KWALIFIKACJA BUD13 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 22.
Na podstawie przedstawionego fragmentu przekroju podłużnego drogi określ, jaką rzędną ma niweleta drogi w kilometrażu 0+107,20.
Ilustracja przedstawia fragment przekroju podłużnego drogi, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Niweleta w profilu podłużnym odpowiada wierszowi "Rzędne projektowe" (zaprojektowana wysokość jezdni), a nie wierszowi "Rzędne istniejące" (teren). Dla kilometrażu 0+107,20 odczyt z kolumny daje wartość 109,94 m.

Pełne wyjaśnienie:

Profil podłużny drogi to pionowy "przekrój" pokazujący jednocześnie ukształtowanie terenu oraz przebieg zaprojektowanej wysokości drogi. W praktyce (na budowie i przy prowadzeniu robót ziemnych) kluczowe jest rozróżnienie dwóch typów wysokości:

  • rzędne projektowe – wysokości zaprojektowanej powierzchni/osi drogi, czyli niwelety,
  • rzędne istniejące – wysokości terenu naturalnego przed robotami.

Pytanie dotyczy rzędnej niwelety w konkretnym kilometrażu 0+107,20. Zapis 0+107,20 oznacza odległość 107,20 m od punktu początkowego (0+000). W profilu podłużnym wartości odczytuje się z kolumny odpowiadającej wskazanemu kilometrażowi (tu: po hektometrze "1" = 100 m należy odszukać odległość "7,2").

Poprawna wartość to ta, która znajduje się w wierszu "Rzędne projektowe", bo właśnie ten wiersz opisuje niweletę (projektowaną linię wysokościową drogi). Dlatego prawidłowy odczyt daje 109,94.

Pozostałe odpowiedzi wynikają z typowych pomyłek:

  • Wartość 116,09 odpowiada rzędnej istniejącej (teren), więc nie jest niweletą.
  • Wartości 112,90 i 110,11 są liczbami, które nie odpowiadają rzędnej projektowej w tym kilometrażu – mogą wynikać z odczytu innej kolumny, innego wiersza lub z nieuwzględnienia właściwego miejsca (100 m + 7,2 m).

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal właściwy kilometraż (hektometr + metry), potem wybierz właściwy wiersz tabeli. Dopiero na końcu przepisz liczbę z odpowiedniej komórki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Niweleta to projektowana linia wysokościowa drogi (zaprojektowana wysokość jezdni/osi), pokazywana w profilu podłużnym. W tabeli profilu odpowiada jej wiersz "Rzędne projektowe". Nie należy jej mylić z "Rzędnymi istniejącymi", które opisują teren naturalny.
Zapis 0+107,20 oznacza punkt oddalony o 107,20 m od początku odcinka (0+000). W praktyce szuka się najpierw hektometra (co 100 m), a potem dopasowuje metry i dziesiąte/setne metra w wierszu "Odległości", aby trafić w właściwą kolumnę danych.
W profilu podłużnym rzędne projektowe opisują wysokość, jaką ma mieć droga po wykonaniu robót (czyli zaprojektowaną powierzchnię/osi jezdni). Niweleta jest właśnie przebiegiem tej projektowanej wysokości wzdłuż trasy, dlatego jej rzędna w danym kilometrażu jest odczytywana z wiersza "Rzędne projektowe".
Rzędne istniejące pokazują aktualny poziom terenu naturalnego przed robotami. Rzędne projektowe pokazują docelowy poziom drogi (niweletę) po wykonaniu wykopów, nasypów i warstw konstrukcyjnych. Różnica między nimi pomaga ocenić, czy w danym miejscu przewidziano wykop czy nasyp.
Najczęstsze pomyłki to: wybranie wartości z wiersza "Rzędne istniejące" zamiast "Rzędne projektowe", odczyt z sąsiedniej kolumny (przesunięcie o kilka metrów), oraz błędne rozumienie kilometrażu (np. nieuwzględnienie, że po 100 m trzeba dodać 7,2 m). Pomaga systematyczne sprawdzanie: kilometraż → wiersz → liczba.
Spadek (%) opisuje nachylenie niwelety między punktami, ale nie jest samą rzędną. W zadaniach na odczyt wysokości zawsze wybiera się liczbę z wiersza "Rzędne projektowe" w danej kolumnie kilometrażu. Spadek może pomóc zrozumieć przebieg, lecz nie zastępuje odczytu konkretnej wartości w metrach.
Operator korzysta z profilu podłużnego m.in. przy wykonywaniu wykopów i nasypów, profilowaniu podłoża oraz kontroli zgodności robót z projektem. Porównuje rzędne projektowe (niweletę) z rzędnymi istniejącymi, aby wiedzieć, ile materiału należy zebrać lub dosypać na konkretnym odcinku kilometrażu.
Porównaj wartości: jeśli rzędna istniejąca jest wyższa niż rzędna projektowa, zwykle oznacza to potrzebę wykopu (trzeba obniżyć teren do poziomu drogi). Jeśli rzędna istniejąca jest niższa, zwykle przewiduje się nasyp. To prosta kontrola logiczna przed rozpoczęciem robót.
Profil podłużny często zawiera m.in. wiersze dotyczące użytkowania terenu, spadków i łuków pionowych, odległości między punktami charakterystycznymi oraz informacje o elementach geometrycznych. Dla operatora najważniejsze są zwykle: kilometraż, rzędne projektowe (niweleta), rzędne istniejące (teren) i wynikająca z nich potrzeba wykopu/nasypu.
Ćwicz schemat działania: (1) zidentyfikuj kilometraż (hektometr + metry), (2) znajdź właściwą kolumnę w tabeli, (3) wybierz odpowiedni wiersz (niweleta = "Rzędne projektowe"), (4) przepisz wartość z dokładnością jak w tabeli. Rozwiązuj kilka przykładów, aby wyeliminować błędy nieuwagi.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Niweleta w profilu podłużnym odpowiada wierszowi "Rzędne projektowe" (zaprojektowana wysokość jezdni), a nie wierszowi "Rzędne istniejące" (teren)."

Materiały:

  • Fragmenty projektów drogowych: przykładowe profile podłużne z opisem wierszy i kolumn
  • Materiały dydaktyczne z podstaw czytania dokumentacji drogowej (profil podłużny, przekroje poprzeczne)
  • Ćwiczenia z odczytu kilometrażu i hektometrów na rysunkach sytuacyjno-wysokościowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego