Różnice inwentaryzacyjne ustala się przez porównanie stanu księgowego (wynikającego z ewidencji) ze stanem rzeczywistym (ustalonym w spisie z natury). Kluczowe są dwa kroki: określenie rodzaju różnicy (niedobór/nadwyżka) oraz obliczenie jej wartości.
1) Ustalenie różnicy ilościowej
W danych dla materiału A stan wg zapisów księgowych wynosi 50 szt., a stan wg spisu z natury 45 szt. Różnica ilościowa liczona jako stan księgowy minus stan rzeczywisty to: 50 − 45 = 5 szt.
2) Określenie rodzaju różnicy
Jeżeli stan księgowy jest większy od rzeczywistego, oznacza to, że w ewidencji "powinno być" więcej materiału niż faktycznie jest w magazynie. Taka sytuacja to niedobór. Gdyby było odwrotnie (spis > ewidencja), mielibyśmy do czynienia z nadwyżką.
3) Wycena różnicy
Wartość różnicy oblicza się jako iloczyn bezwzględnej różnicy ilości i ceny jednostkowej. Cena jednostkowa w tabeli to 10,00 zł/szt., więc: 5 szt. × 10,00 zł/szt. = 50,00 zł.
Dlatego odpowiedź "Niedobór 50,00 zł" jest poprawna.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "Niedobór 45,00 zł" wynika zwykle z pomylenia wartości z ilością albo z błędnego odczytu danych (np. podstawienia 45 jako różnicy), mimo że różnica ilościowa to 5 szt.
- "Nadwyżka 45,00 zł" łączy dwa błędy naraz: złą klasyfikację (nadwyżka zamiast niedoboru) oraz złą wycenę.
- "Nadwyżka 50,00 zł" ma prawidłową kwotę, ale błędny rodzaj różnicy; przy tych stanach nie może wystąpić nadwyżka, bo spis jest mniejszy niż ewidencja.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw porównaj, który stan jest większy (to daje rodzaj różnicy), a dopiero potem licz wartość, mnożąc różnicę sztuk przez cenę jednostkową.
