KWALIFIKACJA BUD2 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 33.
Na podstawie zestawienia elementów, oblicz ile m3 drewna potrzeba do wykonania pasa górnego kratownicy, uwzględniając 10% na odpady.
Ilustracja przedstawia tabelę z zestawieniem elementów konstrukcyjnych związanych z zawodem cieśli, w kontekście
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość drewna oblicza się z zestawienia jako sumę objętości elementów pasa górnego (po przeliczeniu wymiarów na metry). Następnie dolicza się odpad: wynik netto mnoży się przez 1,10. Przykładowo, gdy netto wynosi 0,040 m3, to z 10% zapasu otrzymuje się 0,044 m3.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach ciesielskich zapotrzebowanie na drewno dla fragmentu konstrukcji (tu: pas górny kratownicy) wyznacza się zwykle na podstawie zestawienia elementów, gdzie podane są przekroje, długości oraz liczby sztuk.

Krok 1: objętość netto. Dla każdego elementu oblicza się objętość: V = a b L, gdzie a i b to wymiary przekroju, a L długość. Kluczowe jest wcześniejsze przeliczenie jednostek na metry, aby końcowy wynik był w m3. Jeżeli elementów jest kilka, objętości się sumuje (uwzględniając liczbę sztuk).

Krok 2: doliczenie odpadu 10%. Zapas na odpady (docinki, wady materiału, straty technologiczne) dolicza się jako narzut procentowy do objętości netto. Matematycznie jest to mnożenie przez współczynnik: Vbrutto = Vnetto 1,10. Przykładowo, jeśli z tabeli wychodzi 0,040 m3 netto, to po doliczeniu 10% otrzymuje się 0,044 m3.

Odpowiedzi zbyt niskie zwykle wynikają z pominięcia 10% lub błędów jednostek (np. liczenia w cm). Odpowiedzi zbyt wysokie mogą być efektem podwójnego doliczenia zapasu albo błędnego odczytu liczby elementów z zestawienia. Na egzaminie warto kontrolnie sprawdzić, czy wynik "z odpadem" jest o ok. 10% większy od wyniku netto.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Objętość liczysz ze wzoru V = a b L, gdzie a i b to wymiary przekroju, a L to długość. Najpierw przelicz wszystkie wymiary na metry (np. mm 0,001), wtedy wynik automatycznie wyjdzie w mb3.
Doliczenie 10% uwzględnia typowe straty: docinki na długość, odrzuty z powodu wad, uszkodzenia w transporcie i dopasowania na montażu. Dzięki temu nie zabraknie materiału w trakcie robót, a jednocześnie zapas jest policzony w sposób kontrolowany.
Pas górny to element (lub zespół elementów) tworzący górny pas kratownicy, zwykle pracujący na ściskanie i przenoszący obciążenia z pokrycia dachowego. W praktyce jest to "górna krawędź" wiązara/kratownicy, do której mocuje się pozostałe krzyżulce i słupki.
Dla każdej pozycji z zestawienia wyznacz objętość pojedynczego elementu (przekrój długość), potem pomnóż przez liczbę sztuk i zsumuj wszystkie pozycje należące do pasa górnego. Na końcu zastosuj narzut na odpady (np. mnożenie przez 1,10).
Najczęściej myli się jednostki (mm/cm nieprzeliczone na m), pomija liczbę sztuk z zestawienia albo dolicza odpad w zły sposób (np. dodaje 0,10 zamiast 10%). Częsty jest też błąd "podwójnego" zapasu: najpierw w tabeli, potem ponownie w obliczeniu.
Standardowo narzut procentowy liczy się od objętości netto wynikającej z zestawienia, czyli materiału potrzebnego "idealnie". Następnie dodaje się zapas, najwygodniej przez mnożenie netto przez 1,10. Jeśli w zadaniu jest inaczej, powinno to być jasno doprecyzowane.
Porównaj wynik brutto do netto: powinien być większy o ok. jedną dziesiątą. Przykład: gdy netto to 0,040 mb3, to 10% wynosi 0,004 mb3, więc razem powinno wyjść około 0,044 mb3. Taki "test rozsądku" pomaga wykryć pomyłki.
Większy zapas bywa potrzebny przy skomplikowanych docinkach, elementach z dużą liczbą połączeń, przy gorszej jakości tarcicy lub gdy wymagana jest wysoka selekcja wizualna. O wysokości zapasu decyduje technologia, wymagania jakościowe i doświadczenie wykonawcy oraz warunki dostaw.
Stosuj przelicznik: 1 mm = 0,001 m. Przykład: 50 mm = 0,05 m, 100 mm = 0,10 m. Dopiero po przeliczeniu podstawiasz do wzoru na objętość. To najprostszy sposób, aby nie pomylić rzędu wielkości w mb3.
Ćwicz schemat: (1) odczyt danych z tabeli, (2) przeliczenie jednostek, (3) objętość każdego elementu, (4) suma, (5) narzut procentowy. Rozwiązuj krótkie zestawy z różnymi przekrojami i liczbą sztuk oraz zawsze wykonuj kontrolę: czy wynik z zapasem jest logicznie większy.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Objętość drewna oblicza się z zestawienia jako sumę objętości elementów pasa górnego (po przeliczeniu wymiarów na metry)."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Procent" – definicja i obliczanie procentu, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (pl): "Objętość" – pojęcie objętości w geometrii, https://pl.wikipedia.org/wiki/Obj%C4%99to%C5%9B%C4%87 (dostęp: 2026-03-02)
  • Serwis edukacyjny Matzoo: "Procenty" (zadania i zasady), https://www.matzoo.pl/ (dział: Procenty) (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Podręcznik/opracowanie do robót ciesielskich: obliczanie zapotrzebowania materiałowego (objętość tarcicy)
  • Karty wzorów z matematyki: procenty, objętość prostopadłościanu
  • Zadania treningowe z kosztorysowania i przedmiarowania robót drewnianych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego