia substancji) albo potrzebne jest indywidualne dostosowanie składu. Lekarz wystawia receptę, a apteka sporządza lek w recepturze.
Najważniejsze są: skład jakościowy i ilościowy (substancje i ich ilości), postać leku (np. maść, roztwór), ilość do wydania oraz sposób użycia. Braki lub niejasności mogą wymagać wyjaśnienia, bo wpływają na bezpieczeństwo i jakość leku.
Poradnik ma charakter edukacyjny i ogólny, nie jest zleceniem terapii dla konkretnego pacjenta. W aptece lek recepturowy wykonuje się na podstawie indywidualnej decyzji lekarza zapisanej w recepcie, a nie na podstawie zaleceń z literatury.
Skład i dawki wynikają z recepty. Technik farmaceutyczny wykonuje lek zgodnie z dokumentem i procedurami oraz może zwrócić uwagę na niezgodności (np. problem dawki, niezgodność recepturową) i przekazać je do weryfikacji, aby zapewnić bezpieczeństwo pacjenta.
Szukaj słów "recepturowy" lub "magistralny" i powiąż je z "receptą". Jeśli w odpowiedziach pojawia się "farmakopealny", to zwykle dotyczy leku urzędowego. Pomaga też zasada: recepta = pacjent i indywidualizacja, farmakopea = standard.
info

Statystycznie 81% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "Lek recepturowy (magistralny) jest sporządzany w aptece indywidualnie dla pacjenta na podstawie recepty lekarskiej."

Materiały:

  • Podręcznik do receptury aptecznej dla technika farmaceutycznego (definicje i podział leków wykonywanych w aptece)
  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z modułu receptury (pojęcia: magistralny, urzędowy, farmakopea)
  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych z aktualnymi definicjami prawnymi

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego