KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 25.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli oblicz dla pracownika wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych wraz z należnym dodatkiem.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi wynagrodzenia pracownika działu kadr.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stawkę godzinową liczy się z wynagrodzenia miesięcznego i wymiaru czasu pracy: 4 800,00 zł / 160 h = 30 zł/h. Nadgodziny w dni robocze mają dodatek 50%, więc stawka za 1 h nadliczbową to 30 × 1,5 = 45 zł. Za 4 h: 4 × 45 zł = 180,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych, trzeba rozdzielić dwie rzeczy: wynagrodzenie "normalne" (100%) oraz dodatek za nadgodziny. Z tabeli wynika, że pracownik ma wynagrodzenie zasadnicze 4 800,00 zł, wymiar czasu pracy w miesiącu 160 godzin, przepracował 4 godziny nadliczbowe w dni robocze, a dodatek za nadgodziny wynosi 50%.

Krok 1: stawka godzinowa
Stawkę godzinową ustala się, dzieląc wynagrodzenie miesięczne przez wymiar czasu pracy w danym miesiącu (tu 160 h), a nie przez liczbę godzin faktycznie przepracowanych (tu 164 h).
4 800,00 zł / 160 h = 30,00 zł/h

Krok 2: stawka za 1 godzinę nadliczbową
Dodatek 50% oznacza, że do "normalnej" stawki (100%) dolicza się połowę tej stawki, czyli razem jest 150% stawki podstawowej.
30,00 zł × 150% = 30,00 zł × 1,5 = 45,00 zł/h

Krok 3: wynagrodzenie za 4 godziny nadliczbowe
45,00 zł/h × 4 h = 180,00 zł

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne? Kwota 175,62 zł odpowiada typowej pomyłce: wyliczeniu stawki godzinowej z 164 h (4 800/164 ≈ 29,27 zł/h), a następnie naliczeniu 150% i 4 godzin. Kwoty 234,16 zł i 240,00 zł sugerują z kolei użycie niewłaściwego współczynnika (np. zbyt wysokiego dodatku) albo pomylenie zasad rozliczania nadgodzin w dni robocze (50%) z przypadkami, gdy dodatek wynosi 100%.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w tabeli występują jednocześnie "wymiar czasu pracy" oraz "liczba godzin przepracowanych", to do obliczenia stawki godzinowej prawie zawsze wykorzystuje się wymiar. Druga wartość jest często pułapką sprawdzającą, czy zdający zna zasadę naliczania.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stawkę godzinową liczysz jako: wynagrodzenie miesięczne / wymiar czasu pracy w miesiącu. W tym typie zadań nie dzielisz przez godziny faktycznie przepracowane. Przykład: 4 800 zł / 160 h = 30 zł/h.
Bo wynagrodzenie miesięczne odnosi się do nominalnego wymiaru w danym miesiącu. Godziny przepracowane (np. 164 h) zawierają już nadgodziny, więc użycie ich w mianowniku zaniża stawkę godzinową i zaniża wynik.
Dodatek 50% oznacza, że za 1 nadgodzinę wypłaca się 100% stawki (wynagrodzenie normalne) plus 50% stawki (dodatek). Razem daje to 150% stawki godzinowej, czyli mnożnik 1,5.
1) Oblicz stawkę: pensja / wymiar. 2) Zastosuj dodatek: stawka × (1 + 0,5) = stawka × 1,5. 3) Pomnóż przez liczbę nadgodzin. Dla 4 800 zł, 160 h i 4 nadgodzin: 30 × 1,5 × 4 = 180 zł.
Najczęściej: (1) dzielenie pensji przez godziny przepracowane zamiast przez wymiar, (2) potraktowanie dodatku 50% jako całej stawki 50%, (3) automatyczne przyjęcie dodatku 100% bez sprawdzenia, że chodzi o dni robocze.
Nie. Wysokość dodatku zależy od okoliczności. W typowych zadaniach kadrowo-płacowych 50% dotyczy nadgodzin w dni powszednie, a 100% może dotyczyć m.in. pracy w nocy oraz w niedziele i święta (zgodnie z art. 151¹ Kodeksu pracy).
Gdy w danych jest informacja, że nadgodziny przypadały w niedzielę, święto albo w porze nocnej. Jeśli wprost wskazano "dni robocze" i podano dodatek 50%, nie wolno podmieniać go na 100%.
W praktyce pracodawca może udzielić czasu wolnego za nadgodziny, ale nie oznacza to "braku wynagrodzenia". W zadaniach egzaminacyjnych, jeśli polecenie brzmi "oblicz wynagrodzenie wraz z dodatkiem", należy wykonać wyliczenie pieniężne zgodnie z podanymi danymi.
Kluczowe są: wynagrodzenie zasadnicze, wymiar czasu pracy w miesiącu, liczba nadgodzin i procent dodatku. Informacja o "godzinach przepracowanych" bywa tylko kontrolna albo stanowi pułapkę, jeśli obejmuje już nadgodziny.
Możesz oszacować: 4 800/160 to 48/1,6 = 30 zł/h (łatwe dzielenie). Dodatek 50% daje stawkę 45 zł/h, a 4 godziny to 4×45 = 180 zł. Taki szybki test pomaga wychwycić wyniki "zbyt wysokie".
info

Około 46% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Stawkę godzinową liczy się z wynagrodzenia miesięcznego i wymiaru czasu pracy: 4 800,00 zł / 160 h = 30 zł/h."

Źródła:

  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 151¹, Dz.U. 2023 poz. 1465
  • Państwowa Inspekcja Pracy: "Czas pracy – praca w godzinach nadliczbowych (nadgodziny)" (informator tematyczny), https://www.pip.gov.pl/pl/ (należy przejść do działu: Prawo pracy → Czas pracy) - dostęp 2026-03-01
  • Encyklopedia Zarządzania (mfiles): "Godziny nadliczbowe – definicja i zasady rozliczania", https://mfiles.pl/pl/index.php/Godziny_nadliczbowe - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Tekst Kodeksu pracy – przepisy o czasie pracy i godzinach nadliczbowych (art. 151¹)
  • Materiały dydaktyczne z kadr i płac dla technika ekonomisty (stawka godzinowa, dodatki)
  • Przykładowe zadania CKE/OKE z naliczania wynagrodzeń i dodatków

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego