KWALIFIKACJA ELE6 + ELE7 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 1.
Na rysunku przedstawione są schematy turbin
Ilustracja przedstawia trzy różne schematy turbin wiatrowych, co jest zgodne z kontekstem egzaminu zawodowego dla technika
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "wiatrowych", ponieważ schemat turbiny wiatrowej przedstawia wirnik z łopatami współpracujący bezpośrednio z przepływem powietrza. Turbiny parowe i gazowe są elementem układów cieplnych (z komorą/stopniami i doprowadzeniem czynnika), a wodne pracują w przepływie wody i zwykle mają inną geometrię oraz osprzęt hydrotechniczny.

Pełne wyjaśnienie:

Rozpoznanie typu turbiny na schemacie polega na wskazaniu czynnika roboczego i charakterystycznych elementów konstrukcyjnych. Odpowiedź "wiatrowych" jest poprawna, gdy rysunek pokazuje typowy układ turbiny wiatrowej: wirnik z kilkoma dużymi łopatami (najczęściej 2–3), umieszczony na osi, zwykle z gondolą (obudową zespołu napędowego) oraz z wieżą/nośnikiem.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do schematu turbiny wiatrowej?

  • Odpowiedź "parowych" jest błędna, bo turbina parowa pracuje w obiegu parowym i na schematach zwykle kojarzy się z doprowadzeniem pary, stopniami kierownic i wirnikowych, często z wyraźnym kanałem przepływowym oraz elementami typowymi dla maszyn w elektrowni cieplnej (kocioł, skraplacz w całym układzie). Sama obecność "łopatek" nie przesądza o turbinie parowej.
  • Odpowiedź "gazowych" jest błędna, ponieważ turbina gazowa występuje w układach spalania i na schematach często towarzyszą jej sprężarka oraz komora spalania (układ turbosprężarkowy/Braytona). Kształt schematyczny turbiny gazowej zwykle nie przypomina dużego wirnika z łopatami pracującego w otwartym strumieniu powietrza.
  • Odpowiedź "wodnych" jest błędna, bo turbiny wodne pracują w przewodzie wodnym lub komorze spiralnej i są powiązane z elementami hydraulicznego doprowadzenia/odprowadzenia wody (np. kierownice, rura ssąca). Na schematach często widać geometrię związaną z przepływem wody pod ciśnieniem, a nie wirnik "na wolnym powietrzu".

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz na rysunku duże łopaty "śmigła" i brak zamkniętego kanału przepływowego czynnika (para/gaz/woda), najczęściej chodzi o turbinę wiatrową. Gdy widzisz kanał przepływu i elementy obiegu cieplnego lub hydraulicznego, rozważ odpowiednio turbinę parową/gazową/wodną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Turbina wiatrowa to maszyna, która zamienia energię kinetyczną wiatru na energię mechaniczną wirnika, a następnie (zwykle) na energię elektryczną w generatorze. W praktyce jest podstawowym urządzeniem elektrowni wiatrowej i pracuje w otwartym strumieniu powietrza.
Najczęściej widać wirnik z 2–3 dużymi łopatami przypominającymi śmigło, oś i gondolę z zespołem napędowym. Na schemacie zwykle nie ma zamkniętego kanału przepływu czynnika (jak w parowej/gazowej/wodnej), bo czynnikiem roboczym jest powietrze z otoczenia.
Turbina parowa pracuje w instalacji z parą wodną pod ciśnieniem i ma stopnie kierownic i wirnikowe w obudowie przepływowej. Na schematach często pojawiają się elementy obiegu parowego (doprowadzenie pary, skraplanie, armatura), a nie "śmigło" wystawione na działanie wiatru.
Turbina gazowa jest częścią układu spalania (zwykle ze sprężarką i komorą spalania) i pracuje na gorących gazach w zamkniętym przepływie. Turbina wiatrowa nie ma komory spalania ani sprężarki; wykorzystuje ruch powietrza w środowisku zewnętrznym i ma duże łopaty wirnika.
Warto kojarzyć: łopaty, piastę, wirnik, wał, przekładnię (w części konstrukcji), generator, układ nastawiania łopat, układ odchylania gondoli, hamulec oraz wieżę. Na pytaniach obrazkowych najczęściej "wskazówką" są łopaty i otwarta praca w wietrze.
Tak, turbiny wodne również mają łopatki/wirniki, dlatego łatwo o pomyłkę. Kluczowe jest środowisko pracy: woda płynie w przewodzie/kanale lub komorze, a elementy doprowadzenia i kierownice są "hydrauliczne". W turbinie wiatrowej wirnik jest odsłonięty i pracuje w powietrzu.
Najczęściej myli się turbiny przez skupienie na samym fakcie istnienia łopatek, bez analizy czynnika roboczego i otoczenia. Drugi typ błędu to "skojarzenie z elektrownią" i wybór turbiny parowej z przyzwyczajenia. Pomaga sprawdzenie: czy jest obudowa przepływowa i doprowadzenie czynnika.
Turbiny wiatrowe stosuje się, gdy źródłem energii pierwotnej jest wiatr i buduje się elektrownię wiatrową (lądową lub morską). Turbiny parowe stosuje się głównie w blokach cieplnych (np. z kotłem), gdzie para jest wytwarzana w procesie cieplnym i napędza turbinę w obiegu parowym.
Najlepiej pracować na zestawach rysunków i schematów: porównuj 4 typy turbin i wypisuj cechy "wyróżniające" (czynnik roboczy, obudowa przepływu, obecność sprężarki/komory spalania, elementy hydrauliczne). Skuteczna metoda to fiszki ze zdjęciem/schematem po jednej stronie i nazwą typu po drugiej.
Zależy od zadania, ale często wystarcza rozpoznanie typu po schemacie i podstawowa wiedza: jaki czynnik roboczy, do jakiego układu należy i jakie ma typowe zespoły. Warto jednak znać kluczowe elementy (wirnik, kierownice, obudowa przepływu), bo mogą pojawić się pytania o eksploatację i diagnostykę.
info

Około 69% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Poprawna jest odpowiedź "wiatrowych", ponieważ schemat turbiny wiatrowej przedstawia wirnik z łopatami współpracujący bezpośrednio z przepływem powietrza."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Turbina wiatrowa" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Turbina_wiatrowa (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Turbina parowa" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Turbina_parowa (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (PL): "Turbina wodna" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Turbina_wodna (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw maszyn energetycznych (rozdziały o turbinach i ich budowie)
  • Instrukcje producentów turbin wiatrowych (opis zespołów: wirnik, gondola, generator)
  • Atlasy/opracowania z rysunkami i schematami maszyn wirnikowych (część: turbiny)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego