KWALIFIKACJA BUD19 - CZERWIEC 2016 (test 2)

PYTANIE NR 19.
Na austriackiej mapie katastralnej w skali 1:1440 pomierzono długość boku działki uzyskując wynik 100 mm.
Jaka jest długość tego boku w terenie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skala 1:1440 oznacza, że 1 jednostka na mapie odpowiada 1440 takim samym jednostkom w terenie.
100 mm · 1440 = 144000 mm, czyli 144000/1000 = 144 m. Dlatego poprawna jest odpowiedź "144,00 m", a pozostałe wynikają z błędnej zamiany jednostek lub rzędu wielkości.

Pełne wyjaśnienie:

W skali 1:1440 każda długość zmierzona na mapie jest 1440 razy mniejsza niż odpowiadająca jej długość w terenie. Kluczowe jest, aby przez cały rachunek trzymać się tych samych jednostek, a dopiero na końcu wykonać zamianę na metry.

Krok 1: przeliczenie długości z mapy na teren
Zmierzono na mapie: 100 mm.
Odległość terenowa = 100 mm × 1440 = 144000 mm.

Krok 2: zamiana jednostek
1 m = 1000 mm, więc 144000 mm ÷ 1000 = 144 m.
Stąd wynik: 144,00 m.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "14,40 m" – to typowy błąd o czynnik 10. Powstaje np. wtedy, gdy ktoś omyłkowo potraktuje 100 mm jako 10 mm albo wykona nieprawidłową zamianę mm → m.
  • "1,44 m" – to błąd o dwa rzędy wielkości. Zwykle wynika z mylenia mm z cm lub z nieprawidłowego podzielenia przez 100 zamiast przez 1000 przy przejściu na metry.
  • "1440,00 m" – to błąd o czynnik 10 w drugą stronę. Może powstać, gdy ktoś założy, że 100 mm = 0,1 m i następnie pomnoży 0,1 × 1440 = 144 m, ale potem jeszcze raz "doprawi" wynik do 1440 m przez błędne dopisanie zera.

Wskazówka egzaminacyjna: wykonaj szybki test sensowności. 100 mm to 10 cm na mapie. Przy skali około 1:1500 daje to w terenie około 150 m. Wynik 144 m pasuje do takiego oszacowania, a 1,44 m lub 1440 m wyraźnie nie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skala 1:1440 oznacza, że 1 jednostka długości na mapie odpowiada 1440 takim samym jednostkom w terenie. Czyli 1 mm na mapie to 1440 mm w terenie, a 10 cm na mapie to 144 m w terenie (po przeliczeniu jednostek).
Najpierw przemnóż długość z mapy przez mianownik skali, pozostając w mm, a dopiero na końcu zamień na metry: mm → m przez podzielenie przez 1000. To ogranicza pomyłki w jednostkach.
Mieszanie jednostek (np. mm i m w jednym kroku) łatwo daje błąd o 10 lub 1000 razy. Skala działa na tych samych jednostkach, więc bezpiecznie jest liczyć wszystko w mm, a dopiero wynik końcowy przeliczyć na metry.
Zrób oszacowanie rzędu wielkości: 100 mm to 10 cm na mapie. Skala ~1:1500 daje około 150 m w terenie. Jeśli wychodzi 1,5 m albo 1500 m, to sygnał, że popełniono błąd jednostek lub skali.
Tak, 100 mm = 0,1 m, ale w zadaniach skali wygodniej jest liczyć w mm: 100 mm × 1440 = 144000 mm, a potem 144000 mm ÷ 1000 = 144 m. Obie metody działają, jeśli konsekwentnie pilnujesz jednostek.
Najczęstsze to: pomylenie mm z cm, błędna zamiana mm na m (dzielenie przez 100 zamiast 1000), odwrócenie skali (dzielenie zamiast mnożenia) oraz brak kontroli rzędu wielkości na końcu rachunku.
Przy wstępnych analizach i szacowaniu odległości na mapach (np. katastralnych), do planowania prac terenowych oraz do kontroli spójności danych. Pamiętaj jednak, że pomiar na mapie nie zastępuje pomiaru geodezyjnego w terenie.
Stosuj schemat: długość w terenie = długość na mapie × n. Następnie wykonaj zamianę jednostek na te wymagane w odpowiedzi (najczęściej metry). To podstawowy wzór na zadania egzaminacyjne.
Bo "1440" kusi jako liczba z treści, jednak skala jest mnożnikiem, a nie wynikiem. 10 cm na mapie nie może dać ponad kilometr w terenie przy skali około 1:1500. To typowy błąd bez sprawdzenia rzędu wielkości.
Ćwicz serię krótkich zadań na skalę i jednostki: mm–cm–m, a po każdym wyniku rób szybkie oszacowanie. Przygotuj też prostą ściągę: 1 m = 100 cm = 1000 mm. To znacząco zmniejsza liczbę pomyłek na egzaminie.
info

Statystycznie 72% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Skala 1:1440 oznacza, że 1 jednostka na mapie odpowiada 1440 takim samym jednostkom w terenie.100 mm · 1440 = 144000 mm, czyli 144000/1000 = 144 m."

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw geodezji: rozdziały o skali i dokładności map
  • Zbiory zadań z geodezji (ćwiczenia z przeliczania skali i jednostek)
  • Notatki/ściąga: tabela przeliczeń mm–cm–m oraz schemat "mapa → teren"

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego