KWALIFIKACJA ROL2 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 5.
Na którym rysunku przedstawiono przenośnik ślimakowy do transportu ziarna?
Ilustracja przedstawia cztery różne urządzenia związane z transportem materiałów sypkich, co jest istotne w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przenośnik ślimakowy (tzw. żmijka) rozpoznaje się po rurze lub korycie, w którym obraca się wał ze spiralą. Obrót spirali przesuwa ziarno od zasypu do wylotu, zwykle w osi urządzenia (poziomo lub pod kątem). Poprawny jest rysunek pokazujący tę spiralę i obudowę przenośnika.

Pełne wyjaśnienie:

Przenośnik ślimakowy to urządzenie do transportu materiałów sypkich (m.in. ziarna), w którym elementem roboczym jest ślimak, czyli wał z nawiniętą spiralą (zwojem). Ślimak obraca się wewnątrz rury albo koryta, a ziarno jest przemieszczane wzdłuż osi urządzenia dzięki tarciu i "popychaniu" przez zwoje spirali.

Na rysunkach przenośnik ślimakowy najczęściej rozpoznasz po cechach:

  • rura/koryto transportowe o stałej średnicy lub przekroju,
  • widoczna spirala ślimaka (czasem zaznaczona jako skręcony element wewnątrz),
  • napęd (silnik/przekładnia) na jednym z końców,
  • króciec zasypowy i wylot materiału.

Odpowiedź "B." jest poprawna, ponieważ wskazuje rysunek przedstawiający właśnie układ: obudowę (rurę lub koryto) oraz ślimak, który podczas obrotu realizuje przesuw ziarna.

Pozostałe odpowiedzi są błędne, gdy przedstawiają inne typy transportu:

  • Jeśli widać pas poruszający się na bębnach/rolkach, to jest to przenośnik taśmowy – materiał leży na taśmie, a nie jest przesuwany spiralą.
  • Jeśli widać ciąg kubełków na taśmie lub łańcuchu w obudowie pionowej, to jest to przenośnik kubełkowy (elewator) – transport odbywa się kubełkami, zwykle pionowo.
  • Jeśli widać rurociąg i brak elementu ślimakowego, a transport ma charakter "dmuchania/ssania", to będzie to transport pneumatyczny, a nie ślimakowy.

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj spirali. To najbardziej charakterystyczny element, którego nie mają przenośniki taśmowe i kubełkowe. Gdy spirali nie ma na rysunku, to z dużym prawdopodobieństwem nie jest to przenośnik ślimakowy.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przenośnik ślimakowy to urządzenie do transportu ziarna, w którym obracający się ślimak (spirala) przesuwa materiał sypki wewnątrz rury lub koryta od zasypu do wylotu. W rolnictwie często bywa nazywany żmijką.
Szukaj spirali ślimaka umieszczonej w rurze lub w korycie oraz napędu na końcu. W przeciwieństwie do taśmowego nie ma taśmy, a w przeciwieństwie do kubełkowego nie ma szeregu kubełków na łańcuchu/taśmie.
Nazwa potoczna "żmijka" wynika z wyglądu: spiralny ślimak wewnątrz rury przypomina poruszającego się węża. Na egzaminie warto jednak kojarzyć tę nazwę z cechą techniczną: transport realizuje obracająca się spirala.
W ślimakowym materiał jest przesuwany przez obracającą się spiralę w osłoniętej rurze/korycie. W taśmowym materiał leży na ruchomej taśmie rozpiętej na bębnach. Inna jest też diagnostyka: ślimakowy zużywa zwoje i łożyska, taśmowy taśmę i bębny.
Stosuje się go m.in. do załadunku i rozładunku ziarna z przyczep, do napełniania silosów oraz do przesypywania ziarna w magazynach. Sprawdza się przy krótszych odcinkach i pracy pod kątem, gdy potrzebujesz prostej, mobilnej maszyny.
Typowo są to: rura lub koryto, wał ze ślimakiem, napęd (silnik/przekładnia), zasyp i wylot, a także łożyskowanie i osłony. Na rysunku najłatwiej zauważyć spiralę ślimaka i obudowę transportową.
Najczęściej pracuje poziomo lub skośnie. Pionowy transport ziarna częściej realizuje przenośnik kubełkowy (elewator). Ślimakowy w pionie jest możliwy w niektórych konstrukcjach, ale zwykle ma inne ograniczenia wydajności i większe straty energii.
Najczęstsze pomyłki to: branie rury za transport pneumatyczny (bez sprawdzenia spirali), mylenie koryta ślimakowego z taśmowym oraz nieuwzględnianie elementu roboczego. Dobra metoda to wyszukanie: taśma, kubełki albo spirala – to trzy różne typy.
Najgroźniejsze są wciągnięcia przez elementy wirujące (ślimak, sprzęgło, wał) oraz urazy przy czyszczeniu i udrażnianiu. W praktyce ważne są: osłony, wyłączniki, blokada przed uruchomieniem oraz zasada odłączania zasilania przed ingerencją w strefę pracy.
Przećwicz rozpoznawanie na zdjęciach i schematach: ślimakowy, taśmowy i kubełkowy. Naucz się cech wspólnych: ślimak = spirala w rurze/korycie. Podczas egzaminu porównaj wszystkie rysunki i szukaj elementu roboczego, a nie tylko ogólnego kształtu maszyny.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Przenośnik ślimakowy (tzw. żmijka) rozpoznaje się po rurze lub korycie, w którym obraca się wał ze spiralą."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Przenośnik ślimakowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Przeno%C5%9Bnik_%C5%9Blimakowy (dostęp: 28.02.2026)
  • Wikipedia (EN): "Screw conveyor" – https://en.wikipedia.org/wiki/Screw_conveyor (dostęp: 28.02.2026)
  • WAMGROUP: "Przenośniki ślimakowe" – https://www.wamgroup.com/pl-PL/Przenosniki-slimakowe-C-260 (dostęp: 28.02.2026)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do mechanizacji rolnictwa (transport wewnętrzny w gospodarstwie)
  • Instrukcje obsługi (DTR) przenośników ślimakowych/żmijek używanych w gospodarstwach
  • Katalogi producentów maszyn do transportu materiałów sypkich (porównanie typów przenośników)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego