KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 17.
Na podstawie wykresu zmian ciśnienia dennego, zarejestrowanego podczas opróbowania rurowym próbnikiem złoża warstwy zbiornikowej, określ, ile wykonano cykli opróbowania.
Ilustracja przedstawia wykres zmian ciśnienia dennego w funkcji czasu, zarejestrowany podczas opróbowania rurowym próbnikiem
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cykl opróbowania na wykresie ciśnienia dennego rozpoznaje się jako powtarzalną sekwencję: okres przepływu (spadek ciśnienia przy otwarciu) oraz następującą po nim odbudowę (wzrost po zamknięciu). Zliczając takie kompletne sekwencje na przedstawionym przebiegu, otrzymuje się 3 cykle.

Pełne wyjaśnienie:

W opróbowaniu rurowym próbnikiem złoża (DST) zapis ciśnienia dennego w funkcji czasu ma zwykle charakter "schodkowy" lub "zębaty", ponieważ narzędzie jest kolejno otwierane i zamykane. Każdy taki powtarzalny układ odpowiada jednemu cyklowi opróbowania.

Jak liczyć cykle na wykresie?

  • Przepływ (drawdown/depresja): po otwarciu narzędzia następuje spadek ciśnienia, bo płyn z warstwy zaczyna napływać do przewodu/narzędzia. Na wykresie widać to jako wyraźny spadek lub przejście na niższy poziom.
  • Odbudowa ciśnienia (buildup): po zamknięciu narzędzia przepływ ustaje i ciśnienie w strefie przyotworowej rośnie w kierunku ciśnienia złożowego. Na wykresie widać to jako wzrost lub przejście na wyższy poziom.
  • Jeden cykl to komplet: przepływ + odbudowa. Zdarzenia częściowe (np. pojedyncze załamanie, krótki skok lub szum pomiarowy) nie powinny być liczone jako osobny cykl, jeśli nie tworzą pełnej sekwencji.

Na przedstawionym wykresie da się wyróżnić trzy kompletne, powtarzające się sekwencje spadku (przepływ) oraz następującej po nim odbudowy (zamknięcie). Dlatego poprawna odpowiedź to 3 cykle.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 2 cykle – wynik typowy dla pominięcia jednej z pełnych sekwencji (często tej na początku lub na końcu wykresu) albo potraktowania jej jako fragmentu zakłóceń.
  • 4 cykle – zwykle błąd "nadsegmentacji", czyli liczenia pojedynczych skoków/załamań jako osobnych cykli, mimo że nie obejmują pełnego układu przepływ+odbudowa.
  • 5 cykli – podobnie jak wyżej, ale z jeszcze większym rozdrobnieniem przebiegu, często przez wliczanie krótkich faz stabilizacji lub przejściowych zmian reżimu pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zaznacz na wykresie wszystkie odcinki spadku ciśnienia odpowiadające otwarciu, a potem sprawdź, czy każdy z nich ma odpowiadającą mu odbudowę po zamknięciu. Dopiero takie pary licz jako cykle.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Cykl opróbowania to kompletna sekwencja pracy narzędzia, którą na wykresie ciśnienia zwykle widać jako spadek ciśnienia podczas przepływu oraz następującą po nim odbudowę ciśnienia po zamknięciu. Do liczby cykli liczy się tylko takie pełne pary, a nie pojedyncze skoki.
Faza przepływu (depresja) objawia się spadkiem ciśnienia po otwarciu narzędzia, bo płyn zaczyna napływać z warstwy. Faza odbudowy to wzrost ciśnienia po zamknięciu, gdy przepływ ustaje i ciśnienie wraca w kierunku wartości złożowej.
"Schodki" wynikają z cyklicznego otwierania i zamykania próbnika. Otwarcie powoduje spadek ciśnienia (przepływ), a zamknięcie – wzrost (odbudowa). Taki powtarzalny wzór ułatwia liczenie cykli i ocenę, czy test wykonano zgodnie z planem.
Najpewniejsza metoda to zliczanie pełnych sekwencji: spadek ciśnienia (przepływ) + wzrost ciśnienia (odbudowa). Zignoruj krótkie wahania i szum. Jeśli na wykresie widzisz trzy takie kompletne pary, to wykonano 3 cykle.
Nie. Skok może wynikać z przejścia między fazami, stabilizacji, zakłóceń lub pracy zaworów. Cykl liczy się dopiero wtedy, gdy występuje pełna sekwencja odpowiadająca pracy narzędzia: okres przepływu i następująca po nim odbudowa. Liczenie każdego skoku zawyża wynik.
Najczęstsze błędy to: pomijanie krótszej sekwencji na końcu wykresu, liczenie szumu pomiarowego jako dodatkowego cyklu oraz mylenie liczby przełączeń (otwarć/zamknięć) z liczbą pełnych cykli. Pomaga zaznaczenie na wykresie par: spadek + odbudowa.
Ciśnienie denne to ciśnienie rejestrowane na dnie otworu (w strefie przyotworowej) podczas testu. W DST zmienia się ono w odpowiedzi na otwieranie i zamykanie narzędzia oraz na dopływ płynu z warstwy. Analiza jego przebiegu jest podstawą interpretacji testu.
Wielokrotne cykle mogą poprawić wiarygodność obserwacji: pozwalają porównać zachowanie ciśnienia przy kolejnych przepływach i odbudowach, ocenić stabilność warunków oraz jakość danych. W praktyce pomaga to także rozpoznać zakłócenia i dobrać fragmenty przebiegu do interpretacji.
Niejednoznaczność pojawia się, gdy fazy są bardzo krótkie, wykres jest zaszumiony, brakuje części zapisu lub występują przerwy techniczne, które przypominają zmianę reżimu pracy. Wtedy warto szukać powtarzalnych, pełnych sekwencji przepływ+odbudowa i nie liczyć pojedynczych zakłóceń.
Ćwicz na wielu przykładowych wykresach: najpierw oznaczaj odcinki spadku ciśnienia (przepływ), potem dopasuj do nich odpowiadające wzrosty (odbudowa). Ustal zasadę: cykl = para. Na egzaminie unikniesz nadliczania, gdy konsekwentnie liczysz tylko kompletne sekwencje.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Cykl opróbowania na wykresie ciśnienia dennego rozpoznaje się jako powtarzalną sekwencję: okres przepływu (spadek ciśnienia przy otwarciu) oraz następującą po nim odbudowę (wzrost po zamknięciu)."

Źródła:

  • Schlumberger Oilfield Glossary: Drill Stem Test (DST) - https://glossary.slb.com/en/terms/d/drill_stem_test (dostęp: 2026-02-18)
  • Schlumberger Oilfield Glossary: Pressure buildup test - https://glossary.slb.com/en/terms/p/pressure_buildup_test (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu testów złożowych (well testing) i opróbowania DST
  • Słowniki branżowe (oilfield glossary) opisujące przebieg DST oraz pojęcia drawdown/buildup
  • Instrukcje i materiały szkoleniowe producentów narzędzi DST (ogólne zasady interpretacji wykresów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego