KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 27.
Na podstawie przedstawionej receptury oblicz, ile cementu należy użyć do zabetonowania belki o objętości 0,25 m3.
Ilustracja przedstawia tabelę z recepturą roboczą do wykonania 1 m3 mieszanki betonowej.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć ilość cementu, trzeba odczytać z receptury, ile kg cementu przypada na 1 m³ mieszanki, a następnie przeliczyć proporcjonalnie na objętość belki 0,25 m³.
Wynik otrzymuje się przez: (cement na 1 m³) × 0,25 = 75 kg.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniach kluczowa jest receptura mieszanki, czyli informacja, ile cementu przewidziano na określoną jednostkę odniesienia (najczęściej na 1 m³ betonu, czasem na inną porcję, którą trzeba przeskalować).

Sposób postępowania:

  • Odczytaj z receptury wartość opisującą ilość cementu przypadającą na jednostkę objętości (np. kg na 1 m³) albo na porcję o znanej objętości.
  • Ustal objętość elementu, który ma być zabetonowany: tutaj jest to 0,25 m³.
  • Wykonaj przeliczenie proporcjonalne: ilość cementu dla 1 m³ mnoży się przez 0,25 (bo 0,25 m³ to jedna czwarta metra sześciennego).

Poprawna odpowiedź "75 kg" oznacza, że po przeskalowaniu receptury do objętości 0,25 m³ otrzymuje się właśnie taką masę cementu potrzebną do wykonania tej porcji betonu.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • "90 kg" to typowy skutek błędu w proporcji (np. pomylenie współczynnika skalowania) albo nieuwzględnienia, że przelicza się tylko cement, a nie całą mieszankę.
  • "105 kg" często wynika z nieuważnego odczytu danych z receptury lub pomnożenia przez niewłaściwą objętość (np. 0,35 zamiast 0,25).
  • "210 kg" sugeruje przeliczenie dla znacznie większej objętości albo pomylenie jednostek (np. błąd przecinka) i zwykle jest nieadekwatne do 0,25 m³.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj jednostki przy każdej liczbie (kg, m³). To pomaga wychwycić pomyłki typu dm³/m³ oraz błędne "przeskalowanie" receptury.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj z receptury, ile cementu przypada na jednostkę odniesienia (najczęściej na 1 m³). Potem wykonaj proporcję: cement na 1 m³ × objętość elementu. Pilnuj jednostek (kg i m³), bo to najczęstsze miejsce pomyłek.
Receptura to zestawienie ilości składników (np. cementu, kruszywa, wody, domieszek) przypadających na określoną porcję mieszanki, często na 1 m³. W zadaniach egzaminacyjnych jest to punkt startowy do obliczeń zapotrzebowania materiałów.
Ponieważ 0,25 m³ to objętość belki, którą trzeba wypełnić mieszanką. Jeśli receptura podaje cement na 1 m³, to objętość 0,25 m³ stanowi odpowiednią część tej ilości. Mnożenie przez 0,25 jest skalowaniem przepisu do mniejszej porcji.
Najczęstsze błędy to: mylenie jednostek (m³ vs dm³), zły współczynnik proporcji (np. 0,25 zamienione na 25), odczyt niewłaściwej wartości z receptury (np. dla innej klasy betonu) oraz liczenie masy całej mieszanki zamiast samego cementu.
Nie w sposób pewny. Do obliczeń potrzebujesz danych wejściowych: ile kg cementu przypada na jednostkę mieszanki. Jeśli ta informacja jest tylko na ilustracji, musisz ją odczytać. Sama objętość 0,25 m³ nie wystarcza do wyznaczenia masy cementu.
Po obliczeniu masy cementu w kg podziel wynik przez masę jednego worka (np. 25 kg lub 20 kg) i zaokrąglij w górę do pełnych worków, uwzględniając zapas na straty. Na egzaminie najpierw podaj wynik w kg, dopiero potem ewentualnie w workach.
Takie przeliczenia wykonuje się przy planowaniu robót: zamawianiu cementu, przygotowaniu porcji mieszanki w betoniarce, kontroli zużycia materiałów oraz rozliczaniu robót. Jest to też pomocne, gdy element ma małą objętość i opłaca się mieszać na miejscu.
Oceń rząd wielkości: 0,25 m³ to niewielka porcja (około 1/4 m³). Jeśli wychodzą setki kilogramów cementu, prawdopodobnie jest błąd jednostek lub proporcji. Pomaga też przeliczenie "na 1 m³" wstecz: wynik × 4 powinien pasować do receptury.
Najpierw sprowadź recepturę do wspólnej podstawy: oblicz, ile cementu przypada na 1 m³ (albo bezpośrednio wyznacz współczynnik skalowania porcji). Dopiero potem przemnóż przez objętość belki 0,25 m³. Zapisuj kroki, żeby nie zgubić skali.
Ćwicz zadania na proporcje: przeliczanie składników na różne objętości, kontrolę jednostek oraz szybkie sprawdzanie sensowności wyniku. Warto robić krótkie notatki: "dane z receptury", "objętość elementu", "wzór", "wynik w kg" — to ogranicza błędy z pośpiechu.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii betonu dla budownictwa (rozdziały: składniki, receptury, dozowanie)
  • Materiały szkoleniowe z kwalifikacji BUD.1 dotyczące przygotowania mieszanek i obliczeń materiałowych
  • Karty techniczne cementu i przykładowe receptury betonu stosowane w praktyce wykonawczej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego