Docisk klinowy to sposób mocowania, w którym klin (element o powierzchniach pochyłych) jest wsuwany lub przesuwany tak, aby wytworzyć siłę docisku unieruchamiającą przedmiot. Kluczową cechą rozpoznawczą jest to, że pochyła powierzchnia klina powoduje zamianę kierunku działania siły: niewielki przesuw klina może dać wyraźny docisk w kierunku prostopadłym do jego ruchu.
W zadaniach rysunkowych najczęściej porównia się docisk klinowy z innymi rozwiązaniami:
- Docisk śrubowy – siła docisku wynika bezpośrednio z dokręcania śruby; elementem dominującym jest śruba pracująca osiowo.
- Docisk mimośrodowy – docisk powstaje przez obrót mimośrodu/krzywki; charakterystyczny jest element obrotowy o przesuniętym środku.
- Docisk dźwigniowy – docisk realizuje dźwignia i przeguby; typowe są ramiona dźwigni.
Aby poprawnie odpowiedzieć, warto przyjąć prostą procedurę: (1) znajdź element wykonujący ruch (przesuw lub obrót), (2) sprawdź, czy występuje para powierzchni pochyłych typowa dla klina, (3) oceń, czy wynikowym efektem jest dociśnięcie detalu do podstawy/ustalaczy.
Odpowiedź "B" jest poprawna, ponieważ w kluczu wskazano ją jako rysunek przedstawiający mocowanie dociskiem klinowym. Pozostałe rysunki (A, C, D) przedstawiają inne typy docisków lub inne sposoby przeniesienia siły, które nie spełniają cech charakterystycznych docisku klinowego.
Wskazówka egzaminacyjna: nie sugeruj się samą obecnością śruby – śruba może tylko napędzać klin. Decydujące jest to, czy w torze siły występuje klin i zamiana ruchu po pochyłej na docisk.
