KWALIFIKACJA BUD18 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 4.
Na łatach niwelacyjnych ustawionych w punktach 100 i 101 wykonano odczyty: l100 = 1555 mm, l101 = 2225 mm. Jaka jest różnica wysokości Δh100-101 między punktami 100 i 101 (wynik w metrach)?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odczyty na łacie podano w mm, więc 1555 mm = 1,555 m, a 2225 mm = 2,225 m.
Różnica wysokości w kierunku 100→101 oblicza się z odczytów jako 1,555 − 2,225 = −0,670 m. Znak "−" oznacza, że punkt 101 jest niżej od punktu 100.

Pełne wyjaśnienie:

Niwelacja geometryczna służy do wyznaczania różnic wysokości pomiędzy punktami na podstawie odczytów wykonanych na łatach niwelacyjnych. W praktyce geodezyjnej odczyty często zapisuje się w milimetrach, np. 1555 mm, a wynik różnicy wysokości podaje się w metrach z dokładnością do 0,001 m.

W tym zadaniu odczyty wynoszą: 1555 mm oraz 2225 mm. Najpierw warto upewnić się co do jednostek i zapisu:

  • 1555 mm = 1,555 m
  • 2225 mm = 2,225 m

Następnie, zgodnie z geodezyjną konwencją dla różnicy wysokości w kierunku od punktu 100 do punktu 101, z odczytów otrzymujemy:

  • Δh = 1,555 − 2,225 = −0,670 m

Wartość −0,670 m oznacza, że punkt 101 ma wysokość mniejszą niż punkt 100 o 0,670 m (czyli leży niżej).

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 0,670 m – to typowy skutek pominięcia znaku minus lub policzenia "różnicy" jako wartości bezwzględnej. W niwelacji znak niesie informację o tym, który punkt jest wyżej.
  • 6,700 m – to błąd skali/jednostek, zwykle wynikający z niewłaściwego przestawienia przecinka lub potraktowania danych, jakby były w innych jednostkach.
  • −0,670 cm – to błąd jednostki wyniku. Poprawna różnica to 0,670 m, a nie centymetry; 0,670 cm byłoby 0,00670 m, czyli zupełnie inna wielkość.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze wykonaj szybki "test sensowności" – odczyty różnią się o 670 mm, więc wynik powinien być rzędu 0,670 m (a nie kilku metrów ani ułamka centymetra) i z odpowiednim znakiem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niwelacja geometryczna to metoda wyznaczania różnic wysokości między punktami na podstawie poziomej celowej niwelatora i odczytów na łatach. W praktyce porównuje się odczyty na łacie w dwóch punktach, aby ustalić, który punkt jest wyżej i o ile.
Odczyt 1555 mm oznacza 1555 milimetrów, czyli 1,555 m. W zadaniach egzaminacyjnych zapis bez przecinka bywa podawany w mm, a wynik różnicy wysokości podaje się zwykle w metrach z dokładnością do 0,001 m.
Aby przeliczyć mm na m, dzielisz przez 1000: np. 1555 mm = 1,555 m, 2225 mm = 2,225 m. W drugą stronę mnożysz przez 1000. Ten krok pomaga uniknąć błędów typu "−0,670 cm" zamiast "−0,670 m".
Wynik ujemny oznacza, że punkt końcowy (tu: 101) leży niżej niż punkt początkowy (tu: 100) w przyjętym kierunku 100→101. Znak jest informacją o relacji wysokości, a nie "błędem" rachunkowym.
Najczęściej myli się jednostki (mm, cm, m), odwraca kolejność odejmowania (przez co zmienia się znak), albo wybiera wynik dodatni jako "bezpieczniejszy". Pomaga zapisanie danych w metrach i szybkie sprawdzenie rzędu wielkości (tu: 670 mm = 0,670 m).
Zależy od treści zadania i konwencji. W geodezji często podaje się odczyty w mm, a spacja bywa separatorem tysięcy: 1 555 = 1555 mm. Dlatego na egzaminie warto szukać jawnej jednostki albo sprawdzić, czy odpowiedzi sugerują przeliczenie na metry.
Taki zapis zwykle wskazuje kierunek różnicy wysokości od punktu 100 do punktu 101. To ważne, bo przy zmianie kierunku zmienia się znak wyniku. Na egzaminie zawsze łącz zapis indeksów z kolejnością działań i interpretacją "który punkt jest wyżej".
Możesz porównać same odczyty: 2225 − 1555 = 670 mm, czyli 0,670 m. Skoro różnica odczytów to 670 mm, wynik rzędu kilku metrów (np. 6,700 m) jest nielogiczny i wskazuje na zły przecinek lub błędną jednostkę.
Odczyty terenowe często zapisuje się w milimetrach, bo łatwiej notować je bez wielu miejsc po przecinku. Natomiast wynik Δh w opracowaniu i w zadaniach egzaminacyjnych najczęściej podaje się w metrach z dokładnością do 0,001 m (czyli do 1 mm).
Ćwicz zestawy zadań na: odczyty w mm, przeliczenia na metry, interpretację znaku Δh oraz kontrolę rzędu wielkości. Dobrą praktyką jest zapisywanie danych w jednej jednostce (m) i robienie krótkiej kontroli: różnica w mm powinna odpowiadać wynikowi w m po podzieleniu przez 1000.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że odczyty na łacie podano w mm, więc 1555 mm = 1,555 m, a 2225 mm = 2,225 m.Różnica wysokości w kierunku 100→101 oblicza się z odczytów jako 1,555 − 2,225 = −0,670 m.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Niwelacja - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Skrypty i podręczniki z geodezji inżynieryjnej: rozdziały o niwelacji geometrycznej
  • Zestawy zadań rachunkowych z niwelacji (różnice wysokości, przeliczenia mm↔m)
  • Notatki z konwencji zapisu Δh i interpretacji znaku (kierunek od–do)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego