Miareczkowanie odwrotne (zwrotne) stosuje się wtedy, gdy bezpośrednie miareczkowanie próbki jest utrudnione (np. reakcja jest powolna, punkt końcowy jest niewyraźny albo analit słabo reaguje z titrantem). W tej metodzie nie miareczkuje się od razu badanego składnika.
Najpierw do próbki dodaje się dokładnie odmierzoną ilość roztworu mianowanego w nadmiarze. Nadmiar jest celowy: ma zapewnić całkowite przereagowanie analitu. Po zakończeniu reakcji oznacza się, ile odczynnika zostało niewykorzystane, czyli wykonuje się odmiareczkowanie nadmiaru innym roztworem miareczkującym aż do punktu końcowego.
Odpowiedź "Do badanego roztworu dodaje się ściśle odmierzoną ilość roztworu mianowanego w nadmiarze, który odmiareczkowuje się odpowiednio dobranym titrantem." oddaje sedno metody: dwa etapy (dodanie znanego nadmiaru i odmiareczkowanie pozostałości).
Pozostałe odpowiedzi opisują inne sytuacje:
- Opis dolewania badanego roztworu do roztworu mianowanego w jednym etapie przypomina miareczkowanie bezpośrednie/odmianę sposobu dozowania, ale nie zawiera idei odmiareczkowania nadmiaru.
- Opis dodawania roztworu mianowanego porcjami do próbki do punktu końcowego to typowe miareczkowanie bezpośrednie.
- Opis "dodaje się odczynnik, a następnie produkt reakcji jest oznaczany roztworem badanym" jest niespójny z klasycznym schematem miareczkowania odwrotnego (w praktyce odmiareczkowuje się nadmiar dodanego roztworu mianowanego, a nie "produkt" roztworem badanym).
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w opisie pojawia się zwrot "dodano w nadmiarze, a potem odmiareczkowano nadmiar", jest to charakterystyczny znak miareczkowania odwrotnego.
