W profilaktyce tąpań (w rejonach, gdzie występują pokłady tąpiące) stosuje się działania, których celem jest zmniejszenie koncentracji naprężeń i/lub kontrolowane uwolnienie energii sprężystej w górotworze. Taki efekt uzyskuje się m.in. przez odpowiednio zaplanowane roboty strzałowe, które wywołują wstrząsy i powodują lokalne uszkodzenia, spękania lub zmianę warunków podparcia.
Dlaczego "odmetanowanie górotworu" nie jest metodą odprężenia?
Odmetanowanie jest działaniem ukierunkowanym na zagrożenie metanowe: jego celem jest obniżenie zawartości/metanowości poprzez odprowadzenie metanu z górotworu. Nie jest to metoda służąca bezpośrednio do redukcji naprężeń i kontrolowania zjawisk tąpaniowych, dlatego w tym zestawie odpowiedzi stanowi opcję "niepasującą" do metod odprężania.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Strzelanie wstrząsowe – jest przykładem działań, które mogą wywoływać kontrolowane wstrząsy i przez to wpływać na stan naprężeń. Z tego powodu bywa zaliczane do metod odprężania/profilaktyki tąpań.
- Torpedowanie stropu – to działanie wykonywane w stropie, mające na celu wywołanie zniszczeń/spękań i zmianę warunków pracy górotworu; w praktyce może być stosowane jako sposób ograniczania skutków niekorzystnych naprężeń.
- Strzelanie wstrząsowo-odprężające – sama nazwa wskazuje na intencję połączenia efektu wstrząsu z odprężeniem, czyli jest to metoda z tej samej grupy co techniki strzałowe profilaktyki tąpań.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "odprężenie" przy tąpaniach, szukaj odpowiedzi związanych ze zmianą naprężeń i kontrolowanym oddziaływaniem na górotwór. Opcje dotyczące gazów (metan) zwykle odnoszą się do innego rodzaju zagrożenia.