Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - STYCZEŃ 2022 (test 2)



PYTANIE NR 13.
Na podstawie danych zawartych w tabeli określ, która substancja stanowiąca zanieczyszczenie powietrza przekroczyła dopuszczalny poziom w sezonie pozagrzewczym.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi zanieczyszczeń powietrza, które są istotne w kontekście egzaminu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W sezonie pozagrzewczym należy odczytać z tabeli wartości dla każdej substancji i porównać je z podanym poziomem dopuszczalnym. Przekroczenie występuje wtedy, gdy wartość w tabeli jest wyższa niż limit. Zgodnie z danymi w tabeli przekroczenie dotyczy PM10.

Pełne wyjaśnienie:

Aby rozwiązać zadanie, trzeba wykonać trzy kroki: (1) wybrać z tabeli kolumnę/wiersz odpowiadający sezonowi pozagrzewczemu, (2) dla każdej substancji (PM10, NO2, CO, SO2) odczytać wskazaną wartość stężenia lub wskaźnika, (3) porównać ją z poziomem dopuszczalnym podanym w tej samej tabeli (lub w nagłówku).

PM10 jest poprawną odpowiedzią, ponieważ w danych dla sezonu pozagrzewczego to właśnie ta substancja ma wartość przekraczającą limit dopuszczalny (wartość pomiarowa jest większa od wartości granicznej).

  • NO2 jest błędne, gdyż w sezonie pozagrzewczym wartość wskazana w tabeli nie przekracza dopuszczalnego poziomu (nie spełnia warunku "przekroczyła").
  • CO jest błędne, ponieważ w tabeli dla sezonu pozagrzewczego nie ma przekroczenia w porównaniu do limitu; częstym błędem jest sugerowanie się intuicją zamiast porównaniem liczb.
  • SO2 jest błędne z tego samego powodu: odczytana wartość pozostaje na poziomie nieprzekraczającym limitu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze upewnij się, że analizujesz właściwy sezon (pozagrzewczy), bo w wielu zestawieniach sezon grzewczy ma inne źródła emisji i inne dominujące zanieczyszczenia. Jeśli tabela zawiera różne typy limitów (np. dobowe/roczne), porównuj wyłącznie ten typ, który jest wskazany w zadaniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co oznacza skrót PM10 w ocenie jakości powietrza?
PM10 to pył zawieszony o średnicy aerodynamicznej cząstek do 10 µm. Jest istotny, bo może wnikać do dróg oddechowych i wpływać na zdrowie. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle porównuje się jego stężenie z poziomem dopuszczalnym dla danej statystyki (np. średnia).
Jak rozpoznać w tabeli, która substancja przekracza poziom dopuszczalny?
Najpierw wybierz właściwą część tabeli (tu: sezon pozagrzewczy). Następnie porównaj dla każdej substancji wartość pomiarową z limitem dopuszczalnym. Przekroczenie jest wtedy, gdy wartość pomiarowa jest większa od limitu; równa limitowi zwykle nie jest traktowana jako przekroczenie.
Dlaczego w zadaniu podkreślono sezon pozagrzewczy?
Sezon wpływa na źródła emisji i typowe zanieczyszczenia. W sezonie grzewczym częściej rosną emisje z ogrzewania, a w pozagrzewczym większe znaczenie mogą mieć transport, pylenie wtórne i prace budowlane. Dlatego trzeba analizować właściwą kolumnę, nie tę "bardziej oczywistą".
Jakie są najczęstsze błędy przy czytaniu tabel o zanieczyszczeniach powietrza?
Najczęściej myli się sezon (grzewczy vs pozagrzewczy), odczytuje niewłaściwą kolumnę (np. inne miasto lub inne stanowisko), ignoruje jednostki albo porównuje z nie tym limitem (dobowym zamiast rocznego). Pomaga zaznaczenie w tabeli: sezon, wartość i limit przed wyborem odpowiedzi.
Czy NO2 zawsze częściej przekracza normy niż PM10?
Nie. To zależy od lokalizacji, warunków meteorologicznych i źródeł emisji. NO2 bywa wysokie w pobliżu intensywnego ruchu drogowego, a PM10 może dominować przy pyleniu wtórnym i niekorzystnych warunkach rozpraszania. Na egzaminie decydują liczby z tabeli, a nie ogólne skojarzenia.
Co to jest poziom dopuszczalny i jak go stosować w zadaniach?
Poziom dopuszczalny to wartość graniczna, do której porównuje się wynik pomiaru lub wskaźnik. W zadaniu trzeba użyć dokładnie tego samego rodzaju wartości, który podano w tabeli (np. średnia lub inny parametr). Dopiero gdy wynik jest większy od limitu, mówimy o przekroczeniu.
Kiedy w praktyce analizuje się osobno sezon grzewczy i pozagrzewczy?
Gdy ocenia się wpływ różnych źródeł emisji na jakość powietrza oraz planuje działania naprawcze. Rozdzielenie sezonów pozwala odróżnić wpływ ogrzewania od transportu i pylenia wtórnego. Technik ochrony środowiska wykorzystuje takie zestawienia w raportach i analizach lokalnych.
Jakie źródła emisji mogą podnosić PM10 poza sezonem grzewczym?
W pozagrzewczym wzrost PM10 może wynikać m.in. z pylenia wtórnego z jezdni i poboczy, prac budowlanych, transportu (ścieranie opon i nawierzchni), a także z warunków pogodowych sprzyjających kumulacji zanieczyszczeń. W tabelach egzaminacyjnych takie sytuacje często widać jako przekroczenia.
Czy CO i SO2 są typowymi zanieczyszczeniami analizowanymi w monitoringu?
Tak, CO i SO2 są klasycznymi wskaźnikami jakości powietrza, choć ich znaczenie i częstość przekroczeń zależą od regionu i źródeł emisji. W zadaniach mogą występować jako odpowiedzi mylące, dlatego zawsze trzeba sprawdzić, czy w tabeli faktycznie przekraczają limit w danym sezonie.
Jak przygotować się do zadań egzaminacyjnych z interpretacji tabel o powietrzu?
Ćwicz szybkie wyszukiwanie danych: sezon, substancja, wartość, limit. Trenuj też rozpoznawanie skrótów (PM10, NO2, SO2, CO) i uważne czytanie warunków ("sezon pozagrzewczy", "przekroczyła"). Dobrą metodą jest robienie mini-tabeli porównawczej wynik vs limit.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "W sezonie pozagrzewczym należy odczytać z tabeli wartości dla każdej substancji i porównać je z podanym poziomem dopuszczalnym."

Źródła:

  • Directive 2008/50/EC of the European Parliament and of the Council of 21 May 2008 on ambient air quality and cleaner air for Europe (text), EUR-Lex: https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:32008L0050
  • WHO global air quality guidelines: particulate matter (PM2.5 and PM10), ozone, nitrogen dioxide, sulfur dioxide and carbon monoxide (2021), WHO (PDF): https://apps.who.int/iris/handle/10665/345329

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne o zanieczyszczeniach powietrza i ich źródłach (PM, NO2, SO2, CO)
  • Podręczniki/opracowania o monitoringu i ocenie jakości powietrza (interpretacja tabel i wskaźników)
  • Raporty i komunikaty instytucji monitorujących jakość powietrza (przykładowe zestawienia sezonowe)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego