Aby ustalić wartość podatku VAT dla towarów objętych podstawową stawką VAT, należy najpierw poprawnie odczytać z dobowego raportu fiskalnego pozycję odpowiadającą tej stawce (np. sprzedaż w stawce podstawowej). W praktyce raporty dobowe prezentują sprzedaż według stawek, często w rozbiciu na kwoty netto/brutto oraz/lub sam podatek. W tym zadaniu zakładamy, że trzeba obliczyć VAT na podstawie kwoty sprzedaży (najczęściej brutto) wskazanej dla stawki podstawowej.
Najczęstszy przypadek w handlu detalicznym to sytuacja, gdy w raporcie podana jest wartość brutto sprzedaży w danej stawce. Wtedy VAT nie jest równy "brutto × stawka", bo stawka procentowa odnosi się do kwoty netto. Aby wyodrębnić VAT z brutto, stosuje się wzór:
VAT = brutto × stawka/(100 + stawka)
Przykładowo dla stawki 23% jest to VAT = brutto × 23/123. Po podstawieniu wartości brutto z raportu dla stawki podstawowej i wykonaniu obliczeń (z zachowaniem zasad zaokrąglania do 1 grosza) otrzymuje się wynik 66,01 zł.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 10,04 zł – typowo wynika z odczytania wartości dla innej stawki (np. obniżonej) albo z policzenia VAT od zbyt małej kwoty (np. pojedynczej pozycji zamiast sumy dla stawki).
- 125,50 zł – często jest skutkiem pomylenia kwoty podatku z inną rubryką raportu (np. sprzedażą netto/brutto) albo użycia nieprawidłowego przelicznika.
- 287,00 zł – wskazuje na błąd rzędu wielkości: odczyt niewłaściwej sumy (np. całej sprzedaży), przesunięcie przecinka lub zastosowanie wzoru "brutto × stawka" bez wyodrębnienia VAT z brutto.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu sprawdź sensowność wyniku – VAT dla danej stawki zawsze stanowi tylko część kwoty brutto i powinien być proporcjonalny do sprzedaży w tej stawce.