KWALIFIKACJA INF2 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 2.
Liczba dziesiętna o wartości 12810 będzie w systemie heksadecymalnym miała wartość
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby zamienić 12810 na zapis szesnastkowy, dzielimy przez 16: 128 = 8·16 + 0. Otrzymane reszty (0, potem 8) czytamy od końca, więc wynik to 8016. Pozostałe propozycje nie odpowiadają tej dekompozycji na wielokrotności 16.

Pełne wyjaśnienie:

System heksadecymalny (szesnastkowy) ma podstawę 16, więc kolejne pozycje zapisu mają wagi: 160=1, 161=16, 162=256 itd. Aby zamienić liczbę dziesiętną na szesnastkową, najczęściej stosuje się dzielenie przez 16 z zapisem reszt.

Dla liczby 128:
128 ÷ 16 = 8 reszty 0, ponieważ 8·16 = 128.
Nie ma już kolejnego niezerowego ilorazu do dalszego dzielenia.

Reszty zapisujemy od końca (od ostatniego ilorazu do pierwszej reszty), co daje zapis 8016. Można to też sprawdzić wagami pozycji: 8016 = 8·16 + 0·1 = 12810.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 1016 oznacza 1·16 + 0 = 1610, więc jest zbyt małe.
  • 12816 to 1·162 + 2·16 + 8 = 256 + 32 + 8 = 29610, więc jest zbyt duże. To typowa pułapka: pozostawienie tych samych cyfr i zmiana podstawy.
  • 1000000016 ma wartość 1·167, czyli jest ogromną liczbą w porównaniu do 128. To błąd mylenia zapisu szesnastkowego z binarnym lub dopisywania "zer" bez kontroli wag pozycji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy liczba jest wielokrotnością 16, w zapisie szesnastkowym kończy się cyfrą 0. Ponieważ 128 = 8·16, wynik musi mieć postać "8?" i kończyć się na 0.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
System szesnastkowy ma podstawę 16 i używa cyfr 0–9 oraz A–F. W informatyce jest popularny, bo 1 cyfra hex odpowiada dokładnie 4 bitom, więc łatwo opisuje bajty (00–FF), adresy pamięci i dane w debuggerach.
Dzielisz liczbę przez 16, zapisujesz resztę (0–15), potem dzielisz dalej iloraz, aż będzie 0. Reszty czytasz od końca. To standardowa procedura konwersji z dziesiętnego na zapis o podstawie 16.
Bo zapis "128" w systemie 16 oznacza inne wagi pozycji niż w systemie 10. W hex: 1·162+2·16+8 = 296. Natomiast 8016 = 8·16 + 0 = 128, więc tylko ten zapis zachowuje wartość liczby.
Możesz wykonać kontrolę wag pozycji: dla zapisu ab16 liczysz a·16 + b. Dodatkowo liczby będące wielokrotnością 16 zawsze kończą się w hex cyfrą 0, co pozwala szybko odrzucić część błędnych propozycji.
Najczęściej: (1) przepisanie tych samych cyfr i zmiana tylko podstawy, (2) czytanie reszt w złej kolejności, (3) pomylenie hex z binarnym i dopisywanie wielu zer, (4) brak kontroli przez przeliczenie z powrotem na dziesiętny.
Tak. Po 9 są wartości: A=10, B=11, C=12, D=13, E=14, F=15. To pozwala zapisać jedną "cyfrą" hex wszystkie wartości od 0 do 15, co jest wygodne przy opisie półbajtów i bajtów.
Stosujesz wagi pozycji: 8016 = 8·161 + 0·160 = 8·16 + 0 = 128. Taka weryfikacja "w drugą stronę" jest szybkim sposobem na sprawdzenie poprawności konwersji.
Każda cyfra hex odpowiada dokładnie 4 bitom (tzw. tetradzie). Dzięki temu łatwo zamieniać binarny na hex grupując bity po 4. To praktyczne np. przy analizie bajtów, masek bitowych i kodów w postaci 0x..
Najczęściej w narzędziach diagnostycznych: debugery, edytory hex, logi sterowników, identyfikatory i adresy pamięci, czasem uprawnienia/maski. Umiejętność czytania hex przyspiesza analizę danych niskopoziomowych.
Ćwicz krótkie konwersje: dziesiętny↔binarny↔szesnastkowy, zwłaszcza wartości 0–255. Ucz się wzorców (np. 1610=1016, 25510=FF16) i zawsze rób szybkie sprawdzenie przez przeliczenie wstecz.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby zamienić 12810 na zapis szesnastkowy, dzielimy przez 16: 128 = 8·16 + 0.

Źródła:

  • Wikipedia: "Hexadecimal" (opis systemu szesnastkowego i konwersji), https://en.wikipedia.org/wiki/Hexadecimal - accessed 2026-02-28
  • Wikipedia: "Numeral system" (zapis pozycyjny i podstawa systemu), https://en.wikipedia.org/wiki/Numeral_system - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Podręczniki/roz działy z podstaw systemów liczbowych i zapisu pozycyjnego (informatyka/architektura komputerów)
  • Dokumentacja narzędzi (debugger/hex editor) opisująca prezentację wartości w hex
  • Kursy i repetytoria z konwersji systemów liczbowych (dziesiętny, binarny, szesnastkowy)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego