KWALIFIKACJA SPC4 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 37.
Na podstawie informacji zawartych w tabeli stwierdzono, że w kiełbasie drobno rozdrobnionej występuje 12,5% białka, 24,5% tłuszczu i 74% wody. Do tego wyrobu zastosowano surowiec mięsny
Ilustracja przedstawia tabelę z wymaganiami dotyczącymi składu chemicznego wędlin, a dokładniej wyrobu gotowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "o prawidłowym składzie." jest zgodna z wnioskiem, że podane udziały białka, tłuszczu i wody odpowiadają oczekiwanemu profilowi składu dla wskazanego typu wyrobu, więc nie ma podstaw do oceny surowca jako nieświeżego ani skrajnie nietypowego pod względem udziału tkanek.

Pełne wyjaśnienie:

W tym zadaniu kluczowe jest rozumowanie oparte na danych liczbowych "z tabeli", a nie na samym brzmieniu odpowiedzi. Pytanie sprawdza umiejętność interpretacji składu (białko, tłuszcz, woda) jako przesłanki do oceny jakości użytego surowca. Jeżeli wartości mieszczą się w zakresie typowym dla danego rodzaju wyrobu, wniosek prowadzi do stwierdzenia, że użyto surowca o prawidłowym składzie.

Odpowiedź "zbyt stary i nieświeży." jest nieadekwatna, ponieważ nieświeżość zwykle rozpoznaje się na podstawie cech sensorycznych, mikrobiologicznych lub wskaźników psucia, a nie wyłącznie z procentowej zawartości podstawowych składników. Same udziały białka/tłuszczu/wody nie stanowią wystarczającego dowodu starości surowca.

Odpowiedź "o dużej zawartości tkanki łącznej." sugeruje specyficzną cechę jakościową surowca, która wymagałaby dodatkowych danych (np. parametrów dotyczących kolagenu, wytrzymałości, tekstury lub opisu w tabeli). Bez takiego jednoznacznego wskaźnika nie można wprost wywieść "dużej zawartości tkanki łącznej" tylko z trzech podanych procentów.

Odpowiedź "o zbyt dużej zawartości tkanki mięśniowej." również jest problematyczna, bo "zbyt duża" zawartość tkanki mięśniowej nie jest typowym zarzutem jakościowym; ponadto wymagałaby wyraźnego kryterium oceny. W zadaniach egzaminacyjnych takie wnioski powinny wynikać wprost z norm/zakresów w tabeli, a nie z intuicyjnego skojarzenia.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się zwrot "na podstawie informacji zawartych w tabeli", najpierw odczytaj dane, porównaj je z zakresem referencyjnym z tabeli, a dopiero potem wybierz odpowiedź. Unikaj wybierania opcji "brzmiących bardziej dramatycznie", jeśli nie ma na to twardych przesłanek w danych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej chodzi o to, że podane parametry (np. białko, tłuszcz, woda) mieszczą się w zakresie referencyjnym dla danego wyrobu lub surowca. Wtedy nie formułuje się zarzutów typu "nieświeży" czy "nietypowa struktura", jeśli nie ma dodatkowych wskaźników jakości.
Najpierw sprawdź, jakiego wyrobu dotyczy wiersz/kolumna, potem porównaj wartości z podanym zakresem (min–max lub wartości typowe). Dopiero na końcu wyciągnij wniosek jakościowy. Nie zakładaj, że "wyższa liczba = wada" bez odniesienia do normy w tabeli.
Nieświeżość to zwykle efekt procesów mikrobiologicznych i chemicznych, które ocenia się przez zapach, barwę, konsystencję, wskaźniki laboratoryjne lub warunki przechowywania. Procent białka i tłuszczu może nie zmieniać się w sposób jednoznacznie wskazujący na psucie, więc sam nie przesądza o świeżości.
W kontekście jakości technologicznej może to oznaczać gorszą teksturę, większą twardość i inne zachowanie w obróbce. W zadaniach testowych taki wniosek powinien wynikać z konkretnych danych (np. wskaźników kolagenu lub opisanych cech), a nie tylko z ogólnego składu podstawowego.
Typowe błędy to: pomijanie odniesienia do zakresu w tabeli, wybieranie odpowiedzi "na wyczucie", mylenie pojęć (tkanka łączna vs mięśniowa) oraz traktowanie pojedynczej liczby jako dowodu na wadę. Pomaga metoda: odczyt → porównanie → wniosek.
W praktyce skład surowca obejmuje też inne składniki (np. popiół, węglowodany, sól), a dane mogą pochodzić z różnych podstaw odniesienia lub zaokrągleń. Na egzaminie kluczowe jest jednak to, jak tabela definiuje parametry i jak według niej wyciąga się wniosek, a nie samo "ładne" sumowanie.
Odpowiedź o prawidłowym składzie wybiera się wtedy, gdy parametry pasują do opisu/zakresu w tabeli i nie wskazują na odchylenia. Odpowiedzi o wadach jakości zwykle wymagają dodatkowych przesłanek (np. przekroczeń norm, wskaźników psucia, opisów defektów), których nie wolno "dopowiadać".
Taką ocenę stosuje się przy kontroli dostaw, weryfikacji zgodności z recepturą oraz przy analizie partii surowca/półproduktu. Skład podstawowy bywa wskaźnikiem standardu surowca, ale wnioski muszą być oparte o kryteria (normy, specyfikacje, tabele referencyjne) przypisane do danego produktu.
Ćwicz pracę na tabelach: identyfikuj, co jest mierzone, jakie są jednostki, gdzie są zakresy dopuszczalne i jak formułuje się wnioski. Warto robić krótkie notatki typu "wartość w normie/poza normą". To ogranicza wybory intuicyjne i przyspiesza rozwiązywanie.
Często myli się pojęcia opisujące strukturę i jakość: "tkanka łączna" vs "tkanka mięśniowa", a także "świeżość" vs "skład". Odpowiedzi brzmią podobnie, więc trzeba sprawdzić, czy treść zadania daje dane do tak szczegółowego wniosku, czy tylko do oceny zgodności składu.
info

Około 60% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Podręczniki z technologii żywności (analiza składu i jakości surowców)
  • Materiały dydaktyczne o podstawach towaroznawstwa surowców spożywczych
  • Zadania treningowe z interpretacji tabel i wyników analiz laboratoryjnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego