W klasyfikacji gruntów niespoistych opartej o udział frakcji (uziarnienie) nazwa gruntu wynika przede wszystkim z frakcji dominującej, a frakcje mniej liczne opisuje się jako domieszki (np. "… ze żwirem", "… piaszczysty").
Jeżeli zawartość frakcji piaskowej wynosi 80%, to oznacza, że w próbce zdecydowanie dominuje piasek. W takiej sytuacji podstawowa nazwa powinna zaczynać się od "piasek". Jeżeli jednocześnie występuje zauważalna część frakcji żwirowej (bo suma musi dać 100%), to w nazewnictwie stosuje się doprecyzowanie "ze żwirem". Stąd odpowiedź "Piasek ze żwirem." jest spójna z zasadą: dominanta = piasek, dodatek = żwir.
Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?
- "Żwir piaszczysty." – ta nazwa sugeruje, że dominującą frakcją jest żwir, a piasek jest domieszką. Przy 80% piasku jest odwrotnie: dominującą frakcją jest piasek.
- "Piasek gruby." – określenie "gruby" odnosi się do podziału piasku na odmiany w zależności od uziarnienia w obrębie frakcji piaskowej. Sama informacja "80% frakcji piaskowej" nie przesądza, czy to piasek gruby, średni czy drobny, bo nie podaje rozkładu ziaren w obrębie piasku.
- "Żwir." – to odpowiedź właściwa tylko wtedy, gdy frakcja żwirowa przeważa. Przy tak wysokim udziale piasku byłoby to sprzeczne z kryterium dominującej frakcji.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz procenty frakcji, najpierw ustal co ma największy udział (to "rdzeń" nazwy), a dopiero potem dodaj informację o domieszce. Jeśli pytanie odwołuje się do tabeli, progi procentowe należy odczytywać dokładnie z tej tabeli, bo w różnych opracowaniach mogą być przedstawione inaczej.
