Multiplikator (przekładnia przyśpieszająca) to przekładnia, której zadaniem jest zwiększenie prędkości obrotowej na wale wyjściowym w porównaniu do wału wejściowego. Ponieważ moc (w uproszczeniu) jest przenoszona przez układ, wzrost prędkości zwykle oznacza spadek momentu obrotowego na wyjściu.
W przekładniach zębatych zależność można rozumieć jakościowo tak:
- jeżeli na wyjściu ma być większa prędkość, to układ musi mieć przełożenie "w stronę obrotów", czyli element napędzany powinien obracać się szybciej niż napędzający,
- w praktyce często odpowiada temu sytuacja, w której element wyjściowy ma mniejszy wymiar/"mniej zębów" niż element po stronie wejściowej (dla pojedynczej pary kół zębatych).
Dlatego poprawne rozpoznanie multiplikatora na rysunku polega na ocenie, czy schemat pokazuje układ, w którym:
- na wyjściu uzyskujemy większe obroty (a nie "siłę"),
- układ nie jest reduktorem (reduktor działa odwrotnie: zmniejsza obroty i zwiększa moment).
Odpowiedź "B" jest poprawna, ponieważ wskazuje rysunek przedstawiający przekładnię przyśpieszającą (multiplikator).
Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, gdyż odnoszą się do innych rozwiązań (najczęściej redukcyjnych lub o innym kierunku przełożenia). Typową pułapką jest wybór schematu "najbardziej znajomego" (często reduktora) zamiast sprawdzenia, czy to wyjście ma większą prędkość.
Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi zawsze oceń, czy układ ma zwiększać czy zmniejszać obroty, a dopiero potem identyfikuj literę rysunku.
