KWALIFIKACJA ROL10 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 8.
Na podstawie danych zawartych w tabeli wskaż środki, których można użyć do zwalczania zarazy ziemniaczanej.
Ilustracja przedstawia tabelę zatytułowaną "Środki ochrony roślin dostępne w gospodarstwie".
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zaraza ziemniaczana jest chorobą roślin wywoływaną przez patogena, więc do jej zwalczania stosuje się środki przeciw chorobom grzybowym, czyli fungicydy.
Pozostałe grupy mają inne cele: herbicydy zwalczają chwasty, insektycydy owady, a desykanty służą do dosuszania roślin.

Pełne wyjaśnienie:

Zaraza ziemniaczana to groźna choroba ziemniaka, która w praktyce rolniczej wymaga prowadzenia ochrony ukierunkowanej na ograniczenie rozwoju patogena na liściach i łodygach oraz (pośrednio) ochronę bulw przed porażeniem. Z tego powodu właściwą grupą środków chemicznych do zwalczania tej choroby są fungicydy, czyli preparaty przeznaczone do zwalczania chorób powodowanych przez organizmy grzybowe lub grzybopodobne.

Odpowiedź "Fungicydy" jest poprawna, ponieważ nazwa tej grupy wskazuje na działanie przeciw chorobom grzybowym, a nie przeciw chwastom czy owadom. W praktyce doboru środków ochrony roślin kluczowe jest dopasowanie preparatu do agrofaga (sprawcy szkód): inny środek stosuje się na choroby, inny na chwasty, a jeszcze inny na szkodniki.

  • "Herbicydy" są przeznaczone do zwalczania chwastów (niepożądanej roślinności). Mogą poprawiać warunki wzrostu ziemniaka, ale nie leczą ani nie ograniczają bezpośrednio zarazy ziemniaczanej.
  • "Insektycydy" zwalczają owady-szkodniki. Przy zarazie ziemniaczanej problemem jest choroba, a nie żerowanie owadów, więc wybór tej grupy wynika zwykle z błędnego utożsamienia "zwalczania" wyłącznie ze szkodnikami.
  • "Desykanty" służą do dosuszania (najczęściej naci lub roślin) i ułatwienia zbioru oraz wyrównania dojrzewania. Desykacja bywa elementem technologii uprawy, ale nie jest to środek do zwalczania samej choroby.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: choroba → fungicyd, chwasty → herbicyd, owady → insektycyd, dosuszanie → desykant. Takie rozróżnienie jest podstawą poprawnego planowania zabiegów ochrony roślin.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Fungicydy to środki ochrony roślin stosowane do zwalczania chorób wywoływanych przez patogeny grzybowe lub grzybopodobne. W uprawie ziemniaka używa się ich m.in. w ochronie przed zarazą ziemniaczaną, aby ograniczyć porażenie naci i ryzyko strat plonu.
Zaraza ziemniaczana jest chorobą roślin, a insektycydy działają na owady. Dobór środka zależy od tego, co jest przyczyną szkody: choroba → fungicyd, szkodnik → insektycyd. Pomyłka wynika często z kojarzenia "zwalczania" tylko ze szkodnikami.
Herbicydy zwalczają chwasty, czyli konkurencyjne rośliny zabierające wodę, światło i składniki pokarmowe. Na plantacji ziemniaka mogą być elementem odchwaszczania, ale nie są środkiem do zwalczania chorób, więc nie rozwiążą problemu zarazy ziemniaczanej.
Insektycydy zwalczają owady (szkodniki), np. gatunki uszkadzające liście, łodygi lub inne części roślin. Stosuje się je, gdy monitoring wykaże przekroczenie progu szkodliwości. Nie są przeznaczone do ochrony przed chorobami takimi jak zaraza ziemniaczana.
Desykanty to środki służące do dosuszania roślin (np. naci) w celu ułatwienia zbioru i wyrównania dojrzewania. To zabieg technologiczny, a nie zwalczanie choroby. Desykacja może ograniczać źródła infekcji pośrednio, ale nie zastępuje ochrony fungicydowej.
Pomaga reguła "co zwalczasz, taki środek": choroby → fungicyd, chwasty → herbicyd, owady → insektycyd. W pytaniach egzaminacyjnych zwykle kluczowe jest rozpoznanie agrofaga (choroba/szkodnik/chwast) i dopasowanie właściwej grupy preparatu.
Najczęstsze błędy to wybór środka "na wszystko", mylenie choroby ze szkodnikiem (wybór insektycydu) oraz traktowanie desykacji jako metody zwalczania zarazy. W zadaniach z tabelą trzeba czytać, czy środek jest opisany jako przeciw chorobom (fungicyd).
Tak, w praktyce stosuje się też metody niechemiczne, np. odpowiednią agrotechnikę, dobór odmian, właściwy płodozmian oraz higienę pola. Jednak w wielu sytuacjach presji choroby kluczową rolę w ograniczaniu strat pełnią zabiegi fungicydowe, dobrane do warunków i fazy rozwoju roślin.
Terminy zabiegów zależą od warunków pogodowych, fazy rozwoju roślin i ryzyka infekcji. W praktyce nie opiera się tego na jednej dacie, tylko na ocenie zagrożenia i komunikatach doradczych/monitoringu. Na egzaminie zwykle liczy się rozpoznanie, że jest to ochrona fungicydowa.
Najpierw ustal, czy w tabeli opis dotyczy chorób (patogenów) czy chwastów/szkodników. Szukaj informacji typu "działa na choroby", "ochrona przed zarazą" lub klasyfikacji jako fungicyd. Następnie porównaj to z nazwami grup: fungicydy, herbicydy, insektycydy, desykanty.
info

Około 61% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu ochrony roślin dla szkół rolniczych (działy: fungicydy, herbicydy, insektycydy)
  • Materiały dydaktyczne o integrowanej ochronie roślin (ogólne zasady doboru metod i środków)
  • Atlasy/opracowania fitopatologiczne opisujące zarazę ziemniaczaną i metody jej ograniczania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego