KWALIFIKACJA LES2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 11.
Na rysunku pokazano próbki pobrane
Ilustracja przedstawia próbki drewna pobrane świdrem Presslera, co jest związane z kwalifikacją zawodową TECHNIK LEŚNIK -
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Świder Presslera służy do pobierania z pnia drzewa wąskich, cylindrycznych rdzeni (prób przyrostowych), które pozwalają ocenić m.in. szerokość słojów i przyrost roczny. Odkrywka glebowa dotyczy próbek gleby, a pomiary poligonowe są czynnościami geodezyjnymi, nie poborem rdzeni z drewna.

Pełne wyjaśnienie:

Świder Presslera to klasyczne narzędzie stosowane w leśnictwie do pobierania rdzeni (prób przyrostowych) z pnia drzewa. Taka próbka ma postać wąskiego, zwykle cylindrycznego wycinka drewna, w którym widoczne są słoje roczne. Dzięki temu można w praktyce terenowej oceniać m.in. przyrost roczny, zmienność przyrostu w czasie, a w wielu przypadkach także przybliżony wiek drzewa (zależnie od miejsca poboru i celu badania).

Odpowiedź "świdrem Presslera." pasuje do sytuacji, w której na rysunku przedstawiono właśnie rdzenie/drążki drewna – charakterystyczne "wyjęte" z pnia próbki. Jest to typowe skojarzenie z dendrometrią i oceną przyrostu.

Pozostałe odpowiedzi wskazują czynności lub konteksty niezgodne z poborem rdzeni z drewna:

  • "z odkrywki glebowej." – odkrywka glebowa służy do odsłonięcia profilu glebowego i poboru próbek gleby (horyzontów), a nie do pozyskiwania rdzeni z pnia.
  • "w trakcie pomiarów poligonowych." – pomiary poligonowe dotyczą geodezji (wyznaczania i pomiaru ciągów/punktów), nie są metodą pobierania prób materiału biologicznego.
  • "instrumentem Matusza." – niezależnie od szczegółowego zastosowania tego przyrządu, nazwa "instrument" nie wskazuje na wiertło do pobierania drewnianych rdzeni; odpowiedź nie opisuje narzędzia typowo używanego do poboru prób z pnia w dendrometrii.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach tylko jedna opcja jest konkretnym narzędziem do poboru prób z drzewa (a pozostałe są miejscem lub typem pomiaru), warto sprawdzić, czy pytanie dotyczy rdzeni/próbek przyrostowych – wtedy świder Presslera jest najbardziej typowym wyborem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Świder Presslera to narzędzie do pobierania z pnia drzewa wąskiego rdzenia drewna (próby przyrostowej). Taki rdzeń pozwala ocenić słoje roczne, a w konsekwencji m.in. tempo przyrostu drzewa w kolejnych latach i reakcję na warunki siedliskowe.
Najczęściej jest to cienki, wydłużony rdzeń drewna, zwykle o przekroju zbliżonym do okrągłego lub wycinka okręgu. Na przekroju widać słoje roczne jako naprzemienne jaśniejsze i ciemniejsze pasma, co odróżnia ją od próbek gleby.
Odkrywka glebowa dotyczy profilu glebowego i umożliwia pobór próbek z różnych horyzontów gleby. Taki materiał to mieszanina frakcji mineralnych i organicznych, a nie zwarty rdzeń drewna z widocznymi słojami. To dwa różne typy badań terenowych.
Na podstawie rdzenia można analizować szerokość słojów i zmienność przyrostu rocznego. W wielu zastosowaniach pomaga to ocenić wpływ suszy, konkurencji lub zabiegów hodowlanych na wzrost. W zależności od metody można też szacować wiek w miejscu poboru.
Rdzenie pobiera się wtedy, gdy potrzebna jest ocena przyrostu lub analiza słojów, np. w pracach pomiarowych i badawczych drzewostanów. Wykonuje się to ostrożnie, aby ograniczyć uszkodzenia drzewa i dobiera się miejsce poboru odpowiednie do celu pomiaru.
Typowy błąd to mylenie próbek drewna z próbkami gleby (odkrywka) albo z czynnościami geodezyjnymi (pomiary poligonowe). Uczniowie czasem wybierają odpowiedź "pasującą brzmieniowo", zamiast sprawdzić, czy chodzi o rdzeń z pnia i narzędzie wiertnicze.
Nie bezpośrednio. Pomiary poligonowe służą do wyznaczania i pomiaru ciągów geodezyjnych (położenia punktów), np. w pracach terenowych związanych z mapowaniem. Pobór prób drewna to odrębna czynność, wykonywana innymi narzędziami i w innym celu.
Rdzeń przyrostowy to zwarta, drewniana próbka o regularnym kształcie (cienki "patyczek"/walec). Często widać na niej słoje jako pasma. Próbki gleby są ziarniste, warstwowe i nie mają słojów, a materiały z pomiarów geodezyjnych to zwykle szkice lub oznaczenia punktów.
Warto powtórzyć: rdzeń, słoje roczne, przyrost roczny, dendrometria oraz podstawowe narzędzia pomiarowe w leśnictwie. Pomaga też znajomość, jakie próby pobiera się z gleby (profil, horyzonty), aby nie mylić metod badań terenowych.
Pytanie opiera się na rozpoznaniu rodzaju próbki na rysunku. Jeśli rysunek jest słabo czytelny lub opis w zadaniu jest urwany, uczeń musi polegać na drobnych cechach (kształt rdzenia, wygląd słojów). Dlatego warto ćwiczyć na zdjęciach próbek i narzędzi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Świder Presslera służy do pobierania z pnia drzewa wąskich, cylindrycznych rdzeni (prób przyrostowych), które pozwalają ocenić m.in. szerokość słojów i przyrost roczny."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Świder Presslera" – https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Awider_Presslera (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (EN): "Increment borer" – https://en.wikipedia.org/wiki/Increment_borer (dostęp: 2026-03-01)
  • Encyklopedia PWN: hasło "dendrochronologia" (opis słojów i rdzeni) – https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/dendrochronologia;3892285.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki z dendrometrii i pomiarów leśnych (rozdziały o przyroście i świdrze Presslera)
  • Instrukcje dydaktyczne/ćwiczenia z pomiarów leśnych dotyczące poboru rdzeni
  • Materiały szkolne ze zdjęciami narzędzi pomiarowych i próbek (atlas narzędzi leśnych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego