Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA BUD14 - PAŹDZIERNIK 2016



PYTANIE NR 1.
Na podstawie rysunku wykopu fundamentowego oblicz szerokość skarpy s, jeżeli nachylenie skarpy wykopu wynosi 1 : 1,5, a głębokość wykopu h = 1,5 m.
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny wykopu fundamentowego, używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nachylenie skarpy 1:1,5 oznacza zwykle 1 m w pionie na 1,5 m w poziomie.
Przy głębokości wykopu h = 1,5 m pozioma szerokość jednej skarpy wynosi s = 1,5 · 1,5 = 2,25 m. Pozostałe odpowiedzi wynikają z pomylenia proporcji lub podstawienia samego h.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba obliczyć szerokość skarpy s, czyli poziome "odsunięcie" krawędzi wykopu od jego dna wynikające z przyjętego nachylenia skarpy. Kluczowa jest interpretacja zapisu 1 : 1,5.

W praktyce budowlanej zapis nachylenia skarpy 1:n jest najczęściej rozumiany jako:

  • 1 – część w pionie (spadek/głębokość),
  • n – część w poziomie (odsunięcie).

Oznacza to, że na każdy 1 m różnicy wysokości skarpa "ucieka" w poziomie o 1,5 m. Jeśli głębokość wykopu wynosi h = 1,5 m, to poziome odsunięcie jednej skarpy obliczamy proporcją:

s = n · h = 1,5 · 1,5 = 2,25 m.

Dlatego odpowiedź "2,25 m" jest zgodna z typową konwencją zapisu nachylenia oraz z rachunkiem proporcjonalnym.

Dlaczego pozostałe wyniki są niepoprawne?

  • "1,50 m" bywa wybierane przez automatyczne przepisanie wartości h albo założenie, że szerokość skarpy równa się głębokości, co jest prawdą tylko dla nachylenia 1:1.
  • "1,00 m" może wynikać z błędnego dzielenia 1,5 przez 1,5 (jakby 1,5 było "w pionie" w mianowniku) albo z mylnej interpretacji proporcji.
  • "3,00 m" zwykle jest skutkiem pomnożenia przez 2 (np. przyjęcia dwóch skarp zamiast jednej) lub zastosowania niewłaściwego współczynnika.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze ustal, czy liczysz jedną skarpę (poziome s) czy całą szerokość wykopu u góry (wtedy zwykle dochodzi 2·s plus szerokość dna). Treść pyta o s, czyli jedną skarpę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak rozumieć nachylenie skarpy 1:1,5 w wykopie?
Najczęściej oznacza to proporcję pion:poziom, czyli 1 m w pionie odpowiada 1,5 m w poziomie. Wtedy poziome odsunięcie skarpy rośnie proporcjonalnie do głębokości wykopu. Zawsze sprawdź, jaką konwencję przyjmuje rysunek lub zadanie.
Co oznacza szerokość skarpy s na przekroju wykopu?
Szerokość skarpy s to zwykle poziomy rzut skarpy: od krawędzi dna wykopu do krawędzi wykopu u góry (dla jednej strony). Nie jest to długość po skosie, tylko odległość mierzona poziomo.
Jak obliczyć s, gdy znasz h i nachylenie 1:n?
Przy typowej konwencji 1:n (pion:poziom) stosujesz zależność: s = n · h. To prosta proporcja: jeśli na 1 m pionu przypada n metrów poziomu, to na h metrów pionu przypada n·h metrów poziomu.
Dlaczego w tym zadaniu wychodzi 2,25 m?
Bo przy h = 1,5 m i nachyleniu 1:1,5 (pion:poziom) poziome odsunięcie jednej skarpy wynosi s = 1,5 · 1,5. Mnożysz współczynnik "poziomy" przez głębokość, otrzymując wymiar w metrach.
Czy nachylenie 1:1,5 można interpretować odwrotnie?
W niektórych opisach spotyka się różne konwencje, dlatego najlepiej opierać się na tym, co pokazuje rysunek lub jak jest opisane zadanie. Na egzaminach budowlanych najczęściej 1:n oznacza 1 w pionie i n w poziomie, ale warto to świadomie sprawdzić.
Jakie błędy najczęściej robi się przy obliczaniu skarp wykopu?
Najczęstsze pomyłki to: zamiana pionu z poziomem w zapisie 1:n, liczenie dwóch skarp zamiast jednej (2·s), przepisanie samej głębokości h jako wyniku oraz obliczanie długości po skosie zamiast rzutu poziomego.
Kiedy liczy się 2·s zamiast s w wykopie fundamentowym?
Gdy pytanie dotyczy szerokości wykopu u góry (na poziomie terenu), a wykop ma skarpy po obu stronach. Wtedy do szerokości dna dodaje się po jednym odsunięciu z każdej strony, czyli +2·s.
Jak sprawdzić, czy wynik ma sens w praktyce na budowie?
Porównaj nachylenie i głębokość: przy h = 1,5 m i "łagodnej" skarpie 1:1,5 odsunięcie powinno być większe niż 1,5 m, ale nie ogromne. Wynik 2,25 m jest logiczny, bo jest 1,5 raza większy od głębokości.
Dlaczego w robotach ziemnych stosuje się skarpy zamiast pionowych ścian?
Skarpy zwiększają stateczność wykopu i zmniejszają ryzyko osuwania się gruntu. W praktyce dobór nachylenia zależy m.in. od rodzaju gruntu, nawodnienia i warunków obciążenia przy krawędzi. Na egzaminie zwykle podany jest gotowy stosunek 1:n do obliczeń.
Jak przygotować się do zadań obliczeniowych z wykopów na BUD.1?
Ćwicz: odczyt oznaczeń z przekroju (h, s, szerokość dna), zamianę proporcji 1:n na zależność s = n·h oraz zadania, gdzie trzeba policzyć szerokość u góry i kubaturę. Pomaga też rysowanie prostego szkicu trójkąta skarpy z opisem pion/poziom.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Nachylenie skarpy 1:1,5 oznacza zwykle 1 m w pionie na 1,5 m w poziomie.Przy głębokości wykopu h = 1,5 m pozioma szerokość jednej skarpy wynosi s = 1,5 · 1,5 = 2,25 m."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty do robót ziemnych i fundamentowych (działy: wykopy, skarpy, nachylenia)
  • Materiały szkolne/branżowe z geotechniki w zakresie podstawowym (stateczność skarp, oznaczenia na przekrojach)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dla BUD.1 z obliczeniami wymiarów wykopów
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego