KWALIFIKACJA BUD18 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 26.
Miary, które określają położenie mierzonej pikiety, nazywa się
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Domiarami biegunowymi nazywa się miary służące do określenia położenia pikiety względem stanowiska: kierunek (kąt/kierunek) oraz odległość. "Przecięcia" to metoda wyznaczania punktu z dwóch kierunków, a "domiary prostokątne" odnoszą się do rzędnych w układzie prostokątnym.

Pełne wyjaśnienie:

W geodezji położenie punktu szczegółowego (pikiety) można opisać różnymi zestawami mierzonych wielkości. Jeżeli punkt wyznacza się względem stanowiska instrumentu przez kierunek (np. odczyt kierunku/ kąta do punktu) oraz odległość, to taki zestaw miar nazywa się domiarami biegunowymi. Jest to typowe dla pomiaru tachimetrycznego, gdzie instrument rejestruje kierunek i odległość do celu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Przecięcia – to nie "miary", lecz sposób wyznaczenia położenia punktu przez przecięcie (np. dwóch kierunków lub innych elementów). Opisuje metodę konstrukcji/wyznaczenia, a nie nazwę samych wielkości mierzonych.
  • Kąty wierzchołkowe – to pojęcie z geometrii (relacja między kątami przy przecięciu prostych). Nie jest to termin nazywający zestaw miar określających położenie pikiety w pomiarach terenowych.
  • Domiary prostokątne – odnoszą się do opisu położenia punktu za pomocą składowych w układzie prostokątnym (np. rzędna i odcięta/odsunięcia), czyli innym sposobem niż biegunowy. To poprawny termin, ale nie pasuje do definicji "miar określających położenie" w sensie metody biegunowej.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się "biegunowe" i "prostokątne", zwróć uwagę, czy pytanie dotyczy opisu przez kierunek + odległość (biegunowe), czy przez składowe prostopadłe (prostokątne). To najczęstszy punkt rozróżnienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Domiary biegunowe to zestaw miar określających położenie punktu względem stanowiska: kierunek (np. kąt/kierunek na punkt) oraz odległość. Na ich podstawie wyznacza się położenie pikiety w terenie lub oblicza współrzędne.
Typowo są to dwie wielkości: kierunek do punktu (odczyt kierunku lub kąt względem kierunku odniesienia) oraz odległość do punktu. W praktyce pomiarowej rejestruje się je np. tachimetrem.
Domiary biegunowe opisują punkt przez kierunek i odległość od stanowiska. Domiary prostokątne opisują punkt przez składowe w dwóch prostopadłych kierunkach (odsunięcia/odcięte). To dwa różne sposoby opisu położenia.
"Przecięcia" odnoszą się do metody wyznaczania punktu (np. z dwóch kierunków), a nie do nazw wielkości mierzonych. Pytanie o "miary" dotyczy tego, co mierzymy (kierunek, odległość), a nie jak konstruujemy punkt.
Pikieta to punkt terenowy, którego położenie jest mierzone i rejestrowane podczas pomiaru (np. naroże budynku, krawędź jezdni, punkt charakterystyczny). W zależności od metody opisuje się ją domiarami biegunowymi lub prostokątnymi.
Domiary biegunowe stosuje się, gdy pomiar wykonuje się ze stanowiska instrumentu i wygodnie jest mierzyć kierunek oraz odległość do punktów szczegółowych. To częste w tachimetrii i w pomiarach sytuacyjnych na terenach o dobrej widoczności.
Zapamiętaj skojarzenie: biegunowe = "promień" od stanowiska, czyli kierunek + odległość. Jeśli w pytaniu chodzi o dwie prostopadłe składowe (odsunięcia), to będą domiary prostokątne. Warto też czytać uważnie słowo "miary".
Kąty wierzchołkowe to pojęcie geometryczne, które może pojawiać się pomocniczo przy rozumieniu zależności kątowych, ale nie nazywa zestawu miar służących do określenia położenia pikiety. W zadaniach pomiarowych częściej mówi się o kierunkach, kątach i odległościach.
Tachimetr umożliwia pomiar kierunku (odczyt koła poziomego) oraz odległości (dalmierz). Te dwie wartości tworzą domiary biegunowe do punktu. Następnie można obliczyć współrzędne punktu i sporządzić dokumentację pomiarową.
Najczęściej myli się nazwy metod z nazwami miar (np. przecięcia vs domiary) oraz miesza opis biegunowy z prostokątnym. Pomaga rozpisanie w głowie: "co mierzę?" (kierunek, odległość) oraz "w jakim układzie opisuję punkt?" (biegunowy/prostokątny).
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Domiarami biegunowymi nazywa się miary służące do określenia położenia pikiety względem stanowiska: kierunek (kąt/kierunek) oraz odległość."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z geodezji praktycznej (pomiary sytuacyjne i tyczenie) używane w szkołach branżowych/technicznych
  • Instrukcje i podręczniki producentów tachimetrów dotyczące pomiaru biegunowego (tryb pomiaru kierunku i odległości)
  • Zestawy zadań i testów z terminologii pomiarów sytuacyjnych dla kwalifikacji geodezyjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego