KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 39.
Na ilustracji przedstawiono schemat do pomiaru rezystancji
Ilustracja przedstawia schemat elektryczny związany z pomiarem rezystancji izolacji pomiędzy zaciskami uzwojeń silnika, co
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pomiar rezystancji izolacji zależy od tego, między jakimi punktami podłączono miernik. Jeśli przewody pomiarowe są podłączone do dwóch zacisków uzwojeń, sprawdza się izolację pomiędzy uzwojeniami, a nie izolację do korpusu ani parametry pętli zwarciowej.

Pełne wyjaśnienie:

Rezystancja izolacji w silniku określa, jak dobrze oddzielone są od siebie części będące pod napięciem. W praktyce spotyka się różne konfiguracje pomiaru, a ich rozróżnienie wynika wyłącznie z tego, gdzie podłączono przewody miernika.

Odpowiedź "izolacji pomiędzy zaciskami uzwojeń silnika" jest właściwa, gdy schemat pokazuje podłączenie miernika pomiędzy dwa zaciski należące do uzwojeń (np. między dwoma końcami uzwojeń/faz). Taki pomiar ocenia stan izolacji między uzwojeniami (między obwodami uzwojeń), co pomaga wykryć przebicia międzyfazowe, zawilgocenie lub degradację lakieru izolacyjnego.

Odpowiedź "izolacji pomiędzy zaciskami uzwojeń a korpusem silnika" dotyczy innego testu: jeden przewód jest na zacisku uzwojenia, a drugi na metalowym korpusie (do "masy"). To sprawdza izolację uzwojenie–obudowa, istotną dla bezpieczeństwa porażeniowego i do oceny ryzyka przebicia do części dostępnych.

Odpowiedź "uzwojenia fazowego" jest zbyt ogólna i zwykle odnosi się do pomiaru rezystancji samego uzwojenia (ciągłości/rezystancji przewodnika) albo do identyfikacji faz, a nie do pomiaru rezystancji izolacji w konfiguracji między dwoma zaciskami uzwojeń.

Odpowiedź "pętli zwarciowej" nie pasuje, ponieważ pomiar impedancji pętli zwarciowej wykonuje się w instalacjach zasilających w celu oceny warunków samoczynnego wyłączenia zasilania, a nie na zaciskach uzwojeń silnika w schemacie testu izolacji.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw nazwij punkty pomiarowe z rysunku (zacisk–zacisk czy zacisk–korpus), a dopiero potem dopasuj nazwę badanego parametru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rezystancja izolacji to miara tego, jak skutecznie izolacja oddziela elementy będące pod napięciem od innych części (np. innych uzwojeń lub korpusu). Wysoka rezystancja zwykle oznacza dobrą izolację, a niska może wskazywać zawilgocenie, zabrudzenie lub uszkodzenie.
Patrz na punkty podłączenia miernika. Gdy oba przewody są na zaciskach uzwojeń, mierzysz izolację między uzwojeniami. Gdy jeden przewód jest na zacisku uzwojenia, a drugi na metalowym korpusie, mierzysz izolację uzwojenie–korpus (do "masy").
Impedancja pętli zwarciowej dotyczy instalacji zasilającej i warunków zadziałania zabezpieczeń przy zwarciu. Pomiar rezystancji izolacji dotyczy jakości izolacji między częściami obwodu. Różne są cele, miejsca podłączeń i używane przyrządy, więc nie należy tych badań mylić.
Najczęściej używa się miernika rezystancji izolacji (megomomierza), który podaje podwyższone napięcie pomiarowe i mierzy prąd upływu. Zwykły omomierz z multimetru nie jest równoważny, bo mierzy przy niskim napięciu i może nie wykryć części usterek izolacji.
Taki pomiar wykonuje się m.in. po naprawie, dłuższym postoju, zalaniu/zawilgoceniu, przy podejrzeniu zwarć międzyfazowych lub przed uruchomieniem urządzenia po montażu. Pozwala ocenić ryzyko przebicia między uzwojeniami i awarii w czasie pracy.
Wynik i nazwa badanego parametru zależą od tego, gdzie przyłożono napięcie pomiarowe. Ten sam przyrząd, ale inne punkty podłączenia, oznaczają inny test (między uzwojeniami albo do korpusu). Na egzaminie najpierw identyfikuj zaciski, dopiero potem wybieraj odpowiedź.
Typowe są: automatyczne wybieranie "do korpusu", bo to częsty test; nieuwaga i pominięcie, że oba przewody są na zaciskach uzwojeń; oraz mylenie pomiaru izolacji z pomiarem rezystancji uzwojenia (ciągłości). Pomaga zasada: nazwij parę punktów pomiaru.
Nie musi być. Określenie "uzwojenie fazowe" bywa używane w różnych kontekstach (np. identyfikacja faz, pomiar rezystancji uzwojenia). Pomiar izolacji między uzwojeniami wynika konkretnie z podłączenia miernika między dwoma zaciskami uzwojeń, a nie z samej nazwy uzwojenia.
W obiektach gazowniczych występują urządzenia z napędem elektrycznym (np. wentylacja, pompy, napędy armatury, sprężarki w wybranych instalacjach). Umiejętność rozpoznania rodzaju testu izolacji na schemacie pomaga właściwie ocenić stan urządzeń i bezpiecznie je dopuścić do pracy.
Ćwicz rozpoznawanie konfiguracji: zacisk–zacisk (między uzwojeniami) i zacisk–korpus (do masy). Ucz się na prostych schematach, a podczas rozwiązywania zadań zapisuj w myślach: "co jest po lewej sondzie, co po prawej sondzie" – to ogranicza pomyłki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Pomiar rezystancji izolacji zależy od tego, między jakimi punktami podłączono miernik."

Źródła:

  • Megger, "A Guide to Insulation Resistance Testing" (poradnik producenta) – sekcje o testach silników i rozróżnieniu pomiarów uzwojenie–uzwojenie oraz uzwojenie–masa, https://www.megger.com/support/technical-resources (dokument/poradnik IR) - dostęp 2026-03-02
  • Fluke, "Insulation resistance testing" / materiały aplikacyjne dot. pomiarów rezystancji izolacji (w tym dla silników), https://www.fluke.com/en-us/learn/blog/electrical/insulation-resistance-testing - dostęp 2026-03-02
  • IEEE Std 43 (Recommended Practice for Testing Insulation Resistance of Rotating Machinery) – omówienie celów i typów pomiarów rezystancji izolacji maszyn wirujących (uzwojenia), https://standards.ieee.org/standard/43.html - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Instrukcje producentów mierników rezystancji izolacji (megomomierzy) – rozdziały o testach silników
  • Poradniki diagnostyki maszyn elektrycznych – rozdziały o pomiarach izolacji
  • Materiały szkoleniowe SEP dotyczące pomiarów eksploatacyjnych (zakres ogólny, bez przywoływania konkretnych aktów prawnych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego