KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2011 (test 2)

PYTANIE NR 16.
Na opakowaniu mleka w proszku umieszczono zapis dotyczący sposobu użycia: Do szklanki 200 ml odmierzyć 4 łyżki stołowe mleka (20 gramów). Na podstawie tego sposobu określ, ile litrów mleka płynnego otrzymuje się odmierzając 200 gramów mleka w proszku.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z opisu wynika, że 20 g mleka w proszku daje 200 ml (0,2 l) mleka po przygotowaniu. 200 g to 10 razy więcej niż 20 g, więc objętość gotowego mleka też rośnie 10 razy: 10 × 0,2 l = 2 l. Dlatego poprawna jest odpowiedź "2 litry".

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza umiejętność przeliczania receptury metodą proporcji, czyli typową czynność w gastronomii (skalowanie porcji, planowanie zużycia surowców).

Krok 1: odczytaj zależność z etykiety.
Instrukcja mówi, że do szklanki 200 ml odmierza się 20 g proszku. W interpretacji zadania oznacza to, że 20 g proszku odpowiada 200 ml gotowego mleka przygotowanego zgodnie z instrukcją.

Krok 2: ustal, ile razy zwiększono ilość proszku.
Masz 200 g proszku, a w instrukcji jest 20 g. To jest:

200 g / 20 g = 10

Czyli używasz 10 razy więcej proszku niż w porcji bazowej.

Krok 3: przelicz objętość gotowego mleka.
Skoro proporcja jest prosta (więcej proszku w tej samej recepturze = więcej przygotowanego napoju), to objętość również mnożysz przez 10:

200 ml × 10 = 2000 ml

Krok 4: zamień mililitry na litry.
1000 ml = 1 l, więc:

2000 ml = 2 l

Dlatego poprawna odpowiedź to "2 litry".

  • "1 litr" to typowy wynik po pominięciu części proporcji albo błędnym założeniu, że 200 g odpowiada 1000 ml bez sprawdzenia wielokrotności.
  • "3 litry" może wynikać z przypadkowego zaokrąglania lub mieszania miar (np. traktowania łyżek jako innej masy niż podana 20 g), ale w zadaniu masa jest jednoznacznie określona.
  • "4 litry" to częsty błąd podwojenia wyniku (np. mylne przyjęcie, że 200 ml to 0,4 l albo że 200 g to 20 porcji zamiast 10).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj parę odniesienia "20 g → 200 ml" i dopiero potem licz wielokrotność. Na końcu koniecznie sprawdź jednostki (ml vs l).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal proporcję z etykiety, np. 20 g proszku daje 200 ml gotowego napoju. Następnie policz, ile razy większą masę proszku masz w zadaniu (np. 200/20=10) i pomnóż objętość (200 ml × 10). Na końcu zamień ml na litry (1000 ml = 1 l).
Proporcja jest prosta, bo zakładamy przygotowanie napoju według stałej receptury z etykiety: gdy zwiększasz ilość proszku w tej samej relacji, zwiększa się też ilość uzyskanego mleka. Proporcja odwrotna dotyczy sytuacji, gdy jedna wielkość rośnie kosztem drugiej, czego tu nie ma.
W treści zadania 200 ml to objętość porcji, do której według etykiety dodaje się określoną masę proszku (np. 20 g). W obliczeniach traktuje się to jako "20 g proszku → 200 ml gotowego mleka", a potem skaluje do większej masy proszku.
Stosuje się przelicznik: 1000 ml = 1 l. Dlatego 2000 ml dzielisz przez 1000 i otrzymujesz 2 l. W praktyce gastronomicznej warto zapamiętać też, że 500 ml = 0,5 l oraz 250 ml = 0,25 l, bo często odpowiadają typowym miarkom.
Najczęstsze błędy to: pominięcie kroku z wielokrotnością (np. niepoliczenie 200/20), pomylenie jednostek (ml z litrami), liczenie na podstawie liczby łyżek zamiast podanej masy w gramach oraz zaokrąglanie "na oko". Pomaga zapis: masa → objętość → konwersja jednostek.
W tym zadaniu nie, ponieważ podano równoważność: 4 łyżki = 20 g. Do obliczeń wystarczy masa w gramach, bo jest jednoznaczna. W praktyce łyżka bywa nieprecyzyjna (różne usypanie), dlatego w kuchni zawodowej preferuje się ważenie składników.
Gdy zmieniasz liczbę porcji (np. z 1 szklanki na dzbanek), planujesz produkcję na bufet, robisz napoje do deserów i kaw lub liczysz zapotrzebowanie na surowiec przed zamówieniem. To też element kontroli kosztu porcji: wiesz, ile litrów napoju uzyskasz z określonej masy proszku.
Skoro 20 g proszku odpowiada jednej porcji 200 ml, to liczysz liczbę porcji: 200 g / 20 g = 10 porcji. Następnie możesz przeliczyć na litry: 10 × 200 ml = 2000 ml = 2 l. Ta metoda jest szybka i często wygodniejsza w kuchni.
Etykiety i miarki kuchenne bardzo często podają objętości w ml (szklanki, miarki, porcje). Liczenie najpierw w ml zmniejsza ryzyko błędu na ułamkach dziesiętnych. Na koniec robisz prostą konwersję na litry przez podzielenie przez 1000, co ułatwia podanie wyniku.
Zrób szybki test sensowności: jeśli 20 g daje 0,2 l, to 10 razy więcej proszku (200 g) powinno dać 10 razy więcej napoju, czyli około 2 l. Możesz też policzyć "porcje": 200 g to 10 porcji po 200 ml, a 10 × 200 ml = 2000 ml, czyli 2 l.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Z opisu wynika, że 20 g mleka w proszku daje 200 ml (0,2 l) mleka po przygotowaniu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): Proporcja – https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcja (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): Litr – https://pl.wikipedia.org/wiki/Litr (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): Mililitr – https://pl.wikipedia.org/wiki/Mililitr (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręcznik/zeszyt ćwiczeń z matematyki: proporcje i przeliczenia jednostek
  • Materiały dydaktyczne z technologii gastronomicznej: receptury i normowanie porcji
  • Ćwiczenia praktyczne: przeliczanie receptur na inną liczbę porcji w kuchni szkolnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego