KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2020 (test 2)

PYTANIE NR 27.
Na podstawie wymiarów walca podanych na rysunku oblicz maksymalną wysokość platformy do jego przewozu, aby zmieścił się pod wiaduktem o prześwicie 3,7 m.
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek walca drogowego, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby walec zmieścił się pod wiaduktem, suma wysokości platformy i "wysokości" walca (wynikającej z jego wymiarów na rysunku) nie może przekroczyć 3,7 m.
Dlatego maksymalna wysokość platformy to: 3,7 m minus gabaryt walca. Po podstawieniu danych z rysunku otrzymuje się 0,71 m, czyli 710 mm.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z gabarytami transportowymi kluczowe jest poprawne ułożenie zależności geometrycznej: łączna wysokość zestawu (platforma + ładunek) musi być mniejsza lub równa prześwitowi pod obiektem.

Tu prześwit wiaduktu wynosi 3,7 m. Z rysunku odczytuje się wymiary walca i wybiera ten, który w danym sposobie przewozu tworzy jego wysokość w obrysie (najczęściej jest to średnica, jeśli walec "stoi" na podstawie, albo inny wymiar, jeśli jest ułożony inaczej – zgodnie z rysunkiem). Następnie stosuje się prosty bilans wysokości:

h_platformy_max = 3,7 m − h_walca

Po wstawieniu wartości odczytanej z rysunku jako h_walca i wykonaniu odejmowania otrzymuje się wynik 0,71 m, czyli 710 mm. Warto zwrócić uwagę na jednostki: jeśli wymiary walca są podane w milimetrach, należy je przeliczyć na metry przed odejmowaniem albo cały rachunek wykonać w milimetrach (3,7 m = 3700 mm) i dopiero na końcu podać odpowiedź w wymaganej jednostce.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne? Zwykle wynikają z typowych pomyłek: 310 mm oznaczałoby zbyt niski pokład w porównaniu do danych z rysunku (błąd doboru wymiaru lub odejmowania). 1 425 mm i 2 275 mm sugerują, że od prześwitu odjęto niewłaściwą wielkość (np. promień zamiast średnicy albo długość walca), albo wykonano błędną konwersję m↔mm. W praktyce zawsze warto zrobić szybkie sprawdzenie sensowności: platforma ma "zabrać" tylko tyle wysokości, ile zostaje po uwzględnieniu gabarytu walca.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal zależność: platforma + ładunek ≤ prześwit. Następnie policz: h_platformy_max = prześwit − h_ładunku. Kluczowe jest poprawne przyjęcie "wysokości" ładunku z rysunku i wykonanie rachunku w spójnych jednostkach (np. wszystko w mm).
To wymiar walca, który w danym ułożeniu tworzy jego gabaryt pionowy. Najczęściej jest to średnica, jeśli walec stoi na podstawie, ale jeśli jest ułożony inaczej, wysokością może być inny wymiar pokazany na rysunku. Zawsze kieruj się sposobem ustawienia z rysunku.
Bo odejmowanie ma sens tylko w tych samych jednostkach. Jeśli prześwit jest w metrach (3,7 m), a wymiary z rysunku w mm, to bez konwersji łatwo o błąd o rząd wielkości. Bezpieczna metoda: 3,7 m = 3700 mm i cały rachunek wykonaj w mm.
Zrób oszacowanie: jeśli ładunek ma kilka metrów wysokości, to dla prześwitu 3,7 m platforma nie może mieć np. 2 m "pokładu". Wynik powinien być dodatni i sensowny dla platformy transportowej. Warto też porównać z typowymi wysokościami pokładu naczep w praktyce.
Najczęstsze to: mylenie średnicy z promieniem, wybór złego wymiaru z rysunku (np. długości zamiast średnicy), brak konwersji m↔mm oraz błędne założenie, że odejmuje się "coś innego" niż gabaryt pionowy ładunku. Pomaga zapis nierówności: platforma + ładunek ≤ prześwit.
W praktyce transportu zwykle stosuje się zapas (tolerancje, ugięcia zawieszenia, nierówności). Na egzaminie decyduje treść zadania: jeśli zapasu nie podano, liczy się wartość maksymalną "na styk" z danych. Jeżeli zapas byłby wymagany, powinien być wyraźnie wskazany w poleceniu.
Gdy rysunek pokazuje walec przewożony w nietypowej orientacji (np. na boku na podporach, w ramie lub w pozycji wynikającej z konstrukcji mocowania). Wtedy wysokością jest wymiar od najniższego do najwyższego punktu ładunku w pionie, zgodnie z rysunkiem.
1 m = 1000 mm, więc 3,7 m = 3,7 × 1000 mm = 3700 mm. Najlepiej zapisać to od razu na kartce i dalej odejmować w mm, bo odpowiedzi w tym typie zadań często są podane właśnie w milimetrach.
Bo prześwity i wysokości obiektów często podaje się w metrach, a wymiary maszyn/ładunków na rysunkach technicznych w milimetrach. To sprzyja automatycznemu mieszaniu jednostek. Dobra praktyka: wybierz jedną jednostkę dla całego rachunku i dopiero na końcu dopasuj do formatu odpowiedzi.
Ćwicz schemat: warunek ograniczający (np. prześwit) → model matematyczny (suma wysokości) → konwersja jednostekrachunekkontrola sensowności. Trenuj na przykładach z rysunkami i różnymi ułożeniami ładunku.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Po podstawieniu danych z rysunku otrzymuje się 0,71 m, czyli 710 mm."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Walec" – definicja bryły i podstawowe pojęcia wymiarów, https://pl.wikipedia.org/wiki/Walec (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Metr" – jednostka SI i przeliczenia, https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Milimetr" – jednostka długości i relacja do metra, https://pl.wikipedia.org/wiki/Milimetr (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z geometrii i jednostek miar (dział: bryły obrotowe, walec)
  • Materiały dydaktyczne z czytania rysunku technicznego (wymiary i ich interpretacja)
  • Zadania treningowe z obliczeń gabarytów transportowych w budownictwie drogowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego